Tháp chuông Đồng Lộc - công trình của lòng tri ân

Tiếng chuông ngân giữa đất trời Đồng Lộc

Một ngày mùa thu năm 2026, tôi trở lại Khu Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Ngã ba Đồng Lộc ở xã Đồng Lộc, tỉnh Hà Tĩnh. Vừa bước vào khu di tích, cảm giác đầu tiên là sự linh thiêng, nghiêm cẩn.

Ở khu mộ 10 nữ Thanh niên xung phong (TNXP), người dân, du khách từ nhiều miền quê tìm về thắp hương, lặng lẽ cúi đầu trước phần mộ của 10 cô gái đã hóa thành biểu tượng bất tử của tuổi trẻ Việt Nam trong những năm tháng chiến tranh.

Đứng từ khu mộ nhìn sang, trên ngọn đồi đối diện, tháp chuông Đồng Lộc hiện lên nổi bật với kiến trúc độc đáo giữa quần thể di tích.

Du khách đến dâng hương thường tản bộ lên tháp chuông. Có người đứng thật lâu ngắm nhìn công trình, có người chụp một vài tấm hình làm kỷ niệm. Nhưng có lẽ, điều khiến người ta nhớ nhất không chỉ là dáng tháp cao giữa đồi mà còn là quả chuông đồng lớn nằm bên trong tháp.

“Tôi thấy công trình tháp chuông rất đẹp và ý nghĩa, góp phần tạo nên một điểm nhấn nổi bật trong hệ thống các công trình ở Khu Di tích lịch sử quốc gia đặc biệt Ngã ba Đồng Lộc này” - anh Phạm Ngọc Duy (40 tuổi, du khách đến từ Hà Nội) chia sẻ.

Với những người dân sống gần khu di tích, tiếng chuông ấy dường như đã trở thành một phần quen thuộc của không gian Đồng Lộc.

Bà Trần Thị Tài (70 tuổi, trú thôn Trường Thành, xã Đồng Lộc) chia sẻ rằng, mỗi khi tiếng chuông từ trên tháp ngân lên, bà lại cảm nhận đó như một lời nhắc nhở mọi người hãy luôn ghi nhớ công ơn của các anh hùng, liệt sĩ đã anh dũng chiến đấu, hy sinh để bảo vệ nền độc lập, tự do của Tổ quốc.

Giữa vùng đất từng hứng chịu những trận bom đạn khốc liệt trong chiến tranh, tiếng chuông hôm nay vang lên trong bình yên, giữa dòng người về dâng hương, như nối quá khứ với hiện tại.

Trong quần thể công trình của Khu Di tích Ngã ba Đồng Lộc, tháp chuông là công trình mang dấu ấn đóng góp của Báo Lao Động, Quỹ Xã hội từ thiện Tấm lòng Vàng cùng một số cơ quan, tổ chức khác.

Công trình được xây dựng từ sáng kiến của tỉnh Hà Tĩnh, Báo Lao Động, Quỹ Xã hội từ thiện Tấm lòng Vàng, Báo Đầu tư, Học viện Hành chính Quốc gia... phối hợp tổ chức và vận động quyên góp.

Năm 2009, công trình tháp chuông chính thức được khởi công xây dựng. Ngày 2.1.2011, công trình được khánh thành với tổng vốn đầu tư khoảng 27 tỉ đồng do đồng bào cả nước tình nguyện đóng góp. Tháp chuông cao gần 37 m, gồm 7 tầng và 1 tầng áp mái. Bên trong tháp có treo quả chuông đồng lớn, nặng 5,7 tấn, cao 3,7 m, đường kính hơn 1,9 m.

Đây là công trình được tạo nên từ những đóng góp của đồng bào cả nước và quả chuông lớn được đúc bằng bàn tay của người nghệ nhân tài hoa, tất cả cùng hội tụ trên vùng đất từng ghi dấu những mất mát đau thương của chiến tranh. Vì thế, tháp chuông không đơn thuần là một công trình kiến trúc. Đó còn là nơi gửi gắm tình cảm, lòng biết ơn của những người hôm nay đối với những người đã không trở về.

Công trình của lòng tri ân

Giữa không gian bình yên của khu di tích, câu chuyện về những người con gái năm xưa vẫn được kể lại qua từng nén hương, từng bó hoa, qua những bước chân của người dân và du khách tìm về.

Sự hy sinh của 10 nữ TNXP tại Ngã ba Đồng Lộc đã trở thành biểu tượng bất tử của chủ nghĩa anh hùng cách mạng, nhắc nhớ các thế hệ hôm nay về những mất mát, hy sinh để đất nước có được hòa bình, độc lập, tự do.

Theo ông Đào Anh Tuân - Phó Giám đốc Ban Quản lý Khu Di tích Ngã ba Đồng Lộc và Khu tưởng niệm Lý Tự Trọng, Khu Di tích Ngã ba Đồng Lộc là di tích lịch sử quốc gia đặc biệt, đồng thời là địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống cách mạng. Những năm qua, người dân và du khách thập phương tìm về dâng hương tại đây ngày càng tăng.

Năm 2024, khu di tích đón khoảng 450.000 lượt khách; năm 2025, đón khoảng 550.000 lượt; 9 tháng đầu năm 2026, đón khoảng 450.000 lượt khách; dự kiến tổng lượng khách cả năm 2026 sẽ đạt gần 600.000 lượt.

Trong dòng người ấy, tháp chuông Đồng Lộc trở thành một điểm dừng chân không thể bỏ qua.

Ông Đào Anh Tuân trân trọng và cảm ơn Báo Lao Động, Quỹ Xã hội từ thiện Tấm lòng Vàng cùng nhiều cơ quan, doanh nghiệp, nhà hảo tâm đã quyên góp, ủng hộ kinh phí để xây dựng công trình.

“Tiếng chuông vang lên ta như cảm nhận rõ sự linh thiêng nơi đây, đồng thời cũng như là lời nhắc nhở mọi người hãy luôn ghi nhớ công ơn của các anh hùng, liệt sĩ đã ngã xuống vì độc lập, tự do cho Tổ quốc” - ông Tuân chia sẻ.

Chiều xuống, dòng người ở Khu Di tích Ngã ba Đồng Lộc thưa dần. Những nén hương vẫn âm thầm cháy bên khu mộ 10 nữ TNXP. Trên ngọn đồi đối diện, tháp chuông nổi bật giữa không gian linh thiêng của một địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống cách mạng - truyền thống yêu nước và tự hào dân tộc.

Xem bản gốc tại đây