Chàng trai Cần Thơ vượt nghèo bằng hành trình trở thành hướng dẫn viên du lịch cộng đồng

Hành trình mưu sinh và “cú rẽ” bất ngờ đến với du lịch

Rời ghế nhà trường vào năm 2018, Võ Thanh Tân - chàng trai sinh năm 2000 tại phường Cái Răng (thành phố Cần Thơ) - chưa từng nghĩ sau này mình sẽ làm hướng dẫn viên du lịch. Với Thanh Tân, mục tiêu lúc đó chỉ đơn giản: “Chỉ cần một công việc lương 6 triệu đồng/tháng để tự nuôi sống bản thân”.

Nhưng thực tế, mưu sinh khắc nghiệt hơn anh tưởng. Trước khi chính thức bước chân vào ngành du lịch năm 2020, Thanh Tân đã làm nhiều ngành nghề: công nhân gia công giày, chạy bàn ở quán ăn, phụ hồ công trình, phục vụ quán karaoke, bán nước… “Ai thuê gì làm nấy”, anh cười mà kể lại. Tuy có thể tự lo cho bản thân, nhưng thu nhập bấp bênh không cho phép anh hỗ trợ gia đình hay tạo dựng cuộc sống ổn định.

Biến cố lớn nhất đến khi dịch COVID-19 bùng phát. Lúc ấy, Thanh Tân mới bắt đầu làm hướng dẫn viên thì ngành du lịch “đóng băng”, thu nhập mất trắng. Trong gia đình 5 người gồm ông, bà ngoại, ba mẹ và Tân, anh lại là nguồn thu nhập chính.

Không buông xuôi, Thanh Tân tự xoay xở để duy trì cuộc sống: “Tôi làm bánh tét mang đi bán, nấu món ăn bán trong xóm. Thu nhập không nhiều, nhưng đủ để duy trì cuộc sống và phụ gia đình”. Anh nhớ lại: “Nhiều lúc muốn buông bỏ vì công việc bấp bênh. Nhưng tôi không tự ti. Phải cố gắng tìm hướng khác, không thể chờ đợi”.

Tinh thần không đầu hàng đưa anh đến một bước ngoặt quan trọng. Trong một lần trò chuyện với người anh làm cùng nghề - người từng dẫn tour tại Cồn Sơn (phường Bình Thủy, thành phố Cần Thơ), Thanh Tân được kể về mô hình du lịch cộng đồng hiếm có: mỗi hộ gia đình tự làm du lịch, giữ trọn nét mộc mạc của miền Tây. Câu chuyện đánh động Thanh Tân, khiến anh muốn tận mắt khám phá vùng đất này.

Ngày đầu đến Cồn Sơn, Tân còn bỡ ngỡ, không rành địa hình, chưa hiểu nhịp sống người dân. Nhưng anh dành nhiều ngày đi từng bờ kênh, từng vườn trái cây, từng bè cá để hiểu đất - hiểu người.

Những năm trước, Cồn Sơn hoang sơ với vài điểm nhỏ như vườn trái cây hay màn trình diễn cá lóc bay, thế nhưng chính sự thuần khiết ấy quyến rũ Thanh Tân: “Chính nét chân chất và bình dị khiến tôi nhận ra đây là nơi lý tưởng, vừa giữ được truyền thống vừa mang lại trải nghiệm thực sự cho du khách”.

Đến nay, anh xem nơi đây là nhà: “Tôi coi Cồn Sơn là quê hương thứ hai. Ở đó, tôi thấy rõ bản sắc văn hóa Nam Bộ - thứ mà du lịch phải giữ gìn, không thể đánh mất chỉ vì lợi nhuận”.

Giữ hồn miền Tây trong từng chuyến tour

Khi chính thức dẫn tour tại Cồn Sơn, Thanh Tân sớm hiểu rằng nghề hướng dẫn viên không chỉ là dẫn đường và nói vài lời giới thiệu. Đối với anh, đây là nghề đòi hỏi kiến thức rộng và sự học hỏi liên tục. Một hướng dẫn viên du lịch cộng đồng phải biết kể về văn hóa miền Tây, phong tục tập quán, đặc tính các loại cá - trái - rau, phải hiểu quy trình làm bánh dân gian hay chế biến món ăn để truyền đạt đúng giá trị cho du khách.

“Làm nghề này nhẹ nhàng về sức nhưng nặng về đầu. Mỗi ngày phải học, phải quan sát, phải lắng nghe người dân để hiểu thêm”, Tân chia sẻ. Chính sự nghiêm túc đó giúp anh ngày càng vững nghề và được nhiều đoàn khách yêu mến.

Nhờ thu nhập ổn định từ du lịch, Thanh Tân không chỉ lo được cho bản thân và gia đình mà còn trích một phần để làm thiện nguyện: hỗ trợ bếp ăn tại một bệnh viện trên địa bàn, tặng gạo - nhu yếu phẩm cho các hộ khó khăn dịp lễ, Tết. “Mình lớn lên từ khó khăn, nên khi có điều kiện thì phải sẻ chia”, anh nói.

Cùng với sự phát triển của du lịch cộng đồng, diện mạo Cồn Sơn thay đổi rõ rệt: trái cây không còn mang ra chợ bán mà để du khách tự tay hái; cá lóc không chỉ là món ăn mà trở thành màn trình diễn “cá lóc bay”; các trải nghiệm dân dã được nâng tầm thành sản phẩm du lịch đặc sắc.

“Điều khiến tôi tự hào là Cồn Sơn vẫn giữ được nét mộc mạc truyền thống, trong khi du lịch phát triển và mang lại nguồn thu ổn định cho bà con”, Tân chia sẻ.

Anh kỳ vọng các đơn vị đầu tư giữ đúng tinh thần này: “Tôi mong nơi đây giữ được nét mộc mạc vốn có, không để thương mại hóa quá mức làm mất giá trị truyền thống”.

Dấu ấn từ du khách và sự ghi nhận từ cộng đồng làm du lịch

Là du khách đến từ thành phố Hồ Chí Minh, chị Trần Thụy Thùy Dương cho biết, ấn tượng tốt về Thanh Tân đến ngay từ khi chị còn chưa đặt chân tới Cần Thơ. Chỉ qua vài tin nhắn hỏi đường, chị cảm nhận được sự chu đáo của Thanh Tân khi nhắc chị cẩn thận tư trang khi đến chỗ đông người. Điều ấy khiến chị an tâm trước cả khi bắt đầu hành trình.

Trải nghiệm thực tế càng củng cố niềm tin ấy. Theo chị Dương, Thanh Tân là người dẫn đoàn có phong thái nhẹ nhàng, giải thích rõ ràng và luôn quan sát để hỗ trợ từng thành viên trong nhóm. Điểm chị đánh giá cao nhất chính là “sự nhiệt tình và chu đáo”, điều không phải hướng dẫn viên nào cũng duy trì bền bỉ trong suốt chuyến đi.

Không chỉ du khách, người dân Cồn Sơn - những người trực tiếp làm du lịch - cũng dành cho Thanh Tân sự ghi nhận đặc biệt.

Ông Lê Trung Tín - chủ vườn cá lóc bay Tín Hòa, người làm du lịch tại Cồn Sơn từ năm 2016 - cho hay, ông gặp Thanh Tân vào năm 2022 và nhanh chóng nhận ra sự phù hợp của chàng hướng dẫn viên trẻ với mô hình du lịch cộng đồng. Ông nhận xét Thanh Tân là người hòa nhã, biết cách xử lý tình huống và thường xuyên hỗ trợ các nhà vườn trong những lúc đông khách.

Theo ông Tín, điểm đáng quý nhất ở Thanh Tân không chỉ nằm ở cách dẫn đoàn ngày càng chuyên nghiệp, mà còn ở khả năng ứng dụng công nghệ để quảng bá Cồn Sơn. Việc Thanh Tân thường xuyên quay video, ghi lại trải nghiệm của du khách hay giới thiệu đời sống miệt vườn trên mạng xã hội đã giúp nhiều người biết đến Cồn Sơn hơn.

“Nhờ thông thạo công nghệ mà Thanh Tân đưa hình ảnh Cồn Sơn đến với nhiều du khách mới”, ông cho biết.

Với ông Tín, một hướng dẫn viên tận tâm chính là cầu nối quan trọng giúp du lịch cộng đồng phát triển bền vững.

Không chỉ dẫn tour, mà còn là người truyền cảm hứng

Tân cho rằng, thời đại mới đòi hỏi hướng dẫn viên phải biết ứng dụng công nghệ, kể cả việc xây dựng hình ảnh cá nhân. Anh thường xuyên quay video hành trình, chia sẻ câu chuyện nghề, đăng tải hình ảnh về Cồn Sơn để nhiều người biết đến. “Đã làm du lịch thì phải hướng ngoại, cởi mở với khách. Và phải tự tạo giá trị cho bản thân”, anh nói.

Nhìn lại chặng đường đã qua, từ chàng trai chạy quán ăn, phụ hồ đến hướng dẫn viên được nhiều khách tin tưởng, Thanh Tân chỉ cười hiền: “Trời sinh voi, sinh cỏ. Không ai giàu ba họ, khó ba đời. Quan trọng là mỗi ngày mình đều phải mỉm cười và bước tiếp”.

Từ ước mơ nhỏ nhoi về mức lương 6 triệu đồng, Thanh Tân hôm nay đã có thu nhập ổn định, đã lo được cho gia đình, hỗ trợ những hoàn cảnh khó khăn và trở thành cầu nối giữa du khách và mảnh đất Cồn Sơn mộc mạc. Hành trình của anh là minh chứng rằng chỉ cần kiên trì, ai cũng có thể tìm thấy nơi mình thuộc về và đóng góp giá trị cho cộng đồng.