Tăng cường công tác chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em
Thực hiện Chỉ thị số 28-CT/TW ngày 25/12/2023 của Bộ Chính trị về tăng cường công tác chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước phồn vinh, hạnh phúc (Chỉ thị số 28 - CT/TW), Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam xây dựng Kế hoạch triển khai thực hiện trong đoàn viên, người lao động.
I. MỤC ĐÍCH, YÊU CẦU
1. Nâng cao nhận thức, trách nhiệm của các cấp công đoàn đối với công tác chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em, coi đây là nội dung đặc biệt quan trọng đối với sự phát triển bền vững, đáp ứng yêu cầu xây dựng đất nước phồn vinh, hạnh phúc. Tăng cường sự phối hợp chặt chẽ giữa tổ chức công đoàn với các cơ quan, tổ chức trong hệ thống chính trị tạo sức mạnh tổng hợp trong công tác chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em nói chung và trẻ em là con của đoàn viên, người lao động nói riêng.
2. Tổ chức các hoạt động cho trẻ em phải thiết thực, hiệu quả, phù hợp với nguyện vọng của người lao động và trẻ em, chú trọng công tác kiểm tra, giám sát, sơ kết, tổng kết công tác triển khai thực hiện Chỉ thị số 28 - CT/TW và các văn bản chỉ đạo của Tổng Liên đoàn liên quan đến trẻ em.
II. MỘT SỐ CHỈ TIÊU
1. Phấn đấu đến năm 2025 đạt trên 90% và đến năm 2030 đạt trên 95% cán bộ chủ chốt công đoàn các cấp và cán bộ nữ công công đoàn cấp trên trực tiếp cơ sở được truyền thông, nâng cao nhận thức và kỹ năng tuyên truyền về công tác chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em.
2. Phấn đấu đến năm 2025 đạt trên 90% và đến năm 2030 đạt trên 95% gia đình đoàn viên, người lao động được truyền thông, giáo dục về kiến thức, kỹ năng làm cha mẹ cho sự phát triển toàn diện trẻ thơ; chăm lo giáo dục, văn hóa, vui chơi, giải trí cho trẻ em; bảo vệ trẻ em; phòng chống xâm hại trẻ em, phòng chống tai nạn thương tích trẻ em và thúc đẩy quyền tham gia của trẻ em vào các vấn đề của trẻ em.
3. 100% các Liên đoàn Lao động tỉnh, thành phố có khu công nghiệp triển khai hoạt động tuyên truyền và giám sát việc thực hiện chính sách về nhà trẻ mẫu giáo cho con công nhân lao động quy định tại Nghị định 145/2020/NĐ-CP ngày 14/12/2020 của Chính phủ quy định chi tiết và Hướng dẫn thi hành một số điều của Bộ luật Lao động, Nghị định 105/2020/NĐ-CP ngày 8/9/2020 của Chính phủ về chính sách phát triển giáo dục mầm non.
III. NHIỆM VỤ, GIẢI PHÁP CHỦ YẾU
Các cấp công đoàn căn cứ nội dung của Chỉ thị số 28-CT/TW và chức năng, nhiệm vụ của tổ chức công đoàn, chủ động xây dựng chương trình, kế hoạch thực hiện Chỉ thị phù hợp với thực tiễn của địa phương, ngành trong đó tập trung vào các nhiệm vụ và giải pháp chủ yếu như sau:
1. Nâng cao hiệu quả công tác phối hợp tham gia xây dựng và kiểm tra, giám sát việc thực hiện chính sách, pháp luật về trẻ em
Các Liên đoàn Lao động tỉnh, thành phố chủ động ký chương trình phối hợp với các cơ quan hữu quan, đặc biệt là cơ quan quản lý nhà nước về lao động, giáo dục tại địa phương, tham gia xây dựng chính sách pháp luật về trẻ em nói chung và trẻ em là con đoàn viên, người lao động nói riêng.
Công đoàn ngành, Trung ương, công đoàn Tổng công ty trực thuộc Tổng Liên đoàn phối hợp với cơ quan chuyên môn, doanh nghiệp triển khai công tác trẻ em. Tham gia xây dựng, hoàn thiện cơ chế, chính sách, nhất là chính sách và nguồn lực xây dựng cơ sở giáo dục mầm non, phổ thông tại các khu công nghiệp, khu chế xuất và những nơi tập trung đông công nhân lao động; thu hút người quản lý doanh nghiệp và xã hội đầu tư phát triển dịch vụ xã hội cơ bản, phát triển các mô hình chăm sóc trẻ em con đoàn viên, người lao động phù hợp với nhu cầu của người lao động, đảm bảo quyền và lợi ích tốt nhất cho trẻ em được học tập và phát triển.
Xây dựng và triển khai chương trình giám sát thực hiện Chỉ thị số 28- CT/TW và các Kế hoạch của Tổng Liên đoàn về công tác trẻ em, kịp thời phản ánh, phối hợp giải quyết và kiến nghị các cơ quan chức năng điều chỉnh các vấn đề liên quan công tác chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em là con đoàn viên, người lao động.
Thúc đẩy hoạt động tuyên truyền và giám sát việc thực hiện Nghị định 145/2020/NĐ-CP ngày 14/12/2020 của Chính phủ quy định chi tiết và Hướng dẫn thi hành một số điều của Bộ luật Lao động; Nghị định 105/2020/NĐ-CP ngày 8/9/2020 của Chính phủ về chính sách phát triển giáo dục mầm non, nhất là chính sách đối với con công nhân lao động và giáo viên mầm non ở khu công nghiệp.
2. Đẩy mạnh công tác truyền thông về chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em
Tăng cường công tác truyền thông nhằm tiếp tục nâng cao nhận thức của đội ngũ cán bộ công đoàn và đoàn viên, người lao động về các chủ trương của Đảng, chính sách pháp luật của Nhà nước về công tác chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em; các mục tiêu, chỉ tiêu cụ thể của Chương trình hành động quốc gia vì trẻ em giai đoạn 2021 -2030.
Đẩy mạnh truyền thông trong đoàn viên, người lao động những kiến thức cơ bản về trẻ em, kỹ năng chăm sóc, giáo dục trẻ em, bảo vệ và phòng ngừa xâm hại trẻ em. Đa dạng hóa các hình thức tuyên truyền, giáo dục, nâng cao nhận thức, trách nhiệm và hành động chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em: diễn đàn, hội thi, hội thảo, câu lạc bộ, ứng dụng công nghệ thông tin, xây dựng các bài tuyên truyền trên nền tảng số với nhiều chủ đề thiết thức để người lao động có thể tiếp cận thông tin. Chú trọng lồng ghép, tổ chức có hiệu quả phong trào “Toàn dân chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em” gắn với cuộc vận động “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh”.
Tuyên truyền, giáo dục kiến thức, kỹ năng cho người lao động về sự an toàn và phát triển của thai nhi, sức khỏe người mẹ; chăm sóc, giáo dục con; chăm sóc sức khỏe tâm thần trẻ em, chăm sóc trẻ em mồ côi, trẻ em xa cha mẹ do điều kiện lao động và công tác, không để trẻ em phải làm các công việc nặng nhọc ảnh hưởng đến học tập, phát triển thể chất, tinh thần; giảm thiểu trẻ em phải sống xa cha mẹ.
3. Làm tốt hơn nữa công tác chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em trong các cấp công đoàn và đoàn viên, người lao động
Tăng cường sự chỉ đạo, hướng dẫn của các cấp công đoàn đối với việc thực hiện các mục tiêu, chỉ tiêu của Kế hoạch thông qua việc xây dựng các chương trình, kế hoạch cụ thể hàng năm về công tác trẻ em; đảm bảo việc lồng ghép các mục tiêu, chỉ tiêu về trẻ em con đoàn viên, người lao động trong chương trình công tác hàng năm và trong cả nhiệm kỳ của công đoàn và xác định cụ thể cơ chế, nguồn lực để thực hiện.
Đẩy mạnh thực hiện có hiệu quả Kế hoạch số 104/KH-TLĐ ngày 29/4/2021 của Đoàn Chủ tịch Tổng Liên đoàn về thực hiện Chương trình hành động quốc gia vì trẻ em giai đoạn 2021 -2030 trong công nhân viên chức lao động; Kế hoạch số 124/KH-TLĐ ngày 10/8/2021 của Đoàn Chủ tịch Tổng Liên đoàn thực hiện Chương trình phòng ngừa, giảm thiểu trẻ em lao động trái quy định của pháp luật giai đoạn 2021 -2025, định hướng đến năm 2030 trong công nhân, viên chức lao động. Trong đó tập trung làm tốt công tác chăm lo, bảo vệ quyền và lợi ích hợp pháp, chính đáng cho đoàn viên, người lao động, tham gia xây dựng, chính sách pháp luật liên quan đến lao động nữ và trẻ em, đặc biệt những chính sách về tiền lương, bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế, bảo hiểm thất nghiệp, an toàn, vệ sinh lao động, nhà ở, nhà trẻ mẫu giáo cho con đoàn viên, người lao động. Biểu dương, nhân rộng các phong trào, mô hình, sáng kiến của công đoàn trong chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em.
4. Đảm bảo nguồn lực để chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em
Các cấp công đoàn tích cực huy động các nguồn lực xã hội và dành nguồn kinh phí thỏa đáng cho công tác chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em là con đoàn viên, người lao động. Phối hợp với đơn vị sử dụng lao động tổ chức các hoạt động chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em. Tăng cường thương lượng, đối thoại và đưa vào thỏa ước lao động tập thể các điều khoản liên quan đến an toàn thai nhi, hỗ trợ chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ; tuyên dương, khen thưởng con đoàn viên, người lao động có thành tích trong học tập, rèn luyện; hỗ trợ khi trẻ em ốm đau dài ngày. Chủ động kiến nghị các cấp ủy, chính quyền địa phương, ngành về các giải pháp, biện pháp chăm sóc, giáo dục bảo vệ trẻ em con đoàn viên, người lao động.
5. Phát triển các mô hình chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em
Thực hiện mục tiêu phát triển toàn diện trẻ thơ, chú trọng các hoạt động cải thiện điều kiện chăm sóc, nuôi dạy con đoàn viên, người lao động. Triển khai các hoạt động chăm lo nhân Tháng hành động vì trẻ em, Ngày Quốc tế Thiếu nhi, Tết Trung thu với các hoạt động thiết thực. Quan tâm đến trẻ em có hoàn cảnh khó khăn, trẻ em mồ côi, trẻ em phải sống xa cha mẹ, quan tâm chăm lo cho công nhân, lao động nữ mang thai để đảm bảo trẻ em được chăm lo ngay từ khi còn trong bụng mẹ. Duy trì, cải tiến, nhân rộng mô hình “Câu lạc bộ nữ công”, “Trại hè cho con công nhân lao động”, “Phòng vắt, trữ sữa mẹ”, “Câu lạc bộ bà bầu”, “Sinh hoạt chuyên đề về làm cha mẹ cho sự phát triển toàn diện trẻ thơ”, “Hỗ trợ lao động nữ đơn thân nuôi con nhỏ”...
IV. TỔ CHỨC THỰC HIỆN
1. Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam
1.1. Giao Ban Nữ công Tổng Liên đoàn chủ trì, phối hợp với các ban, đơn vị có liên quan tham mưu giúp Đoàn Chủ tịch Tổng Liên đoàn triển khai Kế hoạch thực hiện Chỉ thị số 28 - CT/TW gắn với triển khai Nghị quyết Đại hội XIII Công đoàn Việt Nam nội dung về công tác nữ công; định kỳ hàng năm báo cáo kết quả với Đoàn Chủ tịch Tổng Liên đoàn.
Biên soạn, cung cấp tài liệu tuyên truyền về Kỹ năng làm cha mẹ cho sự phát triển toàn diện trẻ thơ, chăm sóc sức khoẻ tâm thần, phòng ngừa, giảm thiểu lao động trẻ em; Hướng dẫn mô hình chăm sóc, giáo dục trẻ em làm tài liệu sinh hoạt chuyên đề nữ công. Các nội dung trên được đăng tải trên trang web: congdoan.vn/nucong.
1.2. Giao Ban Tuyên giáo phối hợp với Ban Nữ công đẩy mạnh tuyên truyền về công tác trẻ em, chỉ đạo các cơ quan báo chí trong hệ thống công đoàn, trang thông tin điện tử, bản tin công đoàn các cấp phối hợp các cơ quan truyền thông tăng cường tuyên truyền về công tác chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em là con đoàn viên, người lao động.
1.3. Giao Ban Chính sách - Pháp luật phối hợp với Ban Nữ công nghiên cứu, tham mưu Đoàn Chủ tịch Tổng Liên đoàn tham gia với Chính phủ, các Bộ, ngành có liên quan hoàn thiện chính sách pháp luật về nhà trẻ, mẫu giáo, trường học cho con công nhân lao động. Triển khai Đề án “Hỗ trợ công nhân lao động tại khu công nghiệp, khu chế xuất trong việc chăm sóc và nuôi dạy con”. Đề xuất các giải pháp của công công đoàn tham gia thúc đẩy để giảm thiểu tỷ lệ trẻ em là con công nhân lao động phải sống xa cha mẹ.
2. Các Liên đoàn Lao động tỉnh, thành phố, Công đoàn ngành Trung ương và tương đương
2.1. Triển khai quán triệt thực hiện nghiêm túc Chỉ thị và xây dựng Kế hoạch cụ thể hóa các mục tiêu, nội dung của Kế hoạch trong xây dựng chương trình, kế hoạch hoạt động công tác nữ công hằng năm và nhiệm kỳ phù hợp với các mục tiêu, chỉ tiêu về công tác chăm sóc, giáo dục và bảo vệ trẻ em của địa phương, ngành, cơ quan, đơn vị.
2.2. Tăng cường hoạt động giám sát, phản biện xã hội về các vấn đề liên quan đến trẻ em, đặc biệt là con đoàn viên, người lao động tại các khu công nghiệp, khu chế xuất; kịp thời phản ánh, phối hợp giải quyết những vấn đề liên quan đến trẻ em con đoàn viên, người lao động.
2.3. Định kỳ báo cáo đánh giá tình hình thực hiện Kế hoạch gắn với kết quả công tác nữ công hằng năm, đồng thời gửi tư liệu, video, hình ảnh về Tổng Liên đoàn (qua Ban Nữ công) trước 15/11 để tuyên truyền; báo cáo sơ kết, tổng kết khi có hướng dẫn của Tổng Liên đoàn.