Bộ 3 động lực đưa Việt Nam bứt phá, thoát bẫy thu nhập trung bình
Tại Đại hội XIV, theo Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng, Việt Nam phải dựa vào khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số để thoát bẫy thu nhập trung bình.
Đưa đổi mới sáng tạo trở thành lối sống, phong cách sống
Sáng 21.1, thay mặt Đảng bộ Bộ Khoa học và Công nghệ (KHCN), Ủy viên Trung ương Đảng, Bí thư Đảng ủy, Bộ trưởng Bộ Khoa học và Công nghệ Nguyễn Mạnh Hùng trình bày tham luận tại Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng (Đại hội XIV).
Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng nhấn mạnh, từ thu nhập trung bình tới thu nhập cao, Việt Nam phải dựa vào khoa học-công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số(KHCN, ĐMST, CĐS)
Cả 3 động lực này đều được Đảng ta mở rộng nội hàm, tái định nghĩa theo cách tiếp cận mới, tạo ra không gian phát triển mở rộng hơn, khai phóng các nguồn lực mới để thúc đẩy tăng trưởng. Với 3 động lực này, chúng ta có thể tăng trưởng 2 con số.
Nghị quyết số 57-NQ/TW của Bộ Chính trị đã xác lập KHCN, ĐMST, CĐS là đột phá quan trọng hàng đầu, là động lực chính thúc đẩy phát triển nhanh lực lượng sản xuất hiện đại, hoàn thiện quan hệ sản xuất, đổi mới phương thức quản trị quốc gia và nâng cao năng lực tự cường, tự chủ của đất nước.
Nghị quyết số 57-NQ/TW như một nghị quyết khoán 10 về KHCN, ĐMST, CĐS với tinh thần: Quản lý theo mục tiêu, không quản cách làm; trao quyền tự chủ và trách nhiệm cho người làm; chấp nhận rủi ro, đánh giá dựa trên hiệu quả tổng thể; người làm được hưởng lợi từ thành quả lao động và sáng tạo.

Bên cạnh đó là hướng vào giải quyết các bài toán lớn của đất nước như tăng trưởng 2 con số, năng suất, chất lượng, quản trị quốc gia.
Tự chủ công nghệ lõi, công nghệ chiến lược như là một cấu phần quan trọng của chủ quyền quốc gia. Đi từ ứng dụng, sản phẩm, thị trường tới làm chủ công nghệ.
Cho phép và khuyến khích ứng dụng cái mới trong thực tiễn, coi đây là con đường nhanh nhất và hiệu quả nhất để hình thành, hoàn thiện và phát triển các công nghệ mới.
Tinh thần ĐMST trong toàn dân, đưa ĐMST trở thành lối sống, phong cách sống của mọi người dân, mọi tổ chức. Xây dựng văn hóa khuyến khích khám phá, khoan dung với thất bại.
Đó còn là tiêu chuẩn phải đi trước để dẫn dắt phát triển quốc gia; sở hữu trí tuệ phải được coi là tài sản có thể định giá, mua bán, chuyển giao và khai thác trên thị trường.
Theo Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng, để KHCN, ĐMST, CĐS thực sự trở thành động lực trung tâm của tăng trưởng, việc đầu tiên cần làm là đo lường sự đóng góp của bộ 3 này tới tăng trưởng GDP.
Mỗi bộ ngành và địa phương phải có 1 trung tâm đổi mới sáng tạo
Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng cho biết, Bộ KHCN coi đây là việc quan trọng đầu tiên và đang xây dựng phương pháp đo, ở cả cấp quốc gia và cấp địa phương.
Việt Nam là một trong những nước đầu tiên đặt mục tiêu đo lường tác động của KHCN, ĐMST, CĐS tới tăng trưởng GDP. Đo lường hiệu quả còn là giải pháp cơ bản để chống lãng phí.
Bộ KHCN đang tham mưu Chính phủ chỉ đạo mỗi bộ ngành và địa phương phải có 1 trung tâm ĐMST. Bộ Chính trị đã giao Chính phủ chỉ đạo Bộ KHCN xây dựng Chiến lược về quốc gia khởi nghiệp sáng tạo, toàn dân khởi nghiệp, một người có thể lập và vận hành doanh nghiệp với sự trợ giúp của các nền tảng số quốc gia.
ĐMST còn là đổi mới mô hình quản trị và kinh doanh dựa trên công nghệ, mang lại giá trị lớn. Thế giới đang có những làn sóng mới mà Việt Nam có thể tận dụng để tăng trưởng nhanh vì rất phù hợp với văn hóa, năng lực người Việt Nam.
Và thể chế mới quyết định đối với ĐMST và phát triển. Chi cho KHCN, quan trọng là 1 đồng của Nhà nước phải kích hoạt được 3-4 đồng của doanh nghiệp.
Khi đó, 2% ngân sách KHCN của Nhà nước sẽ thành 2% GDP của cả xã hội chi cho KHCN. Bộ KHCN đang hoàn thiện cơ chế đồng tài trợ nghiên cứu giữa Nhà nước và doanh nghiệp.
Theo Bộ trưởng Nguyễn Mạnh Hùng, với sự lãnh đạo sáng suốt của Đảng, với tầm nhìn chiến lược của Tổng Bí thư Tô Lâm và khát vọng hùng cường cháy bỏng của 100 triệu dân Việt Nam, chúng ta tin tưởng vững chắc rằng, KHCN, ĐMST, CĐS sẽ là bộ 3 động lực đưa Việt Nam bứt phá, thoát bẫy thu nhập trung bình và trở thành quốc gia phát triển có thu nhập cao.
Đọc bản gốc tại đây