Bộ GDĐT đề xuất quy định mới về đánh giá giáo viên

Bộ Giáo dục và Đào tạo (GDĐT) đang lấy ý kiến dự thảo Nghị định quy định chi tiết một số điều của Luật Nhà giáo. Trong đó, quy định về đánh giá nhà giáo theo chuẩn nghề nghiệp tại Điều 30 được đánh giá là nội dung có tác động trực tiếp, lâu dài đến đội ngũ giáo viên, giảng viên trong toàn hệ thống giáo dục.

Lấy năng lực làm thước đo

Theo dự thảo Nghị định, nhà giáo trong các cơ sở giáo dục được đánh giá mức độ đáp ứng tiêu chuẩn về năng lực chuyên môn, nghiệp vụ theo chuẩn nghề nghiệp của chức danh nhà giáo. Các tiêu chí đánh giá không do từng cơ sở tự đặt ra, mà căn cứ theo hướng dẫn thống nhất của Bộ trưởng Bộ GDĐT.

Quy định này nhằm bảo đảm sự đồng bộ trong toàn hệ thống, khắc phục tình trạng đánh giá mang tính hình thức hoặc mỗi nơi áp dụng một cách khác nhau. Việc tập trung vào năng lực chuyên môn, nghiệp vụ cũng phù hợp với tinh thần của Luật Nhà giáo, coi chất lượng thực hiện nhiệm vụ giảng dạy, giáo dục là yếu tố cốt lõi.

Một điểm mới nữa là kết quả đánh giá theo chuẩn nghề nghiệp sẽ được sử dụng làm căn cứ để đánh giá nhà giáo theo quy định tại khoản 1 Điều 22 Luật Nhà giáo. Điều này cho thấy đánh giá chuẩn nghề nghiệp không còn là một bước “đánh giá nội bộ” mang tính tham khảo, mà trở thành căn cứ pháp lý trong quy trình đánh giá chính thức đối với nhà giáo.

Theo khoản 1 Điều 22 Luật Nhà giáo, việc đánh giá nhà giáo được thực hiện để làm căn cứ xếp loại chất lượng nhà giáo; bố trí, sử dụng; đào tạo, bồi dưỡng; cũng như xem xét khen thưởng, kỷ luật đối với nhà giáo. Như vậy, khi kết quả đánh giá chuẩn nghề nghiệp được sử dụng cho các mục đích này, chuẩn nghề nghiệp sẽ tác động trực tiếp đến vị trí việc làm, cơ hội phát triển và quyền lợi của giáo viên.

Phân định rõ giữa cơ sở công lập và ngoài công lập

Dự thảo Nghị định cũng quy định rõ cách thức tổ chức đánh giá đối với từng loại hình cơ sở giáo dục.

Đối với cơ sở giáo dục công lập, thời điểm, trình tự, thủ tục đánh giá, xếp loại và việc sử dụng kết quả đánh giá nhà giáo thực hiện theo quy định của pháp luật về viên chức. Cách tiếp cận này bảo đảm sự thống nhất giữa Luật Nhà giáo và Luật Viên chức, tránh phát sinh chồng chéo trong quá trình thực hiện.

Trong khi đó, cơ sở giáo dục ngoài công lập được quyền xây dựng và thực hiện Quy chế đánh giá, xếp loại nhà giáo thuộc quyền quản lý, trên cơ sở điều kiện thực tế của đơn vị và hướng dẫn của Bộ Giáo dục và Đào tạo. Quy định này vừa bảo đảm khung pháp lý chung, vừa tôn trọng quyền tự chủ của các cơ sở giáo dục ngoài công lập.

Làm rõ trách nhiệm của người đứng đầu cơ sở giáo dục

Điều 30 dự thảo Nghị định dành một nội dung quan trọng để quy định trách nhiệm của người đứng đầu cơ sở giáo dục công lập. Theo đó, hiệu trưởng, giám đốc cơ sở giáo dục phải căn cứ điều kiện cụ thể của đơn vị để hướng dẫn chi tiết nhiệm vụ theo từng chức danh nhà giáo; bố trí, phân công công việc phù hợp với đặc thù, phát huy năng lực, sở trường của từng giáo viên; đồng thời tổ chức đánh giá mức độ đáp ứng chuẩn nghề nghiệp làm căn cứ xếp loại chất lượng nhà giáo.

Quy định này cho thấy việc đánh giá không chỉ là trách nhiệm của giáo viên, mà còn gắn với trách nhiệm quản lý, tổ chức thực hiện của người đứng đầu. Nếu việc đánh giá thiếu khách quan, hình thức hoặc không phản ánh đúng năng lực nhà giáo, trách nhiệm trước hết thuộc về lãnh đạo cơ sở giáo dục.

Các quy định mới tại Điều 30 dự thảo Nghị định thể hiện định hướng đánh giá nhà giáo theo chuẩn nghề nghiệp một cách thực chất, có hệ quả rõ ràng về pháp lý và quản lý. Khi kết quả đánh giá được gắn trực tiếp với xếp loại, sử dụng, đào tạo và khen thưởng, kỷ luật theo Luật Nhà giáo, chuẩn nghề nghiệp sẽ không còn là “tiêu chí cho đủ hồ sơ”, mà trở thành yêu cầu bắt buộc đối với mỗi nhà giáo.

Đọc bản gốc tại đây