Cá cơm Phú Yên từ làng biển nhỏ vươn ra thế giới

"Đón" cá ngay trên biển

Mùa cá cơm đầu tiên trong năm của ngư dân tỉnh Phú Yên bắt đầu từ tháng Giêng và kết thúc vào khoảng tháng 4 âm lịch. Năm nay, vùng biển ven bờ khá êm, cá cơm ít di chuyển, tạo điều kiện thuận lợi cho tàu thuyền đánh bắt. Nhiều tàu sử dụng lưới vây đánh bắt ven bờ trúng đậm, cộng thêm giá bán cao nên bà con ngư dân phấn khởi ra khơi mỗi ngày.

Vừa trở về sau một đêm đánh bắt, ngư dân Nguyễn Văn Sơn (xã An Phú, TP Tuy Hòa) phấn khởi cho biết: "Mùa cá năm nay thuận lợi, biển lặng, cá nhiều. Tôi đi cùng 5 người, sáng sớm cập bến mang theo 2-3 tấn cá".

Cá cơm sau khi được phân loại, chia thành từng giỏ từ 15-20kg để bán cho thương lái. Với tàu đi đánh bắt ngắn ngày, cá còn tươi, tiểu thương mua tại bến với giá từ 160.000-200.000 đồng/giỏ. Trừ chi phí, mỗi ngư dân có thể thu về từ 1-2 triệu đồng sau một chuyến biển.

Cá cơm xuất hiện nhiều ở khu vực cách bờ khoảng 2-5 hải lý. Mỗi tàu thường có 5-8 ngư dân, thời gian khai thác từ đêm đến sáng hoặc sáng đến tối. Cá cơm là loại cá thơm, ngon, được thị trường ưa chuộng nên nhiều thương lái còn dùng tàu để thu mua ngay trên biển.

Ông Nguyễn Toàn (xã An Hòa Hải, huyện Tuy An) - thương lái chuyên thu mua cá cơm - cho biết, loại cá này dễ tiêu thụ, sáng sớm là ông phải ra tận bến để mua cá mới cập bờ. Năm nay cá trúng, giá giao động từ 7.000-10.000 đồng/kg.

Cá cơm vươn thị trường quốc tế

Không chỉ bán tươi, cá cơm còn được bán cho các xưởng chế biến để phơi khô, làm nước mắm hoặc xuất khẩu. Nhờ đó, giá trị sản phẩm được nâng cao, tạo thêm việc làm và thu nhập ổn định cho người dân vùng biển.

Tại xưởng chế biến của chị Đinh Thị Bích Phương (xã An Hòa Hải, huyện Tuy An), không khí những ngày này rộn ràng hơn bao giờ hết. Chị Phương chia sẻ: "Gia đình tôi làm nghề này hơn 20 năm. Cá mua từ ngư dân sẽ được hấp, phơi một nắng rồi phân loại".

Cá cơm ngần - loại nhỏ nhất - được bán cho các công ty xuất khẩu với giá từ 90.000-100.000 đồng/kg. Còn cá cơm ba lài (loại trung) và cá cơm nòi (loại lớn nhất) sẽ được hấp, phơi khô để làm cá khô hoặc ủ làm nước mắm.

Xuất bán mỗi ngày từ 1-1,5 tấn cá cơm khô, chị Nguyễn Thị Tuyết Nga (xã An Chấn), chủ một cơ sở chế biến cho hay: "Từ tháng Giêng đến nay, cơ sở luôn tất bật. Cá cơm vùng này thơm ngon, thịt chắc nên rất được ưa chuộng trong chế biến".

Theo báo cáo của huyện Tuy An, hiện có 7 cơ sở chế biến cá cơm khô xuất khẩu quy mô lớn, chủ yếu tập trung tại xã An Chấn và xã An Hòa Hải. Nhờ nguồn cá dồi dào, từ đầu năm đến nay, sản lượng cá cơm khô xuất khẩu đã đạt hơn 300 tấn, tăng 15% so với cùng kỳ năm ngoái.

Từ làng chài đến thương hiệu nước mắm

Tận dụng nguồn cá cơm phong phú, nhiều làng biển ở Phú Yên đã hình thành các làng nghề làm nước mắm truyền thống nổi tiếng như Mỹ Quang (An Chấn, huyện Tuy An), Long Thủy (An Phú, TP Tuy Hòa), Gành Đỏ (Xuân Thọ 2, thị xã Sông Cầu)... Nhiều hộ đã xây dựng được thương hiệu riêng, đa dạng sản phẩm và có chỗ đứng trên thị trường.

Tại cơ sở nước mắm Hồng Gia Phúc (xã An Phú, TP Tuy Hòa), mỗi ngày chị Nguyễn Thị Hương xuất bán khoảng 300 lít nước mắm: "Từ đầu mùa đến nay, tôi đã mua khoảng 70 tấn cá cơm để ủ muối. Cá cơm vùng Tuy Hòa, Tuy An có hương vị đặc biệt, làm nước mắm thơm ngon nên được nhiều khách hàng ưa chuộng".

Theo ông Đào Quang Minh, Chi cục trưởng Chi cục Thủy sản Phú Yên, thời tiết thuận lợi nên ngư dân ven biển Tuy An, Sông Cầu, Đông Hòa và TP Tuy Hòa đều trúng mùa cá cơm. Hầu hết ngư dân chỉ cần đi khai thác ngắn ngày ở vùng lộng, cập bến bán ngay nên vừa đảm bảo cá tươi vừa tiết kiệm chi phí. Nhờ đó, các cơ sở chế biến cá khô và làm nước mắm có nguồn nguyên liệu dồi dào, giúp người dân vùng biển có thêm thu nhập, giữ lửa cho làng nghề truyền thống.

Đọc bản gốc tại đây