Luật Đô thị đặc biệt, Quy hoạch tổng thể là 2 đòn bẩy để TPHCM bứt tốc

Chiều 1.4, Ban Chấp hành Đảng bộ TPHCM tổ chức hội nghị lần thứ 5, nhiệm kỳ 2025 - 2030, tập trung đánh giá tình hình phát triển kinh tế - xã hội và định hướng chiến lược thời gian tới.

Phát biểu khai mạc, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Thành ủy Trần Lưu Quang cho biết hội nghị sẽ lấy ý kiến về chương trình hành động của Ban Chấp hành Đảng bộ TPHCM đối với nghị quyết về nông nghiệp, nông thôn, nông dân.

Ông Trần Lưu Quang cho biết, dù là đô thị lớn, nông nghiệp vẫn đóng góp tỉ trọng đáng kể vào tăng trưởng của TPHCM. Định hướng sắp tới là phát triển nông nghiệp công nghệ cao gắn với công nghệ sau thu hoạch trên cơ sở ứng dụng khoa học - kỹ thuật.

Phát biểu tại hội nghị, TS Trương Minh Huy Vũ - Viện trưởng Viện Nghiên cứu phát triển TPHCM - cho biết, trong bối cảnh kinh tế thế giới còn nhiều biến động khó lường, mục tiêu tăng trưởng 2 con số giai đoạn 2026 - 2030 đặt ra yêu cầu rất cao đối với thành phố.

Theo ông Vũ, kết quả tăng trưởng trên 8% trong quý I là khởi đầu tích cực, nhưng chưa đủ để đảm bảo mục tiêu cả năm. Để đạt được đích đề ra, TPHCM buộc phải tăng tốc mạnh mẽ trong quý II và các quý tiếp theo, với mức tăng trưởng dao động từ 11,5 - 12,5%.

Ông Vũ nhấn mạnh, bên cạnh các động lực truyền thống như đầu tư, tiêu dùng và xuất khẩu, yếu tố thể chế sẽ đóng vai trò then chốt trong việc tạo đột phá.

Theo ông Vũ, trong 9 tháng tới có 2 đòn bẩy thể chế quan trọng gồm Luật Đô thị đặc biệt và Quy hoạch tổng thể TPHCM. Đây không chỉ là công cụ hành chính mà còn là cơ sở để TPHCM chuyển từ địa phương thực thi sang chủ động kiến tạo chính sách.

Theo định hướng nghiên cứu, TPHCM sẽ phát triển theo mô hình đô thị đa cực, đa trung tâm, đa hành lang và đa động lực. Không gian đô thị được mở rộng theo nhiều hướng, kết hợp phát triển cả không gian ngầm, mặt đất và không gian tầm thấp, nhằm tối ưu hóa nguồn lực và đáp ứng yêu cầu tăng trưởng.

Về thể chế, các chuyên gia đề xuất thành phố cần được phân cấp, phân quyền mạnh mẽ hơn, đặc biệt trong lĩnh vực tài chính và tổ chức bộ máy, ở mức tương đương hoặc cao hơn Luật Thủ đô. Đồng thời, cần khai thác hiệu quả quỹ đất thông qua các công cụ tài chính đô thị, phát triển mô hình TOD (đô thị theo trục giao thông) và tận dụng không gian phát triển mới.

TPHCM cũng định hướng hình thành các khu vực thử nghiệm thể chế như đặc khu Côn Đảo, khu công nghệ cao, khu công nghệ tập trung, qua đó thúc đẩy các lĩnh vực mũi nhọn như khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo, chuyển đổi số, tài chính xanh và kinh tế biển.

Ở góc độ quy hoạch, Giám đốc Sở Quy hoạch - Kiến trúc TPHCM Võ Hoàng Ngân cho biết, việc sáp nhập địa giới đã mở ra không gian phát triển hoàn toàn mới, đưa TPHCM tiến gần hơn tới mô hình siêu đô thị tích hợp quy mô lớn.

Theo đó, quy hoạch tổng thể thành phố được xây dựng với tầm nhìn dài hạn 50 - 100 năm, hướng tới mục tiêu trở thành đô thị bền vững, sáng tạo và đáng sống hàng đầu khu vực châu Á - Thái Bình Dương, đồng thời giữ vai trò trung tâm tài chính, thương mại, logistics và đổi mới sáng tạo.

Cấu trúc phát triển được xác lập theo mô hình “một không gian - ba vùng - một đặc khu”.

Trong đó, vùng lõi TPHCM giữ vai trò trung tâm tài chính và dịch vụ; khu vực Bình Dương (cũ) phát triển thành trung tâm công nghiệp công nghệ cao; khu vực Bà Rịa - Vũng Tàu (cũ) là cửa ngõ kinh tế biển, cảng biển và năng lượng; còn đặc khu Côn Đảo được định hướng trở thành trung tâm du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng đặc thù.

Lãnh đạo Sở Quy hoạch - Kiến trúc nhấn mạnh, việc lập quy hoạch tổng thể không chỉ là yêu cầu chuyên môn mà còn là nhiệm vụ chính trị mang tính chiến lược, đặt nền móng cho sự phát triển dài hạn của TPHCM trong nhiều thập kỷ tới.

Đọc bản gốc tại đây