Ngành nông nghiệp và môi trường đặt mục tiêu bứt phá trong kỷ nguyên mới

Hiện nay, nền kinh tế trong nước và thế giới đang chứng kiến nhiều biến động, cùng các thách thức an ninh phi truyền thống.

Ngành nông nghiệp Việt Nam đang đối mặt với không ít khó khăn như dư địa phát triển thu hẹp, già hóa dân số, biến đổi khí hậu diễn biến phức tạp và ô nhiễm môi trường ở mức báo động.

Trong bối cảnh Việt Nam bước vào kỷ nguyên vươn mình, Viện Chiến lược, Chính sách Nông nghiệp và Môi trường (ISPAE) xác định, xu hướng tất yếu của ngành nông nghiệp là chuyển đổi sang nông nghiệp sinh thái, kinh tế tuần hoàn, đáp ứng các tiêu chuẩn "xanh" ngày càng khắt khe từ các thị trường xuất khẩu lớn.

Định hướng chung cho giai đoạn tới là tiếp tục tham gia sâu rộng vào hội nhập quốc tế, thực thi các Hiệp định Thương mại tự do (FTA).

Đồng thời, đặt khoa học công nghệ, đổi mới sáng tạo ở vị trí trung tâm, tạo bước đột phá về giống cây trồng, vật nuôi, ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI), dữ liệu lớn, chuỗi khối và xây dựng các thể chế, cải cách hành chính, tạo môi trường thuận lợi để doanh nghiệp tư nhân, kinh tế hợp tác tiếp cận bình đẳng các nguồn lực.

Theo ISPAE, cần chuyển đổi tư duy từ sản xuất nông nghiệp sang phát triển kinh tế nông nghiệp, chuyển đổi số sẽ được áp dụng trong toàn bộ chuỗi sản xuất và tiêu thụ. Trọng tâm là phát triển nông nghiệp xanh, hữu cơ, tuần hoàn, công nghệ cao, đồng thời, xây dựng vùng nguyên liệu lớn, chuyên canh tập trung phát triển mạnh công nghiệp sản xuất giống và tổ chức lại sản xuất theo hướng kinh tế trang trại, hợp tác xã.

Việc nâng cao đời sống nông dân cũng đóng vai trò quan trọng trong quá trình phát triển nông nghiệp nước nhà. Các chính sách sắp triển khai cần tập trung tạo môi trường thuận lợi, hỗ trợ nông dân nâng cao năng lực quản trị, chuyển đổi sang sản xuất kinh doanh theo chuỗi giá trị, ứng dụng công nghệ cao. Công tác đào tạo nghề được đổi mới toàn diện, đa ngành, đa kỹ năng, đáp ứng nhu cầu thị trường.

Viện đặt mục tiêu phát triển nông thôn theo hướng hiện đại, văn minh và bảo tồn bản sắc văn hóa. Ngành nông nghiệp sẽ đẩy mạnh hiện đại hóa kết cấu hạ tầng, xử lý ô nhiễm môi trường, phát triển công nghiệp - dịch vụ tại nông thôn, nhất là công nghiệp chế biến nông sản. Chính sách cũng phải chú trọng nâng cao chất lượng giáo dục, y tế, văn hóa, thể thao và thực hiện bình đẳng giới.

Thêm vào đó, các quy hoạch sử dụng đất sẽ được rà soát, bảo vệ nghiêm ngặt quỹ đất nông nghiệp, tăng cường giám sát, xử lý nghiêm các hành vi hủy hoại tài nguyên. Số hóa dữ liệu tài nguyên sẽ được đẩy mạnh để xây dựng hệ thống quản lý minh bạch, hiệu quả.

Nhằm bảo vệ môi trường và thích ứng biến đổi khí hậu, Viện chủ trương đẩy mạnh xã hội hóa, khuyến khích doanh nghiệp, cộng đồng tham gia bảo vệ môi trường. Các giải pháp tập trung vào xây dựng hạ tầng đa mục tiêu, phát triển kinh tế xanh, kinh tế tuần hoàn, triển khai các mô hình thu giữ carbon và thiết lập thị trường tín chỉ carbon.

Ngoài ra, tại các vùng đồng bằng, miền núi và ven biển, trong thời gian tới sẽ đẩy triển khai hệ thống giám sát, cảnh báo ô nhiễm không khí, nước, đất và các mô hình sinh kế thích ứng biến đổi khí hậu, hướng tới mục tiêu phát thải ròng bằng “0” vào năm 2050.

Đọc bản gốc tại đây