Phải xử lý hình sự nếu thủy điện xả lũ gây tổn hại tính mạng người dân
Đại biểu Quốc hội đề nghị rà soát lại tất cả các dự án thủy điện nhỏ và vừa ở nước ta. Nếu xả lũ gây thiệt hại cho dân phải đền bù thỏa đáng.
Chiều 8.12, tiếp tục Kỳ họp thứ 10, Quốc hội thảo luận ở hội trường về dự thảo Nghị quyết của Quốc hội về cơ chế, chính sách phát triển năng lượng quốc gia giai đoạn 2026 - 2030.
Phát biểu tại hội trường, đại biểu Nguyễn Anh Trí (đoàn ĐBQH TP. Hà Nội) nói rằng, điện rất cần cho đất nước, vì thế phát triển năng lượng, sản xuất điện là hết sức quan trọng, “điều đó ai cũng biết”.
Tuy nhiên, phát triển phải đi đôi với an toàn, không gây hại cho môi trường, an ninh quốc phòng, đời sống và tính mạng của người dân.
Đại biểu Nguyễn Anh Trí nói, thực tế cho thấy, nhiều thủy điện nhỏ và vừa đã từng xả lũ, gây ảnh hưởng cho vùng hạ lưu. Ông dẫn chứng hàng loạt tên các dự án thủy điện, trải dọc từ miền Bắc, miền Trung đến Tây Nguyên.
Theo đại biểu, có 3 nguyên nhân chính dẫn tới việc xả lũ gây thiệt hại. Một là, thủy điện nhỏ, nằm ở vùng đồi núi với địa hình dốc và nhiều suối, khi xả lũ dễ gây lũ quét, sạt lở, ngập nhanh.
Hai là, các hồ chứa nhỏ không có dung tích dự trữ đủ lớn để điều tiết lũ, khi mưa lớn, nước về dồn dập, hồ nhanh đầy nên buộc phải xả lũ, dễ gây ra lũ ống hoặc lũ quét.
Ba là quy trình vận hành, thông báo xả lũ đôi khi thực hiện bất ngờ hoặc không kịp thời, khiến người dân hạ du không có thời gian di dời, phòng tránh.
Đại biểu đoàn TP. Hà Nội cũng dẫn Quyết định số 1682 của Thủ tướng Chính phủ phê duyệt bổ sung, cập nhật kế hoạch quy hoạch phát triển điện quốc gia thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn đến 2050, trong đó có hàng trăm dự án thủy điện nhỏ và vừa.
Tuy nhiên, dự thảo nghị quyết đang được thảo luận “không hề đề cập gì đến thủy điện”, đặc biệt các quy hoạch và các biện pháp để hạn chế ảnh hưởng từ thủy điện nhỏ và vừa.
“Tôi nhận thấy chúng ta chưa thực sự quan tâm đúng mức đến thủy điện nhỏ và vừa, đặc biệt là sự an toàn cho nhân dân và cộng đồng” - đại biểu Nguyễn Anh Trí nói.
Từ phân tích đã nêu, đại biểu đề nghị rà soát lại tất cả các dự án thủy điện nhỏ và vừa ở nước ta. “Nếu xả lũ gây thiệt hại cho dân thì phải đền bù thỏa đáng, nếu hại đến tính mạng thì phải xử lý hình sự” - đại biểu Nguyễn Anh Trí nhấn mạnh.
Đồng thời phải xem lại tất cả dự án thủy điện nhỏ và vừa để đảm bảo thật sự an toàn. Nếu có thể, Nhà nước đầu tư lớn để làm thủy điện lớn và thay thế các dự án thủy điện nhỏ và vừa bằng điện mặt trời.
Ngoài ra, đưa những nội dung nói trên vào các văn bản có tính pháp lý, kể cả Nghị quyết này của Quốc hội. Trong đó thể hiện rõ nội dung đã làm thủy điện là phải an toàn, không an toàn dứt khoát không nên làm.
Đọc bản gốc tại đây