Tổ chức tín dụng là HTX có thể bứt phá nếu khai thông điểm nghẽn

Cơ hội để vươn lên không nhỏ

Tại Hội thảo hoàn thiện mô hình tổ chức và hoạt động của tổ chức tín dụng là hợp tác xã (TCTD là HTX), TS Cấn Văn Lực, Viện Đào tạo và Nghiên cứu BIDV, thẳng thắn chỉ ra nghịch lý lớn nhất của hệ thống này: mạng lưới rộng nhưng quy mô nhỏ bé, chưa phát huy hết tiềm năng vốn có.

Theo ông, TCTD là HTX vẫn là mắt xích quan trọng trong hệ thống tài chính quốc gia, nhất là với khu vực nông thôn, nông nghiệp. "Hệ thống QTDND là kênh huy động và dẫn vốn hiệu quả, trực tiếp khai thác nguồn lực nhàn rỗi trong dân cư, đồng thời cung ứng vốn cho sản xuất kinh doanh, tiêu dùng", TS Lực nhấn mạnh.

Không chỉ vậy, ông cho rằng hệ thống này còn góp phần giảm thiểu nạn tín dụng đen ở nông thôn và miền núi, nơi người dân gặp nhiều khó khăn khi tiếp cận vốn ngân hàng.

Theo TS Cấn Văn Lực, TCTD là HTX đang đứng trước những cơ hội lớn khi hành lang pháp lý được hoàn thiện, đặc biệt là Luật Các TCTD 2024 cùng hệ thống các thông tư, nghị định liên quan.

Thị trường phục vụ khu vực nông thôn còn nhiều dư địa. Gần 60% dân số Việt Nam sống ở nông thôn nhưng chỉ 20-25% có tài khoản ngân hàng. Đây là thị trường mà các ngân hàng thương mại khó với tới do chi phí vận hành cao, trong khi TCTD là HTX lại có lợi thế địa phương hóa.

Ngoài ra, xu thế chuyển đổi số và xanh hóa nền kinh tế đang mở ra những phương thức kinh doanh mới, giúp tăng khả năng tiếp cận vốn, giảm chi phí vận hành, mở rộng phạm vi phục vụ thành viên.

Nhưng con đường phía trước không bằng phẳng

Dù nhìn nhận cơ hội rõ ràng, TS Cấn Văn Lực không giấu lo ngại khi hệ thống này còn nhiều hạn chế cố hữu.

Quy mô của TCTD là HTX rất nhỏ bé, với tổng tài sản chỉ chiếm 1,15% và vốn điều lệ chiếm 0,73% toàn ngành ngân hàng. Dư nợ tín dụng giai đoạn 2022-2024 tăng trưởng thấp, chưa tương xứng với tiềm năng.

Chỉ khoảng 10% HTX tiếp cận được vốn từ Quỹ Hỗ trợ phát triển HTX, trong khi tỷ lệ tiếp cận vốn từ các TCTD chưa đến 1%. Đặc biệt, nhiều HTX nông nghiệp gần như "đứng ngoài" cuộc chơi vốn.

Hệ thống công nghệ thông tin của các QTDND chưa đáp ứng yêu cầu, sản phẩm dịch vụ còn nghèo nàn. Tính liên kết lỏng lẻo và năng lực quản trị hạn chế cũng làm gia tăng rủi ro vận hành.

TS Lực cũng lưu ý, niềm tin của khách hàng giảm sút khi một số QTDND hoạt động yếu kém, tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn hệ thống.

Giải pháp để không bị tụt lại

Để TCTD là HTX phát huy tiềm năng, TS Cấn Văn Lực nhấn mạnh cần tiếp tục hoàn thiện khung pháp lý, nâng cao năng lực quản trị và tài chính, đồng thời đẩy mạnh chuyển đổi số.

Bên cạnh đó, ông đề nghị phải đa dạng hóa sản phẩm dịch vụ, tăng cường liên kết giữa các QTDND với Co-opBank để tối ưu nguồn lực, giảm chi phí và tăng hiệu quả điều hòa vốn.

Việc củng cố niềm tin khách hàng là nhiệm vụ cấp thiết, bởi chỉ khi người dân tin tưởng, hệ thống TCTD là HTX mới phát triển bền vững và thực sự trở thành kênh dẫn vốn chủ lực cho khu vực nông thôn.

TS Cấn Văn Lực cho rằng, con đường phát triển của TCTD là HTX không dễ dàng. Tuy nhiên, nếu khai thác tốt cơ hội, khắc phục điểm nghẽn và giữ vững niềm tin khách hàng, hệ thống này vẫn có thể bứt phá mạnh mẽ trong thời gian tới.

Đọc bản gốc tại đây