Tổng Bí thư Tô Lâm: Mục tiêu cuối cùng của tăng trưởng vì cuộc sống của người dân

Sáng 25.11, Quốc hội thảo luận tại tổ về chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia hiện đại hóa, nâng cao chất lượng giáo dục và đào tạo giai đoạn 2026-2035; chủ trương đầu tư Chương trình mục tiêu quốc gia về chăm sóc sức khỏe, dân số và phát triển giai đoạn 2026 - 2035.

Phát biểu tại phiên họp, Tổng Bí thư Tô Lâm khẳng định, văn hóa, y tế và giáo dục là những trụ cột quan trọng của xã hội. Đây không chỉ là mục tiêu mà còn là động lực phát triển nguồn nhân lực - một trong ba trọng tâm đột phá. Nguồn nhân lực phải mạnh về sức khoẻ, có bản lĩnh, tư duy, tri thức và sự giác ngộ.

Tổng Bí thư cho rằng, để đạt mục tiêu đặt ra trong 20 năm tới, phải chăm lo ngay từ bây giờ, để thế hệ sau này đủ khả năng tiếp tục xây dựng và bảo vệ đất nước. Song, ông nhấn mạnh quan điểm “tăng trưởng thế nào đi chăng nữa, ổn định thế nào đi chăng nữa nhưng mà người dân phải được thụ hưởng”.

Về tên gọi của chương trình, Tổng Bí thư lưu ý “mục tiêu quốc gia” đã phản ánh trách nhiệm của toàn xã hội, không gói trong phạm vi một ngành.

Tuy nhiên, ông lưu ý, hiện có nhiều chương trình mục tiêu quốc gia bị chồng chéo, nguồn lực phân tán, nhiều đề án, nhiều ban quản lý, tốn thời gian mà kết quả không như mong muốn. Vì vậy, cần xem xét lại phạm vi, tránh trùng lặp, xác định rõ cơ quan chủ trì.

Tổng Bí thư gợi mở, một số mục tiêu liên quan miền núi, nông thôn hoặc vùng khó có thể tích hợp vào chương trình phát triển miền núi để tập trung nguồn lực, tránh tình trạng “cái gì cũng đưa vào mục tiêu quốc gia” nhưng cuối cùng không rõ trách nhiệm.

Trong y tế và giáo dục, Tổng Bí thư cho rằng, có nhiều việc cần làm. Trong đó, ba yếu tố cần đầu tư đồng bộ là: Cơ sở hạ tầng; đội ngũ thầy cô, thầy thuốc; chương trình đào tạo. Cơ sở hạ tầng phải đảm bảo. Đội ngũ phải chuẩn, được đào tạo bài bản, có đạo đức, nhân cách. Chương trình đào tạo phải luôn cập nhật, chuyên sâu, phù hợp tốc độ thay đổi của tri thức khoa học. Giống như trong y tế, dù học nhiều năm vẫn phải liên tục bồi dưỡng, cập nhật, bởi tri thức luôn phát triển.

Nói về từng lĩnh vực, với y tế, Tổng Bí thư yêu cầu, chương trình phải xác định rõ đến giai đoạn 2030-2035 ngành phải đạt kết quả gì vượt trội, chứ không chỉ là những nhiệm vụ thường xuyên. Trong đó, cần coi trọng chăm sóc sức khỏe ban đầu và dự phòng. Hiện công tác y tế còn nặng về khám chữa bệnh - tức là xử lý hậu quả vì dự phòng yếu.

Tổng Bí thư đặt ra yêu cầu, cần có giải pháp, kế hoạch để xử lý dứt điểm những bệnh truyền nhiễm như lao, sốt rét, viêm gan,... Không để tồn tại kéo dài, gây tốn kém cho cả hệ thống. Đồng thời, phải giải quyết nguyên nhân căn cơ nền tảng của bệnh tật như môi trường ô nhiễm, nước sạch, vệ sinh an toàn thực phẩm. Ông cho rằng, nếu không xử lý các vấn đề căn cơ nêu trên thì "xây bao nhiêu viện, đào tạo bao bác sĩ cũng không thể đủ".

Tổng Bí thư cũng đặc biệt quan tâm đến vấn đề trẻ em bị bỏ rơi hiện nay. Ông dẫn số liệu thống kê mỗi năm có hàng trăm nghìn cháu bị cha mẹ bỏ rơi, phải tìm đến sự bảo trợ của xã hội, trong đó cơ sở công lập chỉ chăm lo được 3% - một tỉ lệ rất nhỏ và chủ yếu là tiếp nhận những trẻ bệnh tật.

Trong khi chính sách hiện hành bất cập: Trẻ vào cơ sở công lập được trợ cấp nhưng khi khuyến khích người thân nhận nuôi thì lại không được hỗ trợ. Điều này khiến nhiều gia đình ngần ngại, trong khi xã hội cần chung tay để không trẻ nào bị bỏ lại phía sau...

Tổng Bí thư đặt ra vấn đề, mỗi đơn vị hành chính cần có cơ sở y tế, giáo dục. Dẫn số liệu từ Quy hoạch của Chính phủ đặt mục tiêu phấn đấu đến năm 2030 đạt 19 bác sĩ/ 10.000 dân, Tổng Bí thư gợi mở vấn đề "có thể 1 xã có 1 bệnh viện".

Trong lĩnh vực giáo dục, Tổng Bí thư bày tỏ trăn trở trước tình trạng phân tán điểm trường gây lãng phí hiện nay: Có nơi rất ít học sinh nhưng lại nhiều giáo viên, cá biệt, có điểm trường 5-6 học sinh nhưng có đến 10 thầy cô. Từ thực thế này, Tổng Bí thư gợi mở việc tính toán mô hình phù hợp hơn, như việc gom điểm trường, phát triển trường nội trú để học sinh được học trong môi trường tốt hơn và sử dụng hiệu quả nguồn lực.

Ở vùng biên giới, cơ sở vật chất còn thiếu, tỉ lệ kiên cố hóa chưa thực chất, Tổng Bí thư yêu cầu cần ưu tiên đầu tư đúng, chuẩn.

Những hạng mục tưởng như “không cần thiết” ở miền núi, như bể bơi, cũng rất quan trọng vì gắn với kỹ năng sống và an toàn, đảm bảo quyền được hưởng các điều kiện học tập công bằng giữa học sinh ở các vùng miền. Bên cạnh đó, điều kiện sinh hoạt của giáo viên vùng khó cũng cần được quan tâm vì họ cống hiến cả tuổi trẻ ở những nơi rất thiếu thốn.

Tổng Bí thư khẳng định, mục tiêu phát triển đất nước gắn chặt với giáo dục và khoa học công nghệ. Từ bậc mầm non đến sau đại học phải là một chu trình đào tạo liên tục, tạo ra nguồn nhân lực có năng suất cao. Không đầu tư đầy đủ cho giáo dục thì khó có thể tạo ra nền tảng cho khoa học công nghệ và phát triển quốc gia.

Ông cũng lưu ý, chủ trương hiện nay là đúng nhưng cần chi tiết hoá, tránh chồng chéo và xác định rõ trách nhiệm để triển khai hiệu quả.

Đọc bản gốc tại đây