Chủ trương phân loại rác tại nguồn, thực tế lại nhét chung một túi

Nhưng sau nhiều tháng, ở không ít khu dân cư, rác hữu cơ, rác tái chế và rác còn lại vẫn bị dồn chung vào một túi.

Chủ trương đúng đang gặp một thực tế là cách làm chưa đủ đồng bộ để người dân thực hiện.

Không thể đặt vài chiếc thùng rác rồi chờ một thói quen đã tồn tại hàng chục năm tự nhiên thay đổi.

Người dân không thể phân loại nếu không được hướng dẫn rõ ràng. Người dân càng khó duy trì nếu hôm nay được yêu cầu bỏ rác riêng, ngày mai xe thu gom lại gom tất cả vào cùng một chỗ.

Người làm đúng sẽ nản, người làm sai càng có lý do để tiếp tục.

Vì vậy, vấn đề của Hà Nội không chỉ là ý thức, đó là vấn đề của cả một hệ thống.

Mỗi loại hình dân cư cũng cần một cách tổ chức phù hợp, nhà trong ngõ sâu không thể vận hành như nhà mặt phố; chung cư cao tầng càng không thể làm theo mô hình thu gom của khu dân cư thấp tầng. Đây là chỗ chính quyền cơ sở phải vào cuộc thực chất, chứ không chỉ tuyên truyền bằng những tấm áp phích.

Ngay cả công sở, trường học, nơi công cộng còn thiếu thùng phân loại thì thật khó đòi hỏi người dân phải hình thành thói quen tốt.

Nhưng khâu quyết định nằm phía sau chiếc thùng rác là thu gom và xử lý.

Nếu rác đã phân loại mà khi thu gom lại trộn chung, toàn bộ nỗ lực phía trước gần như bị xóa bỏ.

Cơ chế trả tiền cho đơn vị thu gom cũng cần được tính toán lại theo hướng khuyến khích chất lượng phân loại, tỷ lệ tái chế và hiệu quả xử lý, thay vì chỉ quan tâm thu được bao nhiêu tấn rác.

Động lực kinh tế đôi khi mạnh hơn hàng trăm khẩu hiệu.

Cũng cần phải nói thẳng, không thể chỉ kêu gọi người dân có ý thức mà né tránh chế tài.

Nơi nào chưa có hạ tầng, chưa được hướng dẫn đầy đủ thì phải tiếp tục hỗ trợ. Nhưng nơi nào đã tuyên truyền, đã bố trí điều kiện và vẫn cố tình vi phạm thì cần xử lý theo quy định.

Mục tiêu cuối cùng phải là giảm lượng rác phải dọn, tăng lượng rác được tái sử dụng, tái chế và xử lý đúng cách.

Phân loại rác tại nguồn không phải một cuộc vận động ngắn hạn, mà là cuộc thay đổi trong cách người dân sống, chính quyền quản lý và doanh nghiệp cung cấp dịch vụ.

Hà Nội không thiếu khẩu hiệu về một thành phố xanh, sạch, điều còn thiếu là một cơ chế rõ ràng, thuận tiện, và thật nghiêm để biến khẩu hiệu thành hành vi hằng ngày.

Một túi rác trộn lẫn là một thất bại nhỏ của từng gia đình, nhưng hàng triệu túi rác trộn lẫn là thất bại của cả hệ thống quản lý chất thải.

Đọc bản gốc tại đây