Di dời bến xe ở Hà Nội để giảm tải ùn tắc

Ùn tắc quanh bến xe

Hằng ngày, anh Nguyễn Hữu Thành ở phường Từ Liêm đều đi làm qua tuyến Phạm Hùng - Mỹ Đình. Với anh, ùn tắc quanh bến xe Mỹ Đình gần như trở thành “đặc sản” mỗi sáng do xe khách, xe buýt, taxi, xe máy chen chúc, trong khi xe khách liên tỉnh liên tục ra vào, dừng đỗ đón trả khách ven đường.

Hiện khu vực Vành đai 3 có một số bến xe khách liên tỉnh như Gia Lâm, Mỹ Đình, Giáp Bát, Nước Ngầm. Anh Bình kỳ vọng, khi có hệ thống bến xe khách liên tỉnh mới, kết hợp đường sắt đô thị, khả năng sẽ giảm tải giao thông, hạn chế ùn tắc, tuyến đường đi làm của anh sẽ trở nên thông thoáng hơn.

Theo kế hoạch, thành phố sẽ từng bước chuyển đổi công năng, di dời các bến xe trong Vành đai 3. Đồng thời, bố trí quỹ đất hợp lý (bao gồm cả các không gian ngầm) để xây dựng các điểm đỗ xe, bãi đỗ xe phù hợp nhu cầu từng khu vực, gắn với hệ thống công trình dịch vụ, giao thông công cộng, công viên cây xanh, vành đai. Các bến xe tải sẽ được quy hoạch gắn với trung tâm logistics, khu và cụm công nghiệp lớn.

Thay đổi tư duy điều phối bến xe

Tuy nhiên, việc di dời bến xe liên tỉnh ra ngoài Vành đai 3 cũng cần lưu ý đến một số yếu tố. Ông Phan Lê Bình - chuyên gia giao thông, Trưởng đại diện Văn phòng tư vấn OCG Nhật Bản - cho rằng, ùn tắc không chỉ phụ thuộc vào vị trí bến xe, mà còn liên quan đến tổ chức giao thông, kết nối hạ tầng và nhu cầu đi lại thực tế. Nếu bến xe được đưa ra xa trung tâm, người dân sẽ mất thêm thời gian, chi phí di chuyển. Khách từ các tỉnh vào Hà Nội cũng phải đi quãng đường dài hơn để tới khu vực nội đô, trong khi người dân nội thành muốn bắt xe khách cũng bất tiện hơn.

Một vấn đề khác được ông đề cập là sức ép cạnh tranh từ các loại xe ghép, xe limousine. Theo ông, dù chưa có hành lang pháp lý đầy đủ, các dòng xe 5-7 chỗ đưa đón tận nơi đang phát triển mạnh vì thuận tiện hơn cho hành khách.

“Nếu các nhà xe nghiêm túc đón trả khách tại các bến xe liên tỉnh ở rất xa trung tâm thì sẽ bị bất lợi để cạnh tranh” - ông nói.

Theo chuyên gia, thay vì di dời bến xe ra xa, Hà Nội cần tập trung cải thiện kết nối giao thông quanh bến, tổ chức luồng tuyến hợp lý và xử lý nghiêm tình trạng xe dừng đỗ, đón khách trái phép quanh khu vực bến xe.

Còn Tiến sĩ Khương Kim Tạo - nguyên Phó Chánh Văn phòng Ủy ban An toàn giao thông Quốc gia, Chủ tịch Chi hội Đào tạo và Sát hạch Lái xe (Hiệp hội Vận tải ôtô Việt Nam) cho rằng, cần nhìn vào bài học từ Bến xe Miền Đông mới ở TPHCM. Khi bến xe bị đẩy quá xa trung tâm, hành khách sẽ gặp khó khăn trong việc tiếp cận vì phải tốn thêm nhiều chi phí đi lại.

Ông Tạo phân tích, nếu một xe khách chở khoảng 40-45 người bị buộc phải dừng ở vị trí quá xa trung tâm thì đồng nghĩa sẽ cần hàng chục xe taxi, xe ôm đi ra đón khách quay trở lại nội đô.

Vì vậy, những bến xe hiện tại vẫn đang phục vụ người dân khá hiệu quả và cần tiếp tục chia sẻ lưu lượng vận tải trong tương lai.

Ông đề xuất nguyên tắc quy hoạch bến xe trong thời gian tới theo ba hướng chính. Thứ nhất, bến xe cần nằm sát các tuyến vành đai để xe khách dễ tiếp cận. Thứ hai, phải bố trí dọc các cửa ngõ ra vào Thủ đô. Thứ ba, các bến xe cần nằm gần hoặc trong các khu vực phát triển theo mô hình TOD, tức gắn với ga tàu điện trên cao và tàu điện ngầm.

Về quản lý vận hành, ông đề xuất thay đổi tư duy điều phối bến xe theo hướng kết nối dữ liệu giữa bến xe, doanh nghiệp vận tải và hành khách. Xe khách có thể dừng ở nhiều bến khác nhau để trả khách theo nhu cầu thực tế, thay vì chỉ cố định tại một điểm như hiện nay.

Đọc bản gốc tại đây