Hơn 6.000 công chức cấp xã sẽ được đào tạo lại, không chỉ học để đủ bằng cấp

6.182 công chức cấp xã chưa đáp ứng yêu cầu công việc

Theo dự thảo Đề án đào tạo, bồi dưỡng nâng cao chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã giai đoạn 2026-2031, tầm nhìn đến năm 2040 do Bộ Nội vụ xây dựng, chất lượng đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã nhìn chung đã được nâng lên trong những năm qua, song vẫn còn không ít bất cập, nhất là về sự phù hợp giữa trình độ chuyên môn với yêu cầu vị trí việc làm trong bối cảnh vận hành mô hình chính quyền địa phương hai cấp.

Số liệu tổng hợp từ báo cáo của các địa phương cho thấy vẫn còn tình trạng công chức chuyên môn được bố trí chưa phù hợp với vị trí việc làm: Có 6.182 người trong tổng số 114.834 công chức chuyên môn cấp xã có trình độ đào tạo chưa đáp ứng yêu cầu công việc, chiếm khoảng 5,38%.

Tình trạng này xuất hiện ở nhiều lĩnh vực. Tại Văn phòng HĐND và UBND cấp xã, có 1.179/31.183 trường hợp chưa phù hợp chuyên môn (3,78%). Ở lĩnh vực tư pháp, con số này là 189 trường hợp (0,61%); lĩnh vực đối ngoại có 112 trường hợp (0,36%).

Tại các phòng kinh tế, kinh tế - hạ tầng và đô thị, một số lĩnh vực cũng ghi nhận tỉ lệ công chức chưa phù hợp vị trí việc làm như tài chính - kế hoạch (0,69%), xây dựng (0,64%), công thương (0,55%), nông nghiệp (0,78%), môi trường - đất đai (0,44%).

"Không thể chỉ học để đủ bằng cấp"

Bộ Nội vụ đặt mục tiêu cấp tốc đào tạo lại, bồi dưỡng cho hơn 6.000 công chức đang được bố trí tại các vị trí việc làm chưa phù hợp với chuyên môn.

Theo dự thảo Đề án, mục tiêu xuyên suốt là nâng cao năng lực chuyên môn, nghiệp vụ và kỹ năng thực thi công vụ cho đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã, bảo đảm vận hành hiệu quả mô hình chính quyền địa phương hai cấp trong giai đoạn mới.

Việc đào tạo, bồi dưỡng được gắn chặt với yêu cầu quản trị quốc gia hiện đại, quản trị số, phân cấp, phân quyền và nhu cầu thực tiễn của từng vị trí việc làm.

Giai đoạn 2026-2027, Đề án tập trung bồi dưỡng chuyên môn, nghiệp vụ cho cán bộ, công chức được bố trí nhiệm vụ mới hoặc có trình độ đào tạo chưa phù hợp với vị trí việc làm.

Theo lộ trình, mỗi năm sẽ có khoảng 50% công chức cấp xã thuộc diện này được cử đi đào tạo, bồi dưỡng chuyên sâu theo từng ngành, lĩnh vực, bảo đảm đáp ứng yêu cầu thực thi nhiệm vụ ở cấp cơ sở.

Giai đoạn 2028-2031, Đề án hướng tới phát triển nguồn nhân lực cấp xã một cách đồng bộ, chú trọng các lĩnh vực như chuyển đổi số, khoa học - công nghệ, quản trị thông minh, pháp luật, đất đai, môi trường, tài chính, giáo dục, y tế.

Đến tầm nhìn năm 2040, mục tiêu là xây dựng đội ngũ cán bộ, công chức cấp xã tinh gọn, chuyên nghiệp, hiện đại, đủ năng lực phục vụ người dân và doanh nghiệp, đáp ứng yêu cầu quản trị địa phương hiệu lực, hiệu quả.

Ở góc độ đào tạo và phát triển nguồn nhân lực, PGS.TS Đỗ Phú Trần Tình - Viện trưởng Viện Phát triển chính sách (Đại học Quốc gia TPHCM) - cho rằng, nên có lộ trình rõ ràng trong việc nâng cao chất lượng cán bộ xã.

Về trung hạn, PGS.TS Đỗ Phú Trần Tình nhấn mạnh yêu cầu đào tạo lại cả cán bộ xã cũ lẫn cán bộ huyện chuyển xuống, để đảm bảo họ đáp ứng được vị trí việc làm và nhiệm vụ mới.

Việc bồi dưỡng cần bám sát tiêu chuẩn cụ thể, phù hợp với yêu cầu từng vị trí, chú trọng kỹ năng thực hành, tư duy sáng tạo và năng lực giải quyết vấn đề trong thực tiễn.

"Khi quy mô xã lớn gấp 4-5 lần trước đây, dân số tăng, công việc phát sinh nhiều, thì đòi hỏi cán bộ phải được đào tạo chuyên sâu hơn, đặc biệt là kỹ năng ứng dụng công nghệ, trí tuệ nhân tạo” - PGS.TS Đỗ Phú Trần Tình nhận định.

Ông cũng cho rằng, các cơ quan lãnh đạo cần xây dựng chính sách khuyến khích cán bộ học tập, đồng thời tăng cường phối hợp giữa các cơ sở đào tạo để nội dung bồi dưỡng sát thực tế và bám sát yêu cầu vị trí việc làm. "Học phải đi đôi với hành, không thể chỉ học để đủ bằng cấp" - ông nói.

Đọc bản gốc tại đây