Rà soát 89.574 thôn, tổ dân phố để giảm áp lực cho chính quyền cơ sở

Quy mô thôn, tổ dân phố còn nhiều chênh lệch

Theo thống kê của Bộ Nội vụ, đến năm 2025, cả nước có 89.574 thôn, tổ dân phố. Đây là kết quả sau quá trình sắp xếp, giảm 47.250 đơn vị trong 10 năm thực hiện Nghị quyết số 18-NQ/TW và các quy định hiện hành.

Tuy nhiên, Bộ Nội vụ cho biết thực tế hiện nay quy mô thôn, tổ dân phố giữa các vùng miền vẫn còn rất chênh lệch. Hiện có 21.199 thôn tại khu vực miền núi phía Bắc dưới 150 hộ dân, trong khi tại Hà Nội và TPHCM, nhiều tổ dân phố có trên 1.000 hộ.

Trước đây bình quân cả nước có khoảng 9 thôn/xã, nhưng sau sắp xếp cấp tỉnh, cấp xã năm 2025, số lượng này tăng lên khoảng 27 thôn, tổ dân phố/xã. Theo Bộ Nội vụ, điều này làm gia tăng đầu mối quản lý và tạo áp lực lớn đối với chính quyền cấp xã, trong khi các quy định hiện hành chưa thực sự phù hợp với thực tiễn mới.

Tại Chỉ thị số 21/CT-TTg ngày 20.5.2026, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu UBND các tỉnh, thành phố rà soát toàn bộ thôn, tổ dân phố trên địa bàn; xây dựng phương án tổng thể sắp xếp, tổ chức lại và hoàn thành trước ngày 10.6.2026. UBND cấp xã phải xây dựng đề án cụ thể, tổ chức lấy ý kiến nhân dân, trình HĐND cấp xã thông qua trước ngày 30.6.2026 nhằm bảo đảm công khai, minh bạch và tạo đồng thuận trong quá trình triển khai.

Tại Hải Phòng, địa phương hiện có hơn 3.000 thôn, tổ dân phố thuộc 114 xã, phường, đặc khu. UBND thành phố đã yêu cầu các địa phương rà soát quy mô dân cư, xây dựng phương án sắp xếp và gửi về Sở Nội vụ chậm nhất ngày 23.5.

Các xã, phường, đặc khu tại Hải Phòng cũng được giao nghiên cứu, góp ý đối với dự thảo nghị định quy định về tổ chức, hoạt động của thôn, tổ dân phố và chính sách đối với người hoạt động không chuyên trách.

Khuyến khích đội ngũ cán bộ chuyên trách yên tâm công tác

Ở tuổi 53, ông Phạm Văn Hỏa - Bí thư Chi bộ kiêm Tổ trưởng tổ dân phố Phú Mỹ (phường Chương Mỹ, Hà Nội) - đã có gần 15 năm gắn bó với công việc ở khu dân cư. Theo ông Hỏa, cán bộ tổ dân phố hiện không chỉ thực hiện nhiệm vụ hành chính mà còn trực tiếp giải quyết nhiều vấn đề phát sinh hằng ngày tại địa bàn.

“Làm công việc ở cơ sở, điện thoại luôn phải mở 24/24, hễ địa bàn có việc hay người dân cần là mình phải có mặt ngay, không kể giờ giấc. Thu nhập gọi là phụ cấp, nhưng trách nhiệm thì luôn phải đặt ở mức cao nhất” - ông Hỏa chia sẻ.

Hiện tổng phụ cấp cho hai chức danh Bí thư Chi bộ và Tổ trưởng tổ dân phố của ông Hỏa khoảng 7,5 triệu đồng/tháng. Theo ông, khi quy mô địa bàn ngày càng lớn, cán bộ cơ sở cũng mong có cơ chế phù hợp hơn để yên tâm gắn bó lâu dài.

Theo dự thảo Nghị định quy định về tổ chức, hoạt động của thôn, tổ dân phố đang được Bộ Nội vụ lấy ý kiến, tiêu chí quy mô hộ gia đình sẽ được quy định theo từng khu vực. Tại Hà Nội và TPHCM, thôn phải có từ 500 hộ trở lên, tổ dân phố từ 700 hộ trở lên. Ở vùng Đồng bằng sông Hồng, mức tối thiểu lần lượt là 400 và 550 hộ; khu vực Trung du và miền núi phía Bắc là 150 và 300 hộ. Dự thảo cũng cho phép các địa bàn biên giới, hải đảo, địa hình chia cắt phức tạp hoặc cù lao, cồn trên sông được áp dụng tiêu chí thấp hơn để phù hợp điều kiện thực tế.

Đồng thời, dự thảo Nghị định được xây dựng theo hướng kế thừa quy định còn phù hợp hiện nay, đồng thời nghiên cứu, điều chỉnh theo hướng bảo đảm tương quan, hợp lý, phù hợp với quy mô mới của cấp xã, cũng như khối lượng công việc, chế độ, chính sách, góp phần động viên khuyến khích đội ngũ cán bộ chuyên trách yên tâm công tác, nâng cao nhiệm vụ ở cơ sở.

Đọc bản gốc tại đây