Màn biểu diễn trống hội chào mừng mở đầu Lễ kỷ niệm, diễu binh, diễu hành 80 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2.9. Ảnh TTXVN
Màn biểu diễn trống hội chào mừng mở đầu Lễ kỷ niệm, diễu binh, diễu hành 80 năm Cách mạng Tháng Tám và Quốc khánh 2.9. Ảnh TTXVN

THẾ NƯỚC - LÒNG DÂN TRONG GIAI ĐOẠN PHÁT TRIỂN MỚI Vị thế quốc gia và nguồn lực từ lòng dân

TS NGUYỄN MINH CHUNG - ỦY VIÊN BAN THƯỜNG VỤ, TRƯỞNG BAN TUYÊN GIÁO VÀ DÂN VẬN ĐẢNG ỦY MẶT TRẬN TỔ QUỐC, CÁC ĐOÀN THỂ TRUNG ƯƠNG 07/12/2025 09:52 (GMT+7)

Trong tiến trình dựng nước và giữ nước, dân tộc Việt Nam luôn biết phát huy sức mạnh kết hợp giữa “thế nước” và “lòng dân” để vượt qua thử thách, biến nguy thành cơ. Đây không chỉ là giá trị lịch sử - văn hóa mà còn là nền tảng tư tưởng Hồ Chí Minh và triết lý phát triển quốc gia hiện nay.

Khi thế nước vững, lòng dân thuận, sức mạnh quốc gia được nhân lên; còn khi lòng dân phân tán, niềm tin suy giảm, thế nước khó đứng vững trước biến động thời cuộc.

“Thế nước” - “lòng dân” trong tư tưởng Hồ Chí Minh và trong phát triển hôm nay

Sinh thời, Chủ tịch Hồ Chí Minh nhìn nhận “thế nước” là sức mạnh tổng hợp của quốc gia - chính trị, kinh tế, văn hóa, quốc phòng - an ninh và uy tín quốc tế. Đó là khái niệm động, thể hiện khả năng thích ứng của dân tộc trước sự thay đổi của thời đại.

“Lòng dân” theo Người là sức mạnh nội sinh lớn nhất - niềm tin, sự gắn bó và đồng thuận của Nhân dân với Đảng và chế độ. Câu nói “Dễ trăm lần không dân cũng chịu, khó vạn lần dân liệu cũng xong” là sự khẳng định sâu sắc rằng mọi thành công đều bắt đầu từ Nhân dân và vì Nhân dân.

Trong bối cảnh hiện đại, “thế nước” không chỉ được đo bằng các chỉ tiêu kinh tế - quốc phòng, mà còn bằng năng lực đổi mới sáng tạo, chất lượng thể chế, khả năng hội nhập và uy tín quốc gia. “Lòng dân” gắn liền với minh bạch thông tin, trách nhiệm phục vụ của bộ máy Nhà nước, mức độ đáp ứng nhu cầu phát triển và bảo đảm an sinh cho người dân trong thời đại số.

Vai trò quyết định của “thế nước vững - lòng dân yên”

Trong mọi giai đoạn lịch sử, khi thế nước mạnh và lòng dân yên, đất nước tạo được sung lực lớn để phát triển và bảo vệ Tổ quốc.

Thế nước vững thể hiện ở nền tảng chính trị - kinh tế ổn định, pháp luật nghiêm minh, ngoại giao khôn khéo, quốc phòng - an ninh đủ mạnh. Các thời kỳ thịnh trị của dân tộc - như thời Lý - Trần hay thời Hồng Đức - đều cho thấy: Cơ đồ ổn định, văn hóa phát triển, quốc phòng vững vàng đều bắt nguồn từ thế nước mạnh. Tương tự, giai đoạn Đổi mới từ 1986 đã tạo dựng thế nước mới, đưa Việt Nam hội nhập sâu rộng, nâng cao vị thế trên trường quốc tế.

Lòng dân yên là khi Nhân dân tin tưởng và đồng thuận với đường lối phát triển. Từ cuộc khởi nghĩa Lam Sơn, chiến thắng Điện Biên Phủ đến Chiến dịch Hồ Chí Minh, sức mạnh lòng dân luôn là yếu tố quyết định. Trong thời bình, lòng dân yên được thể hiện qua sự ủng hộ chính sách, tinh thần vượt khó, đồng lòng trong các nhiệm vụ chiến lược như chống dịch COVID-19, phát triển kinh tế - xã hội, bảo vệ chủ quyền.

Khi thế nước và lòng dân kết hợp, sức mạnh đại đoàn kết toàn dân tộc được phát huy tối đa. Đó là cơ sở để thu hút nguồn lực, thúc đẩy cải cách, xây dựng nền kinh tế tự cường và tạo thế trận quốc phòng toàn dân vững chắc. Trong đối ngoại, quốc gia có thế nước mạnh, lòng dân vững sẽ giữ được độc lập - tự chủ và mở rộng quan hệ hợp tác bình đẳng.

Ngược lại, lịch sử cũng chứng minh khi lòng dân ly tán - như thời hậu Lê - Trịnh hay cuối triều Nguyễn - thế nước suy yếu, đất nước dễ bị chia rẽ và xâm lược. Bài học về sự sụp đổ của nhà Hồ năm 1407 cho thấy: Cải cách dù có giá trị, nhưng nếu không có lòng dân ủng hộ thì không thể thành công.

Những yêu cầu mới đặt ra trong bối cảnh phát triển hiện nay

Thế nước Việt Nam đang lên, nhưng bối cảnh trong nước và quốc tế đặt ra yêu cầu mới: Phải tiếp tục củng cố sức mạnh nội tại và chăm lo, bồi đắp lòng dân trong thời kỳ chuyển đổi nhanh chóng.

Một là, yêu cầu chuyển đổi mô hình tăng trưởng. Tăng trưởng dựa vào tài nguyên, lao động giá rẻ đã đến giới hạn. Đất nước phải chuyển sang mô hình dựa trên khoa học - công nghệ, đổi mới sáng tạo, kinh tế xanh và kinh tế số. Đây là quá trình tác động trực tiếp đến việc làm, thu nhập, sinh kế của người dân, nên cần sự đồng thuận xã hội và sự tham gia của toàn dân.

Hai là, môi trường địa - chính trị phức tạp. Sự cạnh tranh chiến lược giữa các cường quốc gia tăng đòi hỏi Việt Nam giữ vững độc lập, tự chủ và xử lý linh hoạt các mối quan hệ lợi ích. Thế nước đủ mạnh và lòng dân đủ vững là điều kiện để không bị cuốn vào đối đầu, bảo vệ lợi ích quốc gia.

Ba là, chuyển đổi số tác động đến mọi mặt của đời sống. Điều này buộc bộ máy phải đổi mới phương thức lãnh đạo và quản trị, đồng thời bảo đảm chủ quyền số, an ninh mạng, an toàn thông tin.

Bốn là, biến đổi khí hậu và an ninh phi truyền thống. Thiên tai, dịch bệnh, xâm nhập mặn, sạt lở… đang ảnh hưởng trực tiếp đến đời sống và sinh kế. Nếu chính sách ứng phó không kịp thời, không công bằng, dễ phát sinh tâm lý bất ổn. Ngược lại, khi người dân thấy Nhà nước đồng hành, hỗ trợ thiết thực, lòng dân sẽ được củng cố, tạo sự gắn kết trong quá trình chuyển đổi xanh.

Năm là, nguy cơ “diễn biến hòa bình”, thông tin xấu độc trên mạng. Công tác tuyên truyền - dân vận phải thích ứng với không gian số, kết hợp giữa cung cấp thông tin kịp thời và xử lý nghiêm các hành vi gây rối, phá hoại đoàn kết.

Giữ vững thế nước, bồi đắp lòng dân - nhiệm vụ chiến lược

Trong giai đoạn phát triển mới, nhiệm vụ trung tâm là tiếp tục nâng tầm thế nước và bồi đắp niềm tin của Nhân dân.

Giữ vững thế nước là kiên định đường lối đổi mới, củng cố nội lực, xây dựng nền kinh tế độc lập - tự chủ, nâng cao năng lực cạnh tranh, thúc đẩy khoa học - công nghệ, hoàn thiện thể chế và tăng cường quốc phòng - an ninh.

Bồi đắp lòng dân là chăm lo đời sống, bảo đảm an sinh, thu hẹp bất bình đẳng, nâng cao chất lượng công vụ, xây dựng bộ máy liêm chính - kiến tạo, phòng, chống tham nhũng hiệu quả, giữ vững kỷ cương và lắng nghe Nhân dân. Lòng dân còn được nuôi dưỡng bằng môi trường thông tin trong sạch, minh bạch; bằng sự công tâm, trách nhiệm của từng cán bộ, đảng viên.

Đọc bản gốc tại đây

Cùng chuyên mục