Từ kiến nghị của Công đoàn đến tăng lương tối thiểu vùng

Được hưởng lương tối thiểu vùng cao hơn

Mới đây, Chính phủ đã ban hành Nghị định 293/2025/NĐ-CP (có hiệu lực từ ngày 1.1.2026) quy định mức lương tối thiểu (LTT) đối với người lao động (NLĐ) làm việc theo hợp đồng lao động, trong đó quy định các xã Kim Long, Châu Đức, Ngãi Giao, Nghĩa Thành, Long Hải, Long Điền và đặc khu Côn Đảo thuộc vùng II, với mức LTT là 4,73 triệu đồng/tháng, thay vì mức LTT là 4,14 triệu đồng/tháng như các dự thảo của nghị định trước đó. Với quy định tại Nghị định 293/2025/NĐ-CP, hàng chục nghìn NLĐ đã được hưởng lợi từ phát hiện của bộ phận chính sách – pháp luật LĐLĐ TPHCM và phản ánh của Báo Lao Động.

Một trong những vai trò, chức năng của tổ chức Công đoàn Việt Nam là bảo vệ quyền lợi của NLĐ từ sớm, từ xa thông qua xây dựng, góp ý, phản biện các quy định của pháp luật ngay từ khi các quy định này được đưa ra lấy ý kiến.

Ông Nguyễn Trung Ngạn, Ủy viên Ban Thường vụ, Tổ phó Tổ công tác quản lý địa bàn số 6 LĐLĐ TPHCM, nguyên là cán bộ bộ phận Chính sách – Pháp luật LĐLĐ TPHCM, nhớ lại: sau khi thực hiện sáp nhập tỉnh Bình Dương, Bà Rịa – Vũng Tàu với TPHCM và thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp, TPHCM mới có 168 xã, phường, đặc khu.

Việc “kéo ngang” phân vùng LTT từ cấp huyện cũ sang cấp xã mới dẫn đến một số xã, phường, đặc khu của TPHCM trong cùng một không gian lao động nhưng lại thuộc hai phân vùng LTT khác nhau và cách biệt tới hai phân vùng. Trong đó, các xã Kim Long, Châu Đức, Ngãi Giao, Nghĩa Thành, Long Hải, Long Điền và đặc khu Côn Đảo được dự thảo quy định mức LTT vùng III là 4,14 triệu đồng, chênh lệch với LTT vùng I (5,31 triệu đồng) của các phường, xã giáp ranh lên tới 1,17 triệu đồng, tương đương hơn 28%. Đây là một trong những bất cập có thể gây ra những phức tạp trong quan hệ lao động, ảnh hưởng đến an ninh, trật tự trên địa bàn như đã từng xảy ra trước đây.
Từ thực tiễn đó, LĐLĐ TPHCM đã có văn bản gửi các cơ quan chức năng phân tích tình hình và đề nghị các cơ quan chức năng của TPHCM kiến nghị với cơ quan có thẩm quyền điều chỉnh LTT ở các xã Kim Long, Châu Đức, Ngãi Giao, Nghĩa Thành, Long Hải, Long Điền và đặc khu Côn Đảo lên vùng II là 4,73 triệu đồng/tháng, thay vì vùng III là 4,14 triệu đồng/tháng. Báo Lao Động cũng tiếp cận thông tin và phản ánh vụ việc.

Trước sự phân tích có lý, có tình từ LĐLĐ TPHCM và phản ánh của Báo Lao Động, Sở Nội vụ TPHCM đã họp với các ngành chức năng của TPHCM, đồng thời lấy ý kiến của chính quyền các địa phương nêu trên và đi đến thống nhất đề nghị UBND TPHCM kiến nghị Bộ Nội vụ và các ngành chức năng đưa vào dự thảo nghị định quy định các xã Kim Long, Châu Đức, Ngãi Giao, Nghĩa Thành, Long Hải, Long Điền và đặc khu Côn Đảo thuộc vùng II và hưởng mức LTT là 4,73 triệu đồng/tháng. UBND TPHCM sau đó cũng kiến nghị với Bộ Nội vụ và các ngành chức năng theo đề xuất từ các cơ quan của thành phố. Kết quả, Nghị định 293/2025/NĐ-CP đã quy định các xã Kim Long, Châu Đức, Ngãi Giao, Nghĩa Thành, Long Hải, Long Điền và đặc khu Côn Đảo thuộc vùng II và hưởng mức LTT là 4,73 triệu đồng/tháng.

“Với quy định tại Nghị định 293/2025/NĐ-CP, hàng chục nghìn lao động trong các doanh nghiệp ở các địa phương trên đã được hưởng LTT vùng cao hơn”, ông Nguyễn Trung Ngạn nhận xét.

Cần phát triển đội ngũ cán bộ công đoàn giỏi về pháp luật, có kỹ năng phân tích, thương lượng

Chưa hết, LĐLĐ TPHCM cũng là một trong những đơn vị đã kịp thời phát hiện quy định về tiền lương của công việc nặng nhọc, độc hại nguy hiểm và công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm chưa được đưa vào trong dự thảo Nghị định khi lấy ý kiến. LĐLĐ TPHCM cũng kịp thời báo cáo bằng văn bản với Tổng LĐLĐ Việt Nam đề nghị kiến nghị giữ nguyên tiền lương công việc nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm ít nhất thêm 5% so với tiền lương công việc bình thường và tiền lương công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm ít nhất 7% so với tiền lương công việc bình thường. Kiến nghị này đã được các Bộ, ngành chức năng tiếp thu trình Chính phủ quy định trong Nghị định 293/2025/NĐ-CP và đã giúp cho hàng triệu người lao động trong cả nước làm công việc, ngành nghề nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm và công việc đặc biệt nặng nhọc, độc hại, nguy hiểm tiếp tục được hưởng chính sách tiền lương này.

Ông Lê Văn Hòa – Phó Chủ tịch LĐLĐ TPHCM – chia sẻ: Qua trường hợp cụ thể này, có thể khẳng định khi công đoàn chủ động phát hiện vấn đề từ thực tiễn, kịp thời tham mưu, phối hợp chặt chẽ với chính quyền và các bên liên quan, đồng thời thực hiện đúng vai trò, chức năng bảo vệ quyền lợi của NLĐ từ sớm, từ xa thông qua xây dựng, góp ý, phản biện các quy định của pháp luật thì quyền lợi của NLĐ được bảo đảm và góp phần giữ ổn định quan hệ lao động.

Cũng từ thực tiễn trên, ông Hòa cho rằng, để bảo vệ tốt quyền lợi của NLĐ, cần tăng cường vai trò của cán bộ công đoàn, công đoàn cơ sở, công đoàn khu công nghiệp, các trung tâm tư vấn pháp luật, đường dây nóng để thu thập kịp thời dữ liệu về tiền lương, thu nhập, chi phí sinh hoạt, biến động lao động. Đồng thời, cần nâng cao vai trò, chức năng phản biện xã hội của tổ chức công đoàn thông qua việc tham gia đầy đủ, chủ động trong các cuộc góp ý dự thảo quy định của pháp luật, nhất là các văn bản liên quan trực tiếp, mật thiết đến tiền lương, bảo hiểm xã hội, việc làm của NLĐ.

Đặc biệt, cần xây dựng, phát triển đội ngũ cán bộ công đoàn không chỉ nắm chắc, giỏi về pháp luật lao động mà còn có kiến thức về kinh tế, xã hội, tài chính doanh nghiệp, có kỹ năng thương lượng, phân tích, sử dụng dữ liệu để góp ý hoàn thiện chính sách.

Xem bản gốc tại đây