Xóa trung gian, chuyển trọng tâm sang hậu kiểm, bảo vệ lao động Việt

Ma trận môi giới lừa đảo

Theo đại tá Nguyễn Huy Khích - Phó Cục trưởng Cục An ninh chính trị nội bộ (Bộ Công an), hoạt động môi giới lao động trong nước đang diễn biến phức tạp, đặc biệt từ các tổ chức, cá nhân không được cấp phép đưa lao động đi làm việc ở nước ngoài.

Nhiều môi giới lập các trang mạng xã hội, sử dụng danh nghĩa doanh nghiệp hoặc làm giả tài liệu để lôi kéo người lao động. Trong khi đó, các kênh chính thống của Nhà nước và doanh nghiệp hợp pháp lại chưa đến được với số đông người dân, khiến lao động dễ bị dẫn dắt, mất chi phí lớn mà không được bảo đảm quyền lợi.

Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Nhân lực Nhật Thành Mai Sỹ Ngọc cho biết, công ty không thể cạnh tranh với các kênh môi giới “tô vẽ” đơn hàng, đẩy phí lên cao.

“Chúng tôi không thể kiểm soát việc thu tiền ngoài giữa môi giới và người lao động nên buộc phải ngừng hợp tác. Đây là vấn đề rất nhức nhối” - ông nói.

Ngoài lo ngại tình trạng môi giới trái phép lừa đảo người lao động hoành hành, Giám đốc Công ty CP Đầu tư và Cung ứng Nhân lực Tràng An Lê Mai An nêu băn khoăn về mức phí dịch vụ. Doanh nghiệp khi đăng ký với Cục Quản lý lao động ngoài nước phải nêu mức phí cụ thể, ví dụ 10 đồng. Nhưng thực tế tuyển chọn khó khăn, khiến doanh nghiệp phải giảm còn 5 đồng để thu hút người lao động.

Ông An cho rằng, việc giảm phí là hợp pháp, song nhiều doanh nghiệp lo ngại bị hiểu lầm là “trốn thuế” do mức thu thực tế thấp hơn đăng ký.

Xóa thủ tục rườm rà, tăng minh bạch, siết môi giới

Trao đổi về những khó khăn, Thứ trưởng Bộ Nội vụ Vũ Chiến Thắng cho rằng, việc đưa lao động ra nước ngoài chững lại do nhiều nguyên nhân: Kinh tế toàn cầu khó khăn, chính sách nhập cư siết chặt tại một số quốc gia, cơ chế quản lý trong nước còn bất cập và tồn tại vi phạm trong hoạt động đưa lao động đi nước ngoài.

Theo đó, Bộ Nội vụ sẽ triển khai 4 nhóm giải pháp lớn. Đầu tiên, nghiên cứu cải cách mạnh mẽ thủ tục hành chính, cắt bỏ trung gian, công khai hóa toàn bộ thủ tục, chi phí, thỏa thuận để người lao động dễ tiếp cận thông tin chính xác.

Tiếp đó, đẩy mạnh truyền thông về các chương trình hợp tác quốc tế, phân biệt rõ mô hình thương mại và phi lợi nhuận để người dân không bị môi giới lợi dụng. Nâng cao chất lượng nguồn lao động thông qua đào tạo kỹ năng nghề, ngoại ngữ, tác phong, giáo dục ý thức chấp hành pháp luật nước sở tại.

Cuối cùng, thúc đẩy chuyển đổi số trong quản lý lao động ngoài nước, xây dựng các ứng dụng như DOLAB-JICA, sàn giao dịch việc làm để người lao động có thêm lựa chọn minh bạch; đồng thời phối hợp ngoại giao, lãnh sự để bảo hộ công dân. Trách nhiệm của doanh nghiệp không chỉ dừng ở việc đưa lao động xuất cảnh, mà là “chuỗi tuần hoàn” từ tuyển chọn, đào tạo, bảo hộ đến khi lao động hoàn thành hợp đồng và trở về nước.

Ông cũng khuyến nghị người lao động, đặc biệt là giới trẻ, cần tìm hiểu thông tin từ các nguồn chính thống như website Cục Quản lý lao động ngoài nước, Trung tâm Lao động ngoài nước hoặc Sở Nội vụ các địa phương; tuyệt đối không tin vào rao vặt, nhóm mạng xã hội hay môi giới không phép.

Thời gian tới, Bộ Nội vụ sẽ phối hợp thành lập đoàn kiểm tra liên ngành để xử lý nghiêm tổ chức, cá nhân không có giấy phép, thổi phồng đơn hàng, thu lợi bất chính hoặc bỏ rơi người lao động khi gặp rủi ro.

“Tinh thần là chuyển mạnh từ “tiền kiểm” sang “hậu kiểm”, bảo vệ quyền lợi chính đáng của người lao động Việt Nam” - Thứ trưởng Vũ Chiến Thắng nhấn mạnh.

Xem bản gốc tại đây