Hành trình hòa nhập của người tự kỷ tại Nhà hàng hạnh phúc

Bắt đầu từ con số 0

Vietnam’s Autism Projects (VAPs) - Hệ sinh thái, mô hình kinh tế đổi mới sáng tạo cho người Tự kỷ Việt Nam do anh Nguyễn Đức Trung sáng lập từ năm 2017, được xem như một dự án tiên phong dành cho người tự kỷ.

Khác với các cơ sở đào tạo nghề truyền thống, VAPs không vận hành theo dây chuyền khép kín mà tạo điều kiện để học viên vừa học nghề, vừa trực tiếp tham gia công việc hằng ngày. Tại đây, mỗi người đảm nhận một vị trí phù hợp như phục vụ, nấu ăn, pha chế, bán hàng hay quản lý thư viện,...

Xuất thân từ lĩnh vực kinh tế và có nhiều năm tìm hiểu về trẻ tự kỷ, anh Trung đã hiện thực hóa mong muốn giúp các bạn hòa nhập cộng đồng, khẳng định giá trị bản thân. Anh kỳ vọng các bạn tại Vietnam’s Autism Projects có thể thành thạo các kỹ năng như một nhân sự bình thường.

Các nhân viên tại đây đều bắt đầu từ con số 0, và để một người tự kỷ có thể làm quen, thành thạo công việc thường mất nhiều năm. Mỗi người đều được anh Trung trực tiếp đào tạo theo hình thức 1-1, kiên trì hướng dẫn từ những kỹ năng nhỏ nhất.

Đằng sau những công việc tưởng chừng bình thường là cả quá trình nỗ lực lặp lại, học cách giao tiếp, giới thiệu bản thân và phục vụ khách hàng, để rồi mỗi người dần tự tin hơn và tìm được giá trị riêng của mình.

Sau một thời gian dài gắn bó với căn phòng khiêm tốn 40m2, cách đây 5 tháng, dự án VAPs đã khoác lên mình chiếc áo mới. Không gian rộng hơn với 100m2 (ngõ 25/198 Thái Hà, Hà Nội) cho phép dự án mở rộng thành một hệ sinh thái đa dạng: từ nhà hàng, giặt là, cà phê sân vườn, đến studio chụp ảnh, căn hộ hạnh phúc và cả phòng hội thảo. Sự đầu tư bài bản giúp lượng khách đông đảo hơn, thu hút cả du khách quốc tế đến trải nghiệm.

Nhưng sự thay đổi lớn nhất không nằm ở diện tích, mà ở sự trưởng thành của các nhân viên đặc biệt. Việc ứng dụng công nghệ số như khóa vân tay đã trao cho họ quyền tự chủ. Không còn cảnh thụ động chờ đợi, các bạn tự đến sớm, tự mở cửa và chuẩn bị cho ca làm.

Hướng tới tương lai bền vững

Anh Trung cho biết, ở thời điểm hiện tại, dự án của anh không tiếp nhận bất kỳ nguồn tài trợ hay khoản quyên góp từ thiện nào. Toàn bộ thu nhập của đội ngũ nhân viên được chi trả từ phần lợi nhuận tạo ra trong quá trình hoạt động, tính theo ngày và gắn trực tiếp với doanh số bán hàng.

Một điểm mới của mô hình là không treo biển “mô hình của người tự kỷ”. Theo anh Trung, việc gắn nhãn đôi khi vô tình tạo ra khoảng cách, khiến nơi đây bị nhìn nhận như một dự án dành cho người yếu thế. Điều anh hướng tới là sự công nhận bình đẳng - nơi các bạn được nhìn nhận qua năng lực, không phải hoàn cảnh.

Việc xây dựng một hệ sinh thái không gian đa dạng không chỉ trao sinh kế mà còn mở ra cánh cửa kết nối người tự kỷ với thế giới. Sắp tới, VAPs dự kiến sẽ kéo dài thời gian hoạt động từ 6h30 sáng để phục vụ bán cà phê, cùng các dịch vụ ăn uống, trải nghiệm kéo dài đến 23h đêm.

Đặc biệt, mô hình mới sẽ tạo điều kiện để chính các bậc phụ huynh đến đồng hành, trực tiếp hướng dẫn và giúp đỡ con em mình trong quá trình trưởng thành tại nơi làm việc.

Chính sự tôn trọng, sẻ chia và đối xử công bằng từ xã hội sẽ là nền tảng vững chắc để người tự kỷ tự tin sải bước trên con đường hòa nhập, không phải là “người nhận giúp đỡ” mà là những “người đóng góp” làm cho cuộc sống chung thêm bền vững và nhân văn.

Xem bản gốc tại đây