Đầu tư lớn cho nghiên cứu sinh, làm chủ công nghệ chiến lược
Trong bối cảnh cạnh tranh công nghệ ngày càng gay gắt, bài toán phát triển đội ngũ nhân lực khoa học công nghệ chất lượng cao đang trở thành yêu cầu cấp thiết với Việt Nam.
Theo PGS.TS Nguyễn Lương Quang - Nhóm Vật lý Thiên văn SAGI (IFIRSE/ICISE), trong nhiều năm qua, không ít đề tài nghiên cứu của các nhà khoa học trẻ dừng lại ở mức ý tưởng hoặc thử nghiệm ban đầu do thiếu nguồn lực đầu tư dài hạn.
“Có những nhóm nghiên cứu sở hữu ý tưởng rất tốt, thậm chí giải quyết được các bài toán thực tiễn của doanh nghiệp và xã hội. Tuy nhiên, khi bước sang giai đoạn phát triển sản phẩm, thử nghiệm quy mô lớn hay hoàn thiện công nghệ thì lại thiếu kinh phí, thiếu môi trường hỗ trợ” - ông Quang chia sẻ.
Từ thực tế làm việc với nhiều nhóm nghiên cứu và startup công nghệ, TS Đoàn Nam Thái - CEO AVATECH cho rằng, các cơ chế hỗ trợ cần tập trung vào khả năng “nuôi” được nhà khoa học trong quá trình nghiên cứu, thay vì chỉ tài trợ theo từng đề tài ngắn hạn.
“Muốn có công nghệ chiến lược, muốn làm chủ công nghệ lõi thì phải chấp nhận đầu tư dài hơi cho con người. Một nghiên cứu sinh giỏi nếu được hỗ trợ tốt hoàn toàn có thể tạo ra công nghệ mới hoặc hình thành doanh nghiệp công nghệ trong tương lai” - ông Thái nói.
Gần đây, Bộ Khoa học và Công nghệ cùng nhiều đơn vị liên quan đã triển khai thêm các chương trình hỗ trợ trực tiếp cho đội ngũ nghiên cứu trẻ, trong đó đáng chú ý là chương trình đầu tư cho nghiên cứu sinh xuất sắc.
Ông Nguyễn Phú Bình - Phó Giám đốc Quỹ Phát triển Khoa học và Công nghệ Quốc gia (Bộ Khoa học và Công nghệ) - cho biết, chương trình hướng tới việc lựa chọn các nghiên cứu sinh có năng lực nổi bật trong những lĩnh vực công nghệ chiến lược, công nghệ lõi và các ngành khoa học then chốt để đầu tư tập trung.
Điểm đáng chú ý là mức hỗ trợ có thể lên tới 1 tỉ đồng mỗi năm (kéo dài trong 3 năm) dành cho một nghiên cứu sinh xuất sắc. Khoản đầu tư này không chỉ phục vụ hoạt động nghiên cứu mà còn tạo điều kiện để các nhà khoa học trẻ tiếp cận phòng thí nghiệm hiện đại, mở rộng hợp tác quốc tế và tham gia các nhóm nghiên cứu mạnh.
Đại diện Quỹ Phát triển Khoa học và Công nghệ Quốc gia cho rằng, việc đầu tư cho nghiên cứu sinh không chỉ nhằm đào tạo cá nhân xuất sắc mà còn hướng tới xây dựng các nhóm nghiên cứu mạnh, tạo nền tảng cho hệ sinh thái đổi mới sáng tạo trong nước.
Đọc bản gốc tại đây