Đề xuất không để gián đoạn bảo hiểm xã hội của người hoạt động không chuyên trách

Theo bản tổng hợp ý kiến, tiếp thu, giải trình ý kiến góp ý, phản biện xã hội đối với dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Bảo hiểm xã hội (BHXH) số 41/2024/QH15, Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Lâm Đồng nêu: Dự thảo Luật sửa đổi, bổ sung quy định về đối tượng tham gia BHXH bắt buộc, trong đó có nhóm người hoạt động không chuyên trách hưởng phụ cấp từ ngân sách nhà nước.

Quy định này phù hợp với yêu cầu sắp xếp tổ chức bộ máy, tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp và bảo đảm thống nhất với pháp luật về tổ chức chính quyền địa phương.

Tuy nhiên, sau khi sắp xếp đơn vị hành chính, tổ chức lại thôn, tổ dân phố, có thể phát sinh trường hợp người hoạt động không chuyên trách đã có thời gian tham gia BHXH nhưng bị ảnh hưởng bởi việc sắp xếp tổ chức bộ máy, thay đổi vị trí công tác hoặc chấm dứt nhiệm vụ.

Đồng thời, thực tiễn cũng phát sinh nhóm lao động có việc làm, thu nhập thường xuyên từ hoạt động cung ứng dịch vụ, kinh doanh, vận chuyển hoặc các mô hình việc làm linh hoạt thông qua nền tảng số, ứng dụng công nghệ nhưng chưa được bao phủ đầy đủ bởi chính sách BHXH bắt buộc.

Đoàn đại biểu Quốc hội tỉnh Lâm Đồng đề nghị nghiên cứu quy định đầy đủ cơ chế chuyển tiếp đối với người hoạt động không chuyên trách ở cấp xã, thôn, tổ dân phố đã tham gia BHXH trước thời điểm Luật sửa đổi có hiệu lực; bảo đảm không làm gián đoạn quá trình tham gia, đóng, hưởng BHXH.

Bên cạnh đó, nghiên cứu bổ sung nhóm lao động có việc làm, thu nhập ổn định, thường xuyên trên nền tảng số hoặc các mô hình việc làm linh hoạt vào diện tham gia BHXH bắt buộc theo lộ trình phù hợp, giao Chính phủ quy định cụ thể điều kiện, tiêu chí xác định đối tượng để bảo đảm khả thi khi tổ chức thực hiện.

Về nội dung kiến nghị trên, Bộ Nội vụ đề nghị giữ nguyên như dự thảo.

Hiện nay, hệ thống BHXH được thiết kế đa tầng, do đó mở rộng các chế độ được thụ hưởng đối với người có thời gian tham gia BHXH (chỉ cần có thời gian đóng BHXH) để được hưởng lương hưu, trợ cấp hằng tháng khi đủ tuổi nghỉ hưu.

Do đó, người hoạt động không chuyên trách đã có thời gian tham gia BHXH nhưng bị ảnh hưởng bởi việc sắp xếp tổ chức bộ máy, thay đổi vị trí công tác hoặc chấm dứt nhiệm vụ có nhiều lựa chọn để tiếp tục tham gia hay bảo lưu để được hưởng lương hưu, trợ cấp hằng tháng khi hết tuổi lao động.

Luật BHXH số 41/2024/QH15 được Quốc hội thông qua tại Kỳ họp thứ 7 Quốc hội khoá XV có hiệu lực thi hành từ ngày 1.7.2025.

Tại Luật này đã bổ sung 5 nhóm đối tượng thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc và giao Ủy ban Thường vụ Quốc hội quyết định việc tham gia BHXH bắt buộc đối với đối tượng khác ngoài đối tượng thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc hiện nay mà có việc làm, thu nhập ổn định, thường xuyên trên cơ sở đề xuất của Chính phủ phù hợp với điều kiện phát triển kinh tế - xã hội từng thời kỳ.

Cho đến nay, Luật BHXH số 41/2024/QH15 mới thực hiện được 1 năm, việc tiếp tục bổ sung đối tượng tham gia BHXH bắt buộc cần được xem xét, đánh giá kỹ lưỡng trên nhiều phương diện khác nhau, đảm bảo tính thống nhất phù hợp với các quy định của pháp luật về việc đóng, giải quyết chế độ BHXH và khả năng của người lao động.

Do đó, Bộ Nội vụ sẽ phối hợp với Bộ Tài chính và các bộ, ngành nghiên cứu, báo cáo cấp có thẩm quyền xem xét, quyết định về việc tiếp tục mở rộng đối tượng thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc.

Đối với người lao động không thuộc diện tham gia BHXH bắt buộc thì thuộc đối tượng tham gia BHXH tự nguyện.

Hiện nay, Đảng và Nhà nước có nhiều chính sách hỗ trợ, khuyến khích người lao động tham gia BHXH tự nguyện như hỗ trợ tiền đóng, trợ cấp thai sản 1 lần. BHXH tự nguyện có phương thức đóng, mức đóng linh hoạt phù hợp với khả năng của từng người lao động.

Đọc bản gốc tại đây