Lương hưu tăng tạo thêm sức hút cho BHXH tự nguyện

Từ chỗ chỉ được xem là “khoản để dành” cho tuổi già, BHXH tự nguyện đang dần trở thành lựa chọn an sinh lâu dài của nhiều lao động tự do.

Sau hơn 7 năm thực hiện Nghị quyết 28-NQ/TW về cải cách chính sách BHXH, diện bao phủ BHXH tự nguyện ghi nhận mức tăng trưởng nhanh. Nếu năm 2018 cả nước mới có hơn 277 nghìn người tham gia thì đến năm 2019 đã tăng lên hơn 558 nghìn người, tương ứng tăng 101,3%.

Đến hết năm 2025, số người tham gia BHXH tự nguyện đạt hơn 2,6 triệu người, tăng 13,83% so với năm 2024, chiếm 5,49% lực lượng lao động trong độ tuổi.

Những con số này cho thấy nhận thức của người dân về giá trị an sinh lâu dài của chính sách BHXH ngày càng rõ nét hơn, đặc biệt trong bối cảnh già hóa dân số và thị trường lao động nhiều biến động.

Đáng chú ý, từ ngày 1.7.2026, mức lương hưu, trợ cấp BHXH và trợ cấp hằng tháng sẽ được điều chỉnh tăng thêm 8% theo Nghị định 162/2026/NĐ-CP. Việc lương hưutiếp tục tăng không chỉ góp phần cải thiện đời sống người nghỉ hưu mà còn tạo thêm niềm tin cho người đang tham gia BHXH, nhất là nhóm lao động tự do.

Nhiều người lao động cho rằng việc lương hưu liên tục được điều chỉnh tăng cho thấy chính sách BHXH ngày càng bảo đảm tốt hơn quyền lợi của người tham gia trong dài hạn. Đây cũng là lý do khiến không ít người thay đổi suy nghĩ, lựa chọn tiếp tục tham gia BHXH tự nguyện thay vì rút BHXH một lần.

Bà Nguyễn Thị Dung, sinh năm 1967 (phường Sơn Tây - Hà Nội) là một lao động tự do. Bà Dung cho biết bà bắt đầu tham gia BHXH tự nguyện đầu năm 2026. "Hiện nay tôi có một công việc buôn bán nhỏ, kiếm ra tiền nên tôi đã tham gia đóng BHXH tự nguyện. Tôi hy vọng 15 năm nữa, khi sức khỏe giảm sút, không còn làm được nhiều công việc kiếm tiền nữa thì tôi có thể nghỉ ngơi dần. Được hưởng lương hưu, tuổi già sẽ an nhàn hơn" - bà Dung chia sẻ.

Mở rộng quyền lợi giúp BHXH tự nguyện ngày càng thu hút

Cùng với việc tăng lương hưu, Luật BHXH năm 2024 có hiệu lực từ ngày 1.7.2025 được đánh giá là bước thay đổi lớn nhằm tăng sức hấp dẫn của BHXH tự nguyện.

Một trong những điểm mới đáng chú ý là người tham gia BHXH tự nguyện ngoài chế độ hưu trí và tử tuất còn được hưởng trợ cấp thai sản 2 triệu đồng cho mỗi con sinh ra nếu đóng BHXH tự nguyện đủ điều kiện theo quy định.

Tại khu phố Hồi Quan, phường Tam Sơn, tỉnh Bắc Ninh, anh Phan Viết Tuấn là lao động nam đầu tiên tham gia BHXH tự nguyện được nhận trợ cấp thai sản khi vợ sinh con.

Anh Tuấn cho biết trước đây tham gia BHXH tự nguyện chủ yếu để tích lũy cho tương lai, nhưng khi nhận được khoản hỗ trợ đúng thời điểm gia đình có thêm thành viên mới, anh cảm nhận rõ hơn ý nghĩa thiết thực của chính sách.

“Khoản trợ cấp không chỉ giúp giảm bớt chi phí chăm sóc mẹ và bé mà còn khiến tôi thấy mình thực sự được quan tâm khi tham gia BHXH tự nguyện”, anh Tuấn chia sẻ.

Không chỉ bổ sung chế độ thai sản, Luật BHXH năm 2024 còn giảm thời gian đóng tối thiểu để hưởng lương hưu từ 20 năm xuống còn 15 năm. Quy định này mở thêm cơ hội cho nhiều lao động lớn tuổi hoặc có thời gian tham gia chưa liên tục vẫn có thể đủ điều kiện hưởng lương hưu hằng tháng.

Cùng với đó, chính sách hỗ trợ tiền đóng BHXH tự nguyện từ ngân sách nhà nước cũng tiếp tục được nâng lên theo Nghị định 159/2025/NĐ-CP.

Theo đó, mức hỗ trợ đối với hộ nghèo và người sinh sống tại xã đảo, đặc khu được nâng lên 50%; hộ cận nghèo tăng lên 40%; người dân tộc thiểu số tăng lên 30%; các nhóm khác tăng từ 10% lên 20%.

Việc tăng hỗ trợ giúp giảm áp lực tài chính cho người tham gia, nhất là lao động tự do có thu nhập không ổn định.

Chuyển đổi số giúp người dân tiếp cận chính sách thuận lợi hơn

Bên cạnh hoàn thiện chính sách, ngành BHXH Việt Nam cũng đang đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính và chuyển đổi số nhằm tạo thuận lợi cho người dân tham gia và thụ hưởng chính sách.

Đến hết năm 2025, BHXH Việt Nam đã cung cấp 84 dịch vụ công trực tuyến đối với toàn bộ 25 thủ tục hành chính thuộc thẩm quyền; 100% cơ sở khám chữa bệnh BHYT triển khai khám chữa bệnh bằng căn cước công dân gắn chip.

Các ứng dụng như VssID, VNeID tiếp tục được mở rộng, cho phép người dân tra cứu quá trình đóng - hưởng, theo dõi giá trị sử dụng thẻ BHYT và thực hiện nhiều thủ tục trực tuyến ngay trên điện thoại.

Việc chi trả các chế độ BHXH, trợ cấp thất nghiệp không dùng tiền mặt cũng ngày càng được mở rộng, góp phần giảm thời gian, chi phí đi lại cho người dân.

Theo các chuyên gia an sinh, trong bối cảnh già hóa dân số diễn ra nhanh, BHXH tự nguyện đang ngày càng khẳng định vai trò là điểm tựa an sinh bền vững đối với lao động khu vực phi chính thức.

Khi quyền lợi ngày càng được mở rộng, mức hỗ trợ tăng lên và lương hưu tiếp tục được điều chỉnh theo hướng cải thiện đời sống người nghỉ hưu, BHXH tự nguyện sẽ có thêm cơ hội phát triển số người tham gia, tiến gần hơn mục tiêu BHXH toàn dân.

Đọc bản gốc tại đây