Số hóa toàn diện dữ liệu hộ tịch, tạo thông thoáng cho người dân

Giảm thủ tục giấy tờ, tạo điều kiện cho dịch vụ công trực tuyến

Trong thời đại công nghệ số, việc bảo đảm sự đồng bộ và số hóa dữ liệu công dân, nhất là thông tin về hộ tịch, là rất cần thiết, thậm chí là nhiệm vụ cấp bách. Đáp ứng yêu cầu đó, với tinh thần chuyển mạnh sang mô hình đăng ký hộ tịch phi địa giới dựa trên nền tảng dữ liệu số, Luật Hộ tịch sửa đổi đã tạo bước tiến phù hợp xu thế quản trị hiện đại.

Tại Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI đã thông qua Luật Hộ tịch (sửa đổi). Một trong những điểm mới quan trọng của Luật Hộ tịch mới được thông qua là công nhận giá trị pháp lý của dữ liệu điện tử và bản điện tử giấy tờ hộ tịch tương đương với bản giấy.

Trước đây, theo Luật Hộ tịch 2014, bản giấy vẫn là căn cứ chính khi thực hiện các giao dịch và thủ tục hành chính. Người dân thường phải xuất trình hoặc nộp bản sao chứng thực, dẫn đến phát sinh nhiều bước trung gian. Tuy nhiên, quy định mới trong Luật Hộ tịch sửa đổi đã cho phép sử dụng dữ liệu điện tử trực tiếp từ cơ sở dữ liệu hộ tịch, các cơ quan không được yêu cầu người dân cung cấp lại giấy tờ nếu thông tin đã có trong hệ thống.

Luật nêu rõ dữ liệu hộ tịch điện tử gồm bản điện tử giấy tờ hộ tịch. Dữ liệu trong Cơ sở dữ liệu hộ tịch đáp ứng các quy định của pháp luật về giao dịch điện tử, “có giá trị như giấy tờ hộ tịch bản giấy” khi thực hiện thủ tục hành chính và các giao dịch khác.

Việc công nhận giá trị pháp lý của dữ liệu điện tử là cơ sở để giảm thủ tục giấy tờ, hạn chế tình trạng sao y, chứng thực nhiều lần, đồng thời tạo điều kiện cho việc thực hiện dịch vụ công trực tuyến. Cơ quan đăng ký hộ tịch có trách nhiệm kiểm tra thông tin trong Cơ sở dữ liệu hộ tịch và cơ sở dữ liệu liên quan trước khi đăng ký hộ tịch.

Người dân thụ hưởng sự tiện lợi và an toàn số

Điểm cốt lõi của quy định mới nằm ở khả năng tích hợp và liên thông mạnh mẽ. Dữ liệu hộ tịch điện tử không còn nằm đơn lẻ tại các cơ quan đăng ký địa phương mà được kết nối trực tiếp với Cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư.

Khi bản điện tử có giá trị pháp lý tương đương bản giấy, tác động lớn nhất đối với người dân chính là sự tự do về mặt không gian và thời gian.

Ông Nguyễn Đức Hùng (trú tại phường Xuân Phương, Thành phố Hà Nội) cho rằng, lợi ích lớn nhất của người dân trong việc làm sạch dữ liệu hộ tịch là giảm giấy tờ và rút ngắn thời gian thực hiện thủ tục hành chính. Theo ông Hùng, khi dữ liệu hộ tịch được số hóa và kết nối với cơ sở dữ liệu quốc gia về dân cư, nhiều thông tin đã có trong hệ thống sẽ được cơ quan Nhà nước khai thác trực tiếp. Người dân không phải nộp các giấy tờ mà cơ quan Nhà nước đã có dữ liệu.

Đại biểu Quốc hội Phạm Văn Hòa (đoàn Đồng Tháp) cho rằng, khi dữ liệu được số hóa, việc giải quyết thủ tục hành chính sẽ nhanh hơn, minh bạch hơn và thuận tiện cho người dân.

Tuy nhiên, theo vị đại biểu này, chìa khóa thành công nằm ở sự đồng bộ hạ tầng và xây dựng “niềm tin số”. Hạ tầng công nghệ tại cấp xã, phường phải được đầu tư tương xứng, tránh tình trạng “trên thông nhưng dưới chưa thoáng” do thiếu thiết bị đọc dữ liệu.

Đọc bản gốc tại đây