Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết, dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi) bổ sung quy định về nguyên tắc phân quyền nhằm thể chế hóa chủ trương phân quyền, phân cấp cho Hà Nội. Ảnh: Quochoi.vn
Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng cho biết, dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi) bổ sung quy định về nguyên tắc phân quyền nhằm thể chế hóa chủ trương phân quyền, phân cấp cho Hà Nội. Ảnh: Quochoi.vn

Thể chế hóa chủ trương phân quyền, phân cấp mạnh mẽ cho Thủ đô

CAO NGUYÊN (báo lao động) 08/04/2026 17:41 (GMT+7)

Dự thảo Luật Thủ đô (sửa đổi) bổ sung quy định về nguyên tắc phân quyền nhằm thể chế hóa chủ trương phân quyền, phân cấp mạnh mẽ cho TP Hà Nội.

Ngày 8.4, tiếp tục chương trình Kỳ họp thứ Nhất, Quốc hội khóa XVI nghe trình bày Tờ trình về dự án Luật Thủ đô (sửa đổi). Thừa ủy quyền của Thủ tướng Chính phủ, Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng trình bày Tờ trình.

Theo Bộ trưởng Bộ Tư pháp Hoàng Thanh Tùng, Luật Thủ đô (sửa đổi) quy định về vị trí, vai trò của Thủ đô; cơ chế, chính sách, thẩm quyền, trách nhiệm xây dựng, phát triển và bảo vệ Thủ đô.

Dự thảo Luật Thủ đô tập trung phân quyền cho Thành phố quyết định, tạo không gian tối đa cho sự sáng tạo và tự chịu trách nhiệm của chính quyền Thủ đô; đồng thời tăng cường yêu cầu về kiểm soát quyền lực, kiểm tra, giám sát và trách nhiệm giải trình.

Việc sửa đổi, hoàn thiện thực hiện theo hướng khẳng định địa vị pháp lý đặc thù của Thủ đô; giá trị pháp lý đặc thù, được ưu tiên áp dụng tại Thủ đô của Luật Thủ đô.

Quy định về nguyên tắc áp dụng Luật Thủ đô, trong đó giao HĐND Thành phố có thẩm quyền quyết định việc áp dụng trong trường hợp luật, nghị quyết của Quốc hội ban hành sau ngày Luật Thủ đô có hiệu lực thi hành có quy định cơ chế, chính sách ưu đãi hoặc thuận lợi hơn.

Dự thảo Luật cũng bổ sung quy định về nguyên tắc phân quyền cho chính quyền Thủ đô nhằm thể chế hóa chủ trương phân quyền, phân cấp mạnh mẽ cho TP Hà Nội.

Bổ sung quy định về thẩm quyền xây dựng, ban hành văn bản quy phạm pháp luật của chính quyền TP Hà Nội.

Quy định về thí điểm cơ chế, chính sách nhằm xác lập khuôn khổ pháp lý cho việc thử nghiệm các mô hình, giải pháp quản lý và phát triển mới.

Đồng thời bổ sung quy định về thu hồi đất để thực hiện các dự án cần triển khai ngay theo chỉ đạo của Bộ Chính trị, Ban Bí thư Trung ương Đảng, Đảng ủy Chính phủ, Ban Chấp hành Đảng bộ TP Hà Nội.

Quy định về phát triển khu kinh tế tự do, khu thương mại tự do và loại hình kinh tế mới; bổ sung quy định về trách nhiệm giải trình của chính quyền Thành phố; bổ sung quy định về cơ chế xử lý vi phạm, loại trừ, miễn trách nhiệm pháp lý để xử lý các vi phạm khi tổ chức thi hành Luật.

Xác lập cơ chế loại trừ, miễn trách nhiệm pháp lý đối với người đứng đầu, công chức, viên chức và cá nhân tham gia xây dựng, ban hành, thi hành Luật và các văn bản liên quan, trong trường hợp không tư lợi, đã tuân thủ đầy đủ các quy trình theo quy định trong quá trình thực hiện nhiệm vụ nhưng vẫn xảy ra thiệt hại.

Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Phan Chí Hiếu. Ảnh: Quochoi.vn
Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Phan Chí Hiếu. Ảnh: Quochoi.vn

Thẩm tra nội dung này, Chủ nhiệm Ủy ban Pháp luật và Tư pháp của Quốc hội Phan Chí Hiếu cho rằng, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp nhất trí cao với định hướng phân quyền cho TP Hà Nội trên các lĩnh vực như Chính phủ trình nhằm phát huy vai trò chủ động trong thiết kế và tổ chức thực hiện chính sách, phù hợp với yêu cầu phát triển trong giai đoạn mới.

Tuy nhiên, Ủy ban Pháp luật và Tư pháp lưu ý tiếp tục rà soát, phân định rõ thẩm quyền giữa các chủ thể (HĐND, UBND và Chủ tịch UBND Thành phố) trong việc ban hành văn bản quy phạm pháp luật.

Làm rõ mục tiêu, phạm vi, điều kiện và cơ chế thực hiện các chính sách phát triển đô thị, nhất là các nội dung về quy hoạch không gian, hạ tầng giao thông, logistics, môi trường, các chính sách trong lĩnh vực giáo dục, y tế, khoa học, công nghệ...

Làm rõ điều kiện, giới hạn và cơ chế kiểm soát đối với các chính sách tài chính, đầu tư, tài nguyên nhằm bảo đảm tính linh hoạt nhưng không trùng lặp và hạn chế rủi ro; hoàn thiện chính sách đất đai theo hướng minh bạch, bảo đảm hài hòa lợi ích của các bên liên quan và nâng cao yêu cầu về trách nhiệm giải trình.

Đọc bản gốc tại đây

Cùng chuyên mục