Thứ trưởng Bộ Y tế: Không để thầy thuốc nơi đảo xa bị thiệt thòi
Theo Thứ trưởng Bộ Y tế Trần Văn Thuấn, y tế biển đảo không chỉ là vấn đề an sinh xã hội, mà còn là một cấu phần trọng yếu của an ninh quốc phòng.
Sau chuyến công tác kéo dài nhiều ngày tới quần đảo Trường Sa và Nhà giàn DK1, đoàn công tác của Bộ Y tế do GS.TS Trần Văn Thuấn - Thứ trưởng Bộ Y tế dẫn đầu không chỉ mang theo thuốc men, trang thiết bị hay những phần quà nghĩa tình, mà còn mang theo quyết tâm xây dựng một hệ thống y tế biển đảo hiện đại, bền vững và mang tính chiến lược quốc gia.
Trong cuộc trao đổi với phóng viên, Thứ trưởng Trần Văn Thuấn nhấn mạnh: “Y tế biển đảo không chỉ là vấn đề an sinh xã hội, mà còn là một cấu phần trọng yếu của an ninh quốc phòng. Bảo vệ sức khỏe quân dân tuyến đảo chính là bảo vệ chủ quyền quốc gia từ sớm, từ xa”.

Y tế biển đảo không thể áp dụng “chuẩn đất liền”
Chuyến đi qua các đảo Song Tử Tây, Nam Yết, Sinh Tồn Đông, Đá Tây A, Trường Sa và Nhà giàn DK1 đã giúp đoàn công tác có cái nhìn trực diện về điều kiện sống, làm việc của cán bộ, chiến sĩ và nhân dân nơi đầu sóng ngọn gió.
Theo Thứ trưởng Trần Văn Thuấn, điều khiến đoàn xúc động nhất là giữa biển khơi khắc nghiệt, hệ thống y tế trên đảo vẫn duy trì được hoạt động ổn định, nhiều ca bệnh khó đã được xử trí thành công ngay tại đảo nhờ sự hỗ trợ chuyên môn từ đất liền.
“Tôi rất xúc động khi gặp những bác sĩ trẻ tình nguyện ra Trường Sa công tác. Có người tốt nghiệp bác sĩ nội trú nhưng vẫn sẵn sàng gác lại nhiều cơ hội ở đất liền để cống hiến nơi đảo xa. Họ không chỉ là thầy thuốc mà còn là những chiến sĩ bảo vệ chủ quyền biển đảo”, Thứ trưởng chia sẻ.
Từ thực tiễn khảo sát, lãnh đạo Bộ Y tế cho rằng không thể áp dụng cơ chế đầu tư, định mức hay tiêu chuẩn y tế của đất liền cho vùng biển đảo. Đây phải là một hệ thống đặc thù, với yêu cầu cao hơn về nhân lực, thuốc men, thiết bị và khả năng ứng phó cấp cứu.
“Đối với y tế biển đảo cần có những quy định riêng. Định mức trang thiết bị, thuốc men, con người phải khác rất nhiều so với đất liền”, Thứ trưởng nhấn mạnh.
Theo định hướng của Bộ Y tế, thời gian tới sẽ tiếp tục hoàn thiện cơ chế đặc thù trong phân bổ ngân sách, đầu tư công và mua sắm vật tư y tế cho tuyến đảo tiền tiêu, nhằm bảo đảm khả năng ứng trực và xử lý các tình huống y tế khẩn cấp giữa biển khơi.

Đẩy mạnh cấp cứu đường không, hội chẩn từ xa
Một trong những nội dung được Bộ Y tế đặc biệt quan tâm là nâng cao năng lực cấp cứu ngoại viện khu vực biển đảo.
Thực tế thời gian qua cho thấy, hàng trăm chuyến bay trực thăng cấp cứu đã được triển khai để đưa bệnh nhân từ Trường Sa về đất liền điều trị kịp thời. Theo Thứ trưởng Trần Văn Thuấn, đây là nỗ lực rất lớn của Nhà nước trong bảo đảm quyền được chăm sóc sức khỏe cho quân và dân vùng biển đảo.
Tuy nhiên, trong giai đoạn tới, ngành Y tế sẽ không chỉ dừng ở cấp cứu đường không mà còn phát triển đồng bộ cả cấp cứu đường biển, tăng cường hệ thống vận chuyển y tế khẩn cấp đa tầng, liên thông giữa quân y và dân y.
Bộ Y tế cũng xác định hội chẩn từ xa là giải pháp then chốt để nâng cao năng lực chuyên môn cho tuyến đảo.
“Chúng ta cần tăng cường hơn nữa việc kết hợp quân y và dân y, đặc biệt là hội chẩn từ xa để có thể can thiệp những ca bệnh phức tạp ngay tại biển đảo với sự hỗ trợ của đất liền”, Thứ trưởng nói.
Đáng chú ý, Bộ Y tế đang hướng tới việc chuyển từ cơ chế phối hợp hỗ trợ đơn lẻ sang mô hình hiệp đồng thống nhất giữa các lực lượng trong ứng phó dịch bệnh, thảm họa và cấp cứu trên biển. Trong đó, quy trình cấp cứu đường không sẽ tiếp tục được thể chế hóa bằng hành lang pháp lý rõ ràng hơn về chi phí, nhân lực và cơ chế kích hoạt hệ thống.
Chăm sóc sức khỏe cộng đồng và y tế dự phòng phải đi trước
Không chỉ tập trung vào điều trị, Bộ Y tế xác định y tế dự phòng là “lá chắn” đặc biệt quan trọng đối với môi trường đảo khép kín.
Trong chuyến công tác, đoàn đã ghi nhận nhiều tín hiệu tích cực về sức khỏe cộng đồng tại Trường Sa, đặc biệt là công tác chăm sóc phụ nữ, trẻ em, dinh dưỡng và vệ sinh môi trường.
“Chúng tôi rất vui khi thấy nhiều em bé khỏe mạnh, nhanh nhẹn trên đảo. Điều đó cho thấy công tác chăm sóc sức khỏe nhân dân, nhất là phụ nữ và trẻ em, đang được thực hiện rất tốt”, Thứ trưởng chia sẻ.

Theo lãnh đạo Bộ Y tế, mục tiêu đặt ra là mọi trẻ em sinh ra và lớn lên trên đảo đều phải được tiếp cận các quyền lợi y tế dự phòng, tiêm chủng, dinh dưỡng như trẻ em ở đất liền.
Trong thời gian tới, Bộ Y tế sẽ phối hợp chặt chẽ với các lực lượng trên đảo để bảo đảm môi trường sống an toàn, không để xảy ra dịch bệnh truyền nhiễm, đồng thời nâng cao thể lực, tầm vóc người dân vùng biển đảo.
Một hình ảnh để lại nhiều ấn tượng với đoàn công tác là những vườn thuốc Nam xanh tốt trên các đảo nổi giữa biển khơi. Theo Thứ trưởng Trần Văn Thuấn, đó không chỉ là nguồn dược liệu phục vụ điều trị các bệnh thông thường mà còn là biểu tượng của tinh thần tự lực, tự cường nơi đảo xa.
Hoàn thiện cơ chế đãi ngộ đặc thù cho lực lượng y tế hải đảo
Bên cạnh cơ sở vật chất và chuyên môn, Bộ Y tế xác định con người là yếu tố cốt lõi để phát triển y tế biển đảo bền vững.
Theo Thứ trưởng Trần Văn Thuấn, trong thời gian tới, Bộ Y tế sẽ tham mưu Chính phủ hoàn thiện cơ chế đãi ngộ đặc thù cho lực lượng y tế công tác tại hải đảo, nhằm bảo đảm quyền lợi nghề nghiệp, cơ hội phát triển và chế độ hậu phương cho các y bác sĩ.
“Chúng tôi mong muốn không một người thầy thuốc nào cống hiến cho biển đảo mà bị thiệt thòi về lộ trình phát triển nghề nghiệp”, Thứ trưởng khẳng định.
Từ những bệnh xá nhỏ giữa trùng khơi đến các chuyến trực thăng xuyên đêm cứu người, ngành Y tế đang từng bước xây dựng một “pháo đài sức khỏe” nơi đầu sóng. Đó không chỉ là nhiệm vụ chuyên môn, mà còn là sự hiện diện của Nhà nước, của hậu phương đất liền đối với những người đang ngày đêm bám biển, giữ đảo.
"Đầu tư cho y tế biển đảo cũng chính là đầu tư cho chủ quyền, cho an ninh quốc gia và cho sự phát triển bền vững của đất nước trong tương lai" - Thứ trưởng Trần Văn Thuấn nhấn mạnh.
Đọc bản gốc tại đây