Bà Kaori Nakamura-Osaka - Phó Tổng Giám đốc ILO kiêm Giám đốc Văn phòng ILO Khu vực Châu Á - Thái Bình Dương - có những phân tích về Đối thoại Khu vực về Lương đủ sống. Ảnh: Văn phòng ILO Hà Nội cung cấp
Bà Kaori Nakamura-Osaka - Phó Tổng Giám đốc ILO kiêm Giám đốc Văn phòng ILO Khu vực Châu Á - Thái Bình Dương - có những phân tích về Đối thoại Khu vực về Lương đủ sống. Ảnh: Văn phòng ILO Hà Nội cung cấp

Lương tối thiểu được thiết kế để bảo vệ người lao động khỏi tình trạng lương quá thấp

Kiều Vũ (báo lao động) 20/09/2025 06:55 (GMT+7)

Lương tối thiểu - “lương sàn” bắt buộc theo pháp luật - được thiết kế để bảo vệ người lao động khỏi tình trạng lương quá thấp.

Ngày 19.9, Văn phòng Tổ chức Lao động quốc tế (ILO) tại Hà Nội cho biết, sự kiện Đối thoại Khu vực về Lương đủ sống lần đầu tiên do ILO và Chính phủ Sri Lanka đồng tổ chức sẽ diễn ra ngày 23.9 với sự tham dự của đại diện Bộ Nội vụ Việt Nam và Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam.

Về lương tối thiểu, bà Kaori Nakamura-Osaka - Phó Tổng Giám đốc ILO kiêm Giám đốc Văn phòng ILO Khu vực Châu Á - Thái Bình Dương - phân tích: Châu Á - Thái Bình Dương là khu vực có lực lượng lao động lớn nhất thế giới. Trong những năm gần đây, khu vực này đã thể hiện khả năng hồi phục đáng chú ý, với mức tiền lương thực tế (tiền lương sau điều chỉnh theo lạm phát) tiếp tục tăng ngay cả khi xu hướng này sụt giảm ở nhiều nơi khác trên thế giới.

Tuy nhiên, câu chuyện về tiền lương không chỉ dừng lại ở đó. Thực trạng tiền lương tại mỗi quốc gia rất khác nhau. Khu vực Châu Á - Thái Bình Dương vẫn có 1,3 tỉ lao động dễ bị tổn thương - bao gồm phụ nữ, lao động di cư, người khuyết tật và lao động phi chính thức - đang phải vật lộn với mức lương thấp, điều kiện làm việc kém và chi phí sinh hoạt ngày càng tăng. Tiền lương trung bình tăng không đồng nghĩa với việc sức mua của người lao động tăng theo; và ngay cả nếu sức mua được cải thiện, mức tăng đó có thể vẫn chưa đủ để đảm bảo mức sống thỏa đáng.

Lương tối thiểu - “lương sàn” bắt buộc theo pháp luật - được thiết kế để bảo vệ người lao động khỏi tình trạng lương quá thấp. Lương tối thiểu được điều chỉnh theo thời gian nhưng không có nghĩa là đương nhiên đảm bảo mức sống tối thiểu hay mang lại thù lao đáp ứng được nhu cầu của người lao động và gia đình. Đây chính là nơi khái niệm lương đủ sống thay đổi được tình hình: tập trung vào việc liệu người lao động có đủ thu nhập để đảm bảo mức sống thỏa đáng cho bản thân và gia đình hay không.

Lương đủ sống có thể đạt được thông qua các quá trình xác lập tiền lương bao trùm, dựa trên đối thoại xã hội giữa chính phủ, người sử dụng lao động và người lao động, cùng với thương lượng tập thể, đồng thời giải quyết các nguyên nhân gốc rễ của tình trạng lương thấp.

Trong những năm gần đây, các sáng kiến về lương đủ sống đã thu hút sự quan tâm và đạt được những bước tiến nhất định. Tuy nhiên, những sáng kiến này vẫn thường hoạt động rời rạc, chưa gắn kết chặt chẽ với các cơ chế xác lập tiền lương quốc gia, chưa xem xét hợp lý thực tiễn kinh tế địa phương, hoặc chưa bảo đảm sự tham gia đầy đủ và hiệu quả của các tổ chức đại diện người lao động và người sử dụng lao động.

Ngày 23.9, ILO và Chính phủ Sri Lanka sẽ đồng tổ chức Đối thoại Khu vực về Lương đủ sống lần đầu tiên trong khuôn khổ Liên minh Toàn cầu vì Công bằng Xã hội. Chính phủ, các tổ chức của người sử dụng lao động và người lao động, khu vực tư nhân và các đối tác quốc tế sẽ tụ họp tại Colombo để trao đổi ý tưởng và định hình giải pháp.

Theo bà Kaori Nakamura-Osaka, một điểm nhấn quan trọng tại sự kiện này là việc công bố Kho dữ liệu số Châu Á - Thái Bình Dương về Lương tối thiểu - nền tảng trực tuyến tiên phong tổng hợp dữ liệu chính thức về lương tối thiểu và các chỉ số liên quan, hỗ trợ đối thoại xã hội dựa trên bằng chứng, minh bạch và thống nhất hơn trong việc xác lập mức lương thỏa đáng và cân bằng.

Để đạt được tiến bộ thực sự, khu vực Châu Á - Thái Bình Dương cần tập trung vào 5 ưu tiên, gồm: Thứ nhất, củng cố các thể chế xác lập tiền lương để đảm bảo đối thoại ba bên thực chất giữa chính phủ, người sử dụng lao động và người lao động, đồng thời thúc đẩy thương lượng tập thể.

Thứ hai, đảm bảo sự cân bằng giữa công bằng và bền vững, nghĩa là tiền lương đáp ứng nhu cầu của người lao động và gia đình trong khi vẫn phản ánh thực tiễn kinh tế.

Thứ ba, khai thác hiệu quả dữ liệu để đưa ra các quyết định sáng suốt và hiệu quả.

Thứ tư, liên kết các sáng kiến về lương đủ sống sao cho các nỗ lực của khu vực tư nhân và xã hội dân sự gắn với các nguyên tắc ILO và khuôn khổ quốc gia.

Thứ năm, giải quyết bất bình đẳng và nguyên nhân gốc rễ của lương thấp bằng cách giảm tình trạng phi chính thức, thúc đẩy việc làm thỏa đáng, nâng cao năng suất, đồng thời đảm bảo mọi người lao động đều được hưởng một phần công bằng từ thành quả phát triển kinh tế.

Xem bản gốc tại đây

Cùng chuyên mục