Không thể trì hoãn việc điều chỉnh lương tối thiểu

Lương tối thiểu cần được điều chỉnh theo lộ trình đều đặn

Tại dự thảo Nghị định, lương tối thiểu (LTT) vùng I tăng từ 4,96 triệu đồng/tháng lên 5,31 triệu đồng/tháng (tăng thêm 350.000 đồng); vùng II tăng từ 4,41 triệu đồng/tháng lên 4,73 triệu đồng/tháng (tăng 320.000 đồng); vùng III tăng từ 3,86 triệu đồng/tháng lên 4,14 triệu đồng/tháng (tăng 280.000 đồng); vùng IV tăng từ 3,45 triệu đồng/tháng lên 3,7 triệu đồng/tháng (tăng 250.000 đồng).

Trao đổi với phóng viên, ông Phạm Minh Huân - nguyên Thứ trưởng Bộ Lao động - Thương binh và Xã hội (cũ), người từng giữ vai trò Chủ tịch Hội đồng Tiền lương Quốc gia đánh giá: Đề xuất tăng LTT vùng là cần thiết để cải thiện thu nhập cho người lao động.

Ông cho rằng, trong bối cảnh hiện nay không thể trì hoãn việc điều chỉnh lương tối thiểu. Trong khi giá cả sinh hoạt như điện, nước, xăng dầu, nhà trọ, học phí… đều đã tăng, việc không điều chỉnh kịp thời sẽ khiến thu nhập thực tế của người lao động ngày càng “teo tóp”.

Theo ông Huân, mức LTT vùng cao nhất hiện mới dừng ở khoảng gần 5 triệu đồng/tháng, trong khi chi phí sinh hoạt tại các đô thị lớn đã vượt xa con số này. Nếu tiếp tục duy trì khoảng cách giữa LTT và mức sống tối thiểu, người lao động sẽ không thể trụ lại thành phố, buộc phải rút lui khỏi thị trường lao động.

Từ góc nhìn chính sách, nguyên Chủ tịch Hội đồng Tiền lương Quốc gia cho rằng, LTT cần được điều chỉnh theo lộ trình đều đặn, tránh tình trạng “đóng băng vài năm rồi tăng đột ngột”, gây rối loạn tâm lý cho cả người sử dụng lao động và người lao động.

Theo ông Phạm Minh Huân, lý tưởng nhất là điều chỉnh hằng năm, nếu không cũng nên duy trì tần suất 18 tháng/lần. Chỉ khi LTT tăng đều và có thể dự báo được, doanh nghiệp mới yên tâm hoạch định kế hoạch sản xuất, còn người lao động cũng có cơ sở ổn định cuộc sống.

Trước đó, Hội đồng Tiền lương Quốc gia năm nay đã tiến hành bỏ phiếu thông qua 2 phiên họp. Ở phiên họp thứ 2, Thứ trưởng Bộ Nội vụ, Chủ tịch Hội đồng Tiền lương quốc gia Nguyễn Mạnh Khương cho biết, với 13/16 thành viên hội đồng đã bỏ phiếu tán thành với phương án tiền lương tối thiểu vùng năm 2026. Phương án tỉ lệ tăng lương tối thiểu vùng năm 2026 là 7,2%, thời điểm tăng là ngày 1.1.2026.

Thứ trưởng Nguyễn Mạnh Khương đánh giá đây là tỉ lệ tốt, phù hợp với giai đoạn hiện nay.

7,2% là mức tăng tương đối hài hòa

Trao đổi với phóng viên ngày 18.7, ông Lê Đình Quảng - chuyên gia về lao động - công đoàn, nguyên thành viên Hội đồng Tiền lương Quốc gia - cho biết, thời điểm điều chỉnh LTT vùng từ trước đến nay thường là từ 1.1, trừ 2 lần (năm 2022 và 2024) là từ 1.7 do điều kiện về kinh tế - xã hội, nhất là thời gian ảnh hưởng của dịch COVID-19.

Ông Quảng cho biết, khi điều chỉnh LTT vùng từ 1.7, có ý kiến cho rằng, sẽ gây ra những khó khăn cho doanh nghiệp, nhất là các doanh nghiệp Việt Nam thường xây dựng kế hoạch sản xuất, kinh doanh ngay từ 1.1 hằng năm.

Còn điều chỉnh LTT vùng từ 1.1 thường gắn với thời điểm Tết Âm lịch, doanh nghiệp một lúc phải điều chỉnh tiền lương, lo về tiền thưởng nên có thể gặp khó khăn. Tuy nhiên, ông Quảng đồng tình thời điểm áp dụng điều chỉnh LTT vùng nên từ 1.1 hằng năm.

“Hội đồng Tiền lương quốc gia cần có kế hoạch tổ chức hoạt động để định kỳ hằng năm từ 1.1 điều chỉnh LTT vùng, để cho các doanh nghiệp chủ động trong xây dựng kế hoạch về tiền lương, các đơn hàng” - ông Quảng đề xuất.

Tuy nhiên, về lâu dài, ông Quảng đề xuất việc điều chỉnh tăng LTT vùng cần bám sát tinh thần của Nghị quyết số 27-NQ/TW, đưa LTT vùng về đúng chức năng của nó như các nước trên thế giới vẫn áp dụng.

Về mức đề xuất tăng LTT vùng 7,2%, ông Quảng cho rằng, có thể người lao động kỳ vọng mức tăng cao hơn, nhưng đây là mức tăng tương đối hài hòa.

Ông Quảng phân tích, hiện nay đất nước đang thực hiện cải cách mạnh mẽ để bước vào kỷ nguyên mới vươn mình. Chỉ tiêu phát triển kinh tế được đặt ra là tăng trưởng 2 con số thì mức lương tối thiểu và thu nhập của người lao động cần phải được điều chỉnh để tương xứng.

Bên cạnh đó, việc tăng LTT vùng cũng cần phải phù hợp với khả năng chi trả của doanh nghiệp.

Xem bản gốc tại đây