Lao Động - điểm sáng trong bức tranh Báo chí Cách mạng Việt Nam thời đại công nghệ mới

Từ tờ báo được in trên giấy Đáp Cầu bằng khuôn đất sét đến những bản đen trắng rồi bản màu với tốc độ hàng nghìn bản trong ngày đã là một bước tiến công nghệ mạnh mẽ đối với Báo Lao Động nói riêng và báo chí nói chung. Cuối thế kỷ XX, con người bước vào kỷ nguyên công nghệ 4.0 với những thay đổi công nghệ chưa từng có khiến báo chí cũng có bước phát triển chóng mặt.

Với sự ra đời và phát triển của mạng internet toàn cầu, ngày 19.5.1999 - một dấu mốc rất đáng nhớ của Báo Lao Động, một câu lệnh cuối cùng trên máy tính… và báo Lao Động đã hòa vào mạng thông tin điện tử toàn cầu với tên miền: www.laodong.com (nay là www.laodong.vn), trở thành tờ báo điện tử đầu tiên của Việt Nam. Giờ đây, người dùng trên toàn thế giới có thể tiếp cận đến Báo Lao Động chỉ bằng một cú click chuột. Với nhà báo, phóng viên, biên tập viên, cũng chỉ với một cú click chuột, việc tìm kiếm thông tin, thu thập tư liệu, cách tác nghiệp cũng thay đổi theo hướng nhanh gọn hơn và chính xác hơn.

Cùng với internet, các lĩnh vực và mảng nội dung khác trong báo chí cũng dần được số hóa, chuyển đổi thông tin từ dạng vật lý (analog) sang dạng kỹ thuật số, được mã hóa thành các bit và byte, có thể được lưu trữ và xử lý trên máy tính. Nói cách khác, đó là việc biến đổi các loại hình thông tin như văn bản, hình ảnh, âm thanh, video, dữ liệu thống kê... thành dạng mà máy tính có thể đọc và xử lý được. Đây là điều kiện thuận lợi để các tòa soạn tiến hành số hóa các hoạt động nghiệp vụ của mình.

Với Báo Lao Động, mọi hoạt động của báo đều được thực hiện trên môi trường số từ hoạt động tài chính, nội vụ đến các hoạt động nghiệp vụ của phóng viên; các cuộc họp trong tòa soạn và các vùng miền; liên lạc trao đổi giữa các phóng viên, phòng/ban; soạn, biên tập, gửi tin bài điện tử, báo giấy... Việc số hóa giúp báo tiết kiệm được nhiều chi phí như thời gian, giấy tờ và nhiều chi phí vô hình khác; giúp đẩy nhanh hoạt động của tòa soạn, bắt kịp nhanh với các diễn biến thời sự trong ngày; giúp đẩy nhanh được quá trình giao việc và triển khai công việc của tòa soạn và phóng viên.

Trong bối cảnh cạnh tranh thông tin được tính bằng phút, bằng giây giữa các cơ quan báo chí với nhau và giữa báo chí với mạng xã hội (MXH), việc số hóa tòa soạn là vô cùng quan trọng, giúp rút ngắn thời gian từ khi thực hiện tin bài của phóng viên đến khi xuất hiện trên trang báo đến với bạn đọc. Đây là nhiệm vụ sống còn của các cơ quan báo chí hiện nay.

Năm 2025, Báo Lao Động là cơ quan báo chí dẫn đầu trong Khối Báo Trung ương về chuyển đổi số. Đây là thành quả nhiều năm bền bỉ chuyển đổi số của tờ báo để đón đầu xu hướng công nghệ của thế giới.

Với sự phát triển MXH, hoạt động báo chí cũng bắt đầu chuyển động, dẫn đến thay đổi về loại hình báo chí được sản xuất và tương tác với độc giả. MXH và truyền thông xã hội làm thay đổi cách tiếp cận và sản xuất thông tin, khi người đọc cũng trở thành người tạo ra nội dung, mở ra một môi trường báo chí đa chiều, có khả năng tương tác cao, hướng đến công chúng và độc giả. MXH và truyền thông xã hội cũng trở thành một kênh phát hành nội dung quan trọng. Các cơ quan báo chí hiện nay không chỉ xuất bản bài viết trên website mà còn phải tối ưu hóa nội dung cho các nền tảng như Facebook, YouTube, TikTok... để giữ chân độc giả trẻ, độc giả chuộng công nghệ.

Công nghệ phát triển cũng tạo ra các công cụ tác nghiệp cho phóng viên, nhà báo ngày càng nhỏ gọn và cơ động hơn. Những chiếc laptop nhỏ gọn có thể mang đi tác nghiệp mọi nơi. Máy ghi âm, ghi hình nhỏ gọn, chất lượng ghi hình với độ phân giải cao có thể ghi được những thước phim khó, độc lạ mà trước đây không thể thực hiện được. Điện thoại thông minh cơ động và linh hoạt giúp nhà báo, phóng viên sử dụng trong mọi hoạt động tác nghiệp của mình... tất cả những tiến bộ công nghệ này giúp công việc của những người làm báo trở nên nhẹ nhàng, cơ động và linh hoạt hơn rất nhiều.

Các tòa soạn hiện nay, trong đó có Báo Lao Động đã bắt đầu ứng dụng AI để viết tin ngắn, sản xuất đa phương tiện, phân tích dữ liệu xu hướng, cá nhân hóa nội dung cho người đọc... Bên cạnh đó, Báo Lao Động cũng đầu tư mạnh vào truyền thông đa phương tiện từ nhân lực đến vật lực nên đã có những bước phát triển vượt trội trong nhiều năm trở lại đây. Báo đã ứng dụng thành công quy trình sản xuất các sản phẩm Interactive, infographic, Visual Story, sản xuất và xuất bản Podcast đa nền tảng trên Lao Động điện tử và các hạ tầng khác. Báo cũng nghiên cứu xây dựng giải pháp AI Studio với biên tập viên ảo và bản tin truyền hình sử dụng MC ảo. Triển khai giải pháp kết nối - truyền dẫn tín hiệu hình ảnh từ xa nhiều điểm cầu hoặc các bản tin dẫn trực tiếp từ hiện trường. Từ đầu năm 2025, báo cũng đẩy mạnh việc đào tạo, hướng dẫn cán bộ, phóng viên sử dụng trí tuệ nhân tạo AI vào trong từng công việc cụ thể, giúp tối ưu hiệu quả làm việc của từng cá nhân.

Với những bước đi công nghệ bài bản và có lộ trình, Báo Lao Động sẽ tiếp tục là điểm sáng trong bức tranh chung của báo chí cách mạng Việt Nam trong thời đại công nghệ mới và trong kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.

Xem bản gốc tại đây