Đánh thức các nhà máy ethanol, chủ động nguồn cung cho xăng E10

Nhà máy ethanol nâng công suất hoạt động

Lộ trình triển khai xăng E10 được đẩy nhanh kéo theo nhu cầu lớn về ethanol. Chủ động nguồn cung trong nước giúp bảo đảm tiến độ, giảm phụ thuộc nhập khẩu, mở rộng đầu ra nông sản và thúc đẩy kinh tế xanh.

Theo ông Đỗ Văn Tuấn - Chủ tịch Hiệp hội Nhiên liệu sinh học Việt Nam, nhu cầu ethanol phục vụ phối trộn xăng sinh học E10 ước tính khoảng 92.000 - 100.000m3 mỗi tháng. Trong khi đó, cả nước hiện có 6 nhà máy sản xuất ethanol, nhưng mới chỉ có 3 nhà máy đang vận hành thực tế.

Tổng công suất lý thuyết của toàn bộ hệ thống nhà máy đạt khoảng 41.000m3/tháng. Tuy nhiên, với tình trạng vận hành hiện nay, công suất thực tế chỉ đạt khoảng 25.000m3/tháng, tương đương 25-27% nhu cầu. Khi huy động tối đa các nhà máy, mức đáp ứng nhu cầu ethanol của cả nước khoảng 41%.

“Khoảng thiếu hụt lớn này đặt ra bài toán kép: Vừa phải tận dụng tối đa năng lực trong nước, vừa phải chủ động nguồn nhập khẩu để bảo đảm tiến độ triển khai E10” - ông Tuấn cho biết.

Trong bối cảnh đó, tháng 1.2026 Nhà máy Nhiên liệu Sinh học Dung Quất ở Quảng Ngãi đã hoạt động trở lại sau khi hoàn tất công tác bảo dưỡng, sửa chữa. Ngay trong đầu tháng 2, nhà máy đã cho ra lô sản phẩm đầu tiên với khối lượng hơn 462,7m3 ethanol (E100) thành phẩm.

Ông Phạm Văn Vượng - Giám đốc BSR-BF - cho biết, sau bảo dưỡng, Nhà máy nhiên liệu sinh học Dung Quất vận hành 60% công suất từ tháng 3.2026, nâng lên 75% và dự kiến đạt 100% vào tháng 4.

Hiện nhà máy sử dụng sắn lát trong nước để sản xuất E100, đồng thời tính toán nhập thêm nguyên liệu từ Lào. Sắp tới, doanh nghiệp cũng nghiên cứu chuyển sang ngô cao sản nhập khẩu nhằm ổn định nguồn cung.

Đồng thời BSR-BF sẽ nghiên cứu việc thay thế nguồn nguyên liệu bằng ngô cao sản được nhập khẩu từ các nước như Mỹ, Brazil… để đảm bảo sự ổn định nguyên liệu trong hoạt động của nhà máy.

“Việc vận hành lại nhà máy sẽ giúp tăng cường nguồn E100 cho thị trường. Với công suất 100%, nhà máy sẽ sản xuất ra khoảng 330m3 E100/ngày” - ông Phạm Văn Vượng cho biết.

Nhà máy Ethanol Đồng Nai hiện vận hành ổn định ở mức 250m3/ngày (khoảng 7.000m3/tháng), đạt công suất tối đa. Dây chuyền linh hoạt, có thể dùng nhiều nguyên liệu như ngô, sắn lát, tấm gạo… và đang được lên kế hoạch nâng công suất lên khoảng 130%.

“Tái sinh” các nhà máy ethanol

Ngoài những nhà máy đang hoạt động, những nhà máy đang “ngủ đông” cũng có dư địa quan trọng để gia tăng nguồn cung trong nước và hoàn toàn có khả năng tăng sản lượng hoặc khôi phục hoạt động trong thời gian tới, nếu các điều kiện về tài chính và thị trường được tháo gỡ. Điển hình là Nhà máy Ethanol Bình Phước với công suất thiết kế sản xuất hơn 100 triệu lít cồn sinh học/năm, tiêu thụ khoảng 240.000 tấn củ mì khô/năm.

Theo ghi nhận của Báo Lao Động, do không hoạt động nên hàng chục hécta khuôn viên của nhà máy đóng cửa. Bên trong máy móc phủ bụi, nằm im. Các công nhân của nhà máy đã được cho nghỉ việc.

Đại diện chủ đầu tư (Công ty TNHH Nhiên liệu sinh học Phương Đông) thông tin, nhà máy hiện đang là tài sản thi hành án, đang được kiểm kê. Cơ hội để tái hoạt động là rất khó.

"Nếu các ngân hàng cho vay, phối hợp với chủ đầu tư thống nhất một phương án vận hành lại nhà máy thì có cơ hội để tái hoạt động sản xuất trở lại dưới sự giám sát của các ngân hàng. Chúng tôi có đề xuất hướng này với phía các ngân hàng, tuy nhiên vẫn chưa được phản hồi" - đại diện Công ty TNHH Nhiên liệu sinh học Phương Đông nhận định.

Về máy móc, đại diện chủ đầu tư cho hay, đã được duy tu năm 2018. Đến nay, hệ thống máy vẫn có thể đảm bảo hoạt động. Nếu các ngân hàng và chủ đầu tư đạt được thống nhất và quyết tâm hoạt động trở lại thì nhà máy có thể chạy lại, tránh lãng phí tài sản.

Đọc bản gốc tại đây