Đề xuất kiện toàn tổ chức bộ máy, bổ sung nguồn nhân lực cấp xã

Nhiều thủ tục được giải quyết ngay tại cấp xã

1 năm sau cuộc cách mạng về tổ chức bộ máy, mô hình chính quyền 3 cấp, trong đó có chính quyền địa phương 2 cấp đã vượt qua giai đoạn vận hành ban đầu để bước sang yêu cầu cao hơn: vận hành hiệu quả, quản trị hiện đại và phục vụ người dân tốt hơn.

Việc xóa bỏ tầng nấc trung gian, đẩy mạnh phân cấp, phân quyền đã giúp nhiều thủ tục hành chính được giải quyết ngay tại cấp xã, rút ngắn đáng kể thời gian xử lý, giảm chi phí và tạo thuận lợi cho người dân, doanh nghiệp.

Những kết quả bước đầu cho thấy hiệu quả của mô hình mới. Toàn quốc đã tiếp nhận trên 42,5 triệu hồ sơ, trong đó tỉ lệ nộp trực tuyến đạt 91,74%; tỉ lệ giải quyết đúng hạn duy trì trên 95%; hơn 16,5 triệu hồ sơ số hóa (đạt gần 95%).

Cắt giảm, đơn giản hóa 3.466 thủ tục hành chính và 1.754 điều kiện kinh doanh, góp phần cắt giảm 53% thời gian thực hiện và 54,6% chi phí tuân thủ. Mức độ hài lòng của người dân đạt 83,08%, đặc biệt 89,09% ý kiến ghi nhận không còn tình trạng công chức sách nhiễu, phiền hà.

Dành nguồn lực tương xứng cho đội ngũ cán bộ, công chức

PGS.TS. Đỗ Thị Kim Tiên - Học viện Hành chính và Quản trị công - chia sẻ, thành công của mô hình chính quyền địa phương 2 cấp sẽ không được đo bằng mức độ tinh gọn của bộ máy hay số lượng quyền hạn được giao, mà bằng khả năng tạo ra tăng trưởng kinh tế, nâng cao chất lượng sống của người dân, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và gia tăng giá trị công cho xã hội.

Đây cũng chính là thước đo quan trọng phản ánh chất lượng quản trị quốc gia trong giai đoạn phát triển mới. Năng lực thực thi trở thành yếu tố quyết định chất lượng vận hành của toàn bộ hệ thống chính quyền địa phương.

Do đó, yêu cầu trọng tâm là tiếp tục hoàn thiện thể chế phân cấp, phân quyền và nâng cao toàn diện năng lực thực thi của bộ máy hành chính theo định hướng kiến tạo phát triển.

Bà Đặng Thị Hoài - Giảng viên Viện Nhà nước và Pháp luật (Học viện Chính trị quốc gia Hồ Chí Minh) - cho rằng, trong giai đoạn tới, cần làm rõ hơn cơ chế bảo đảm nguồn lực cho chính quyền địa phương sau sắp xếp.

Khi sáp nhập đơn vị hành chính sẽ giúp tinh gọn bộ máy, tạo ra không gian phát triển mới nhưng cũng kéo theo khối lượng và áp lực công việc lớn hơn rất nhiều, có nơi tăng gấp đôi, gấp ba, thậm chí nhiều lần so với trước.

Vì vậy, nếu nguồn lực không được bố trí tương xứng, đặc biệt là nguồn lực dành cho đội ngũ cán bộ, công chức, rất khó kỳ vọng bộ máy mới có thể tạo ra năng lực mới.

Nguồn lực dành cho địa phương cũng cần được xác định và phân bổ hợp lý hơn, gắn với quy mô địa bàn, triển vọng phát triển, các dự án trọng điểm và mục tiêu đã xác lập ở từng địa phương.

TS. Đoàn Văn Dũng - Trưởng phòng Tổng hợp - Thư ký, Văn phòng Bộ Nội vụ - cho hay, năng lực thực thi của bộ máy hành chính cấu thành từ 6 nhóm yếu tố: thể chế, tổ chức bộ máy, nguồn nhân lực, nguồn lực tài chính - công nghệ, quy trình - phối hợp và lãnh đạo - văn hóa thực thi - tương tác chặt chẽ.

Để nâng cao năng lực thực thi của chính quyền địa phương 2 cấp, TS. Đoàn Văn Dũng cho biết, cần phân quyền đi đôi với bảo đảm năng lực thực thi.

Việc chuyển nhiều thẩm quyền xuống cấp xã chỉ phát huy hiệu quả khi đồng thời bảo đảm các yếu tố cấu thành tương ứng: hoàn thiện thể chế hướng dẫn, kiện toàn tổ chức bộ máy, bổ sung và bồi dưỡng nhân lực, bảo đảm tài chính và hạ tầng số.

Việc đo lường năng lực thực thi ở cấp xã ngay từ đầu giai đoạn vận hành giúp phát hiện sớm “khoảng cách” giữa thẩm quyền và năng lực để kịp thời hỗ trợ.

Cần ưu tiên khắc phục "điểm nghẽn" của từng địa phương thay vì đầu tư dàn trải. Đồng thời phát huy cơ chế hỗ trợ chuyên môn từ cấp tỉnh cho cấp xã như một giải pháp bù đắp năng lực trong giai đoạn quá độ.

Kết quả đo lường năng lực thực thi cần được gắn với đánh giá trách nhiệm của người đứng đầu cũng như với công tác thi đua, khen thưởng và bố trí cán bộ, qua đó tạo động lực cải thiện thực chất.

Đọc bản gốc tại đây