Người dân có thể nhận lương hưu khi tham gia BHXH ở tuổi 50 theo luật mới

Bảo hiểm xã hội (BHXH) Việt Nam nhấn mạnh, một trong những cải cách mang tính bước ngoặt của Luật BHXH năm 2024 chính là việc giảm điều kiện về số năm đóng BHXH tối thiểu để hưởng lương hưu từ 20 năm xuống còn 15 năm.

Sự thay đổi này không đơn thuần là một con số, mà là cơ hội thực tế cho những người tham gia BHXH muộn (như những người bắt đầu làm việc ở tuổi 45 đến 50) hoặc những người lao động có quá trình đóng không liên tục vẫn có thể hưởng chế độ hưu trí.

Thay vì phải nhận BHXH một lần và đối mặt với tuổi già không có thu nhập ổn định, giờ đây họ có thể duy trì việc đóng góp để hưởng lương hưu hằng tháng và được cấp thẻ BHYT với mức hưởng cao hơn.

Theo số liệu BHXH Việt Nam thống kê đầu tháng 5.2026, số người hưởng các chế độ BHXH một lần trên toàn quốc giảm 21,7% so với cùng kỳ. Đây là tín hiệu tích cực trong việc giữ chân người lao động ở lại hệ thống an sinh.

BHXH Việt Nam cũng cho biết, hiện cả nước có 3,5 triệu người đang hưởng lương hưu hàng tháng.

Tính đến hết năm 2025, số người tham gia BHXH đạt 21,53 triệu người, tăng thêm 6,80 triệu người so với năm 2018, tương đương mức tăng 46,14%. Tỉ lệ lực lượng lao động trong độ tuổi tham gia BHXH đạt 45,11%, tăng 14,86% so với năm 2018.

Được biết theo báo cáo gần đây của BHXH Việt Nam số lượng người hưởng lương hưu trên 20 triệu đồng/tháng có 11.560 người. Chi tiết số lượng người lương hưu theo mức hưởng như sau:

BHXH Việt Nam cũng cho biết, Luật BHXH năm 2024 đã chính thức bổ sung tầng Trợ cấp hưu trí xã hội. Một bước tiến lớn trong việc xây dựng hệ thống an sinh đa tầng.

Theo quy định mới, công dân Việt Nam từ đủ 75 tuổi trở lên (hoặc từ đủ 70 đến dưới 75 tuổi đối với hộ nghèo, cận nghèo) mà không có lương hưu hoặc trợ cấp BHXH hằng tháng sẽ được hưởng trợ cấp hưu trí xã hội từ ngân sách nhà nước.

Mức trợ cấp được xác định khởi điểm là 500.000 đồng/tháng. Đặc biệt, những người này còn được ngân sách nhà nước đóng BHYT và được hỗ trợ chi phí mai táng khi qua đời.

Điểm đặc biệt nhân văn nằm ở chế độ chuyển tiếp: Đối với những người lao động có đóng BHXH nhưng chưa đủ điều kiện hưởng lương hưu và cũng chưa đủ tuổi hưởng trợ cấp hưu trí xã hội, họ có quyền lựa chọn hưởng trợ cấp hằng tháng từ chính khoản đóng của mình trong thời gian chờ đợi. Điều này đảm bảo tính liên tục của "lưới an sinh", không để bất kỳ ai bị rơi vào khoảng trống chính sách khi về già.

Luật mới đã mở rộng đáng kể đối tượng tham gia BHXH bắt buộc, hướng tới bao phủ toàn bộ lực lượng lao động có thu nhập ổn định. Cụ thể, chủ hộ kinh doanh có đăng ký kinh doanh chính thức trở thành đối tượng tham gia bắt buộc.

Điều này giúp hàng triệu chủ hộ vốn là trụ cột kinh tế gia đình có cơ hội tiếp cận lương hưu và các chế độ thai sản, ốm đau.

Bên cạnh đó, người quản lý doanh nghiệp và người điều hành hợp tác xã, dù không hưởng tiền lương từ đơn vị, cũng thuộc diện phải tham gia.

Quy định này nhằm đảm bảo mọi cá nhân nắm giữ vai trò dẫn dắt kinh tế đều được bảo vệ quyền lợi an sinh dài hạn.

Đặc biệt, chính sách mới cũng hướng tới người lao động làm việc không trọn thời gian (part-time).

Chỉ cần có mức lương từ mức tham chiếu trở lên, họ sẽ được xác định thuộc diện bắt buộc. Sự thay đổi này không chỉ xóa bỏ sự phân biệt giữa lao động chính thức và linh hoạt, mà còn ngăn chặn tình trạng người sử dụng lao động lợi dụng hình thức làm việc part-time để "né" đóng BHXH.

Hướng tới một hệ thống BHXH hiện đại và chuyên nghiệp, Luật BHXH năm 2024 đã quy định đẩy mạnh giao dịch điện tử và số hóa dữ liệu. Sổ BHXH điện tử sẽ được triển khai rộng rãi, thay thế dần cho sổ giấy.

Người tham gia có thể dễ dàng theo dõi quá trình đóng - hưởng, nhận thông báo định kỳ hằng tháng qua phương tiện điện tử và yêu cầu xác nhận thông tin chỉ bằng vài thao tác trên điện thoại.

Việc đơn giản hóa các thủ tục hành chính, cắt giảm giấy tờ không chỉ tiết kiệm thời gian cho người dân mà còn nâng cao tính công khai, minh bạch, ngăn chặn tình trạng gian lận hay chiếm dụng tiền hưởng chế độ.

Đọc bản gốc tại đây