Những địa phương đã đề xuất, kiến nghị sáp nhập đơn vị hành chính cấp xã

Sau khi thực hiện rà soát tình hình thực tế, nhiều tỉnh, thành phố kiến nghị Trung ương cho phép tiếp tục sáp nhập một số xã, phường chưa đủ các tiêu chí.

1 năm vận hành chính quyền địa phương (CQĐP) 2 cấp tại Hải Phòng cho thấy sự cần thiết tiếp tục sáp nhập đơn vị hành chính (ĐVHC) cấp xã để mở rộng không gian phát triển.

Trong báo cáo sơ kết 1 năm vận hành mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị, mô hình CQĐP 2 cấp, Ban Thường vụ Thành ủy Hải Phòng đề nghị Trung ương, Bộ Chính trị, Ban Bí thư chỉ đạo "nghiên cứu việc sắp xếp ĐVHC cấp xã theo hướng rộng hơn, không chỉ đối với các ĐVHC cấp xã chưa bảo đảm tiêu chí về diện tích tự nhiên và quy mô dân số, để mở rộng không gian, tăng khả năng liên kết vùng, khả năng tập trung nguồn lực phát triển cho các địa phương".

Tương tự, kiến nghị này cũng được lãnh đạo phường Hải Châu (Đà Nẵng) nêu ra tại hội nghị sơ kết 1 năm vận hành mô hình tổ chức tổng thể của hệ thống chính trị và mô hình chính quyền 3 cấp diễn ra ngày 1.7.

Địa phương này kiến nghị Trung ương nghiên cứu, định hướng sắp xếp, điều chỉnh địa giới của một số xã, phường có quy mô nhỏ để mở rộng không gian, tạo thêm dư địa cho phát triển, thuận lợi cho quy hoạch hạ tầng, tăng cường kết nối vùng, nâng cao chất lượng cung ứng dịch vụ công.

Cũng tại hội nghị sơ kết này, từ thực tiễn địa phương, Bí thư Thành ủy Đồng Nai Vũ Hồng Văn chỉ rõ, giữa các xã, phường có sự khác biệt lớn về quy mô dân số, mức độ đô thị hóa, khối lượng công việc và dư địa phát triển.

Tuy nhiên, cơ cấu tổ chức, biên chế và cơ chế phân bổ nguồn lực vẫn cơ bản áp dụng theo cùng một mô hình. Điều này dẫn tới sự mất cân đối trong sử dụng nguồn lực giữa các địa bàn, ảnh hưởng đến hiệu quả phục vụ người dân và doanh nghiệp.

Nhiệm vụ đầu tiên được Bí thư Đồng Nai đặt ra là thường xuyên thực hiện rà soát, đánh giá để nghiên cứu, đề xuất điều chỉnh, sắp xếp các ĐVHC cấp xã theo quy mô quản trị, đặc điểm phát triển và điều kiện thực tiễn của từng địa phương.

Đặc biệt, quan điểm nhất quán là không tổ chức lại bộ máy như mô hình chính quyền cấp huyện.

Để hoàn thiện mô hình CQĐP 2 cấp, Bí thư Đồng Nai đề nghị Trung ương cho phép Đồng Nai tiếp tục rà soát, đánh giá toàn diện mức độ phù hợp của cấp xã. Đây là cơ sở để nghiên cứu đề xuất phương án điều chỉnh địa giới, sắp xếp, sáp nhập các ĐVHC cấp xã.

Sắp xếp, sáp nhập ngoài việc tiếp tục tinh gọn mô hình tổ chức, hình thành các không gian phát triển quy mô lớn còn giúp Đồng Nai tập trung nguồn lực, mở rộng phạm vi, tạo dư địa, động lực phát triển đồng bộ, gắn kết chặt chẽ với định hướng phát triển kinh tế - xã hội.

Trước đó, Tỉnh ủy Thanh Hóa đã có đề nghị Trung ương xem xét cho tỉnh nghiên cứu tiếp tục sắp xếp ĐVHC cấp xã. Điều này giúp tạo không gian, nguồn lực, dư địa phát triển, đồng thời tinh gọn bộ máy, tiết kiệm kinh phí ngân sách nhà nước.

Theo Tỉnh ủy Thanh Hóa, phương án thành lập 166 xã, phường hiện nay cũng chưa giải quyết triệt để những tồn tại về địa giới hành chính. Điều này gây khó khăn cho công tác quản lý nhà nước ở cơ sở, cũng bảo đảm an ninh trật tự, an toàn xã hội.

Từ thực tiễn hiện nay và trên cơ sở đề xuất của địa phương, hiện nay các cấp có thẩm quyền đang tiếp tục rà soát, sắp xếp các ĐVHC cấp xã chưa đạt tiêu chuẩn theo quy định. Hiện vẫn còn 705 ĐVHC cấp xã chưa đạt tiêu chuẩn.

Tuy nhiên, việc sắp xếp vẫn phải bám sát những yêu cầu cơ bản, đó là phải phù hợp với đặc thù về văn hóa, lịch sử, truyền thống, dân tộc, tôn giáo, địa lý.

Trên cơ sở kết luận của Bộ Chính trị, Chính phủ sẽ hướng dẫn cụ thể và hoàn thành dứt điểm trong năm 2026.

Đọc bản gốc tại đây