Tăng cường kiểm soát quyền lực, bảo đảm tốt hơn quyền công dân

Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã cho ý kiến về dự án Bộ luật Tố tụng hình sự (sửa đổi).

Theo Tờ trình của Viện Kiểm sát nhân dân tối cao gửi Ủy ban Thường vụ Quốc hội, việc xây dựng bộ luật này nhằm đẩy mạnh cải cách tư pháp; nâng cao hiệu lực, hiệu quả quản trị tư pháp; bảo đảm yêu cầu phòng, chống tội phạm trong giai đoạn mới.

Đồng thời, tăng cường kiểm soát quyền lực, phòng ngừa oan, sai, chống lạm quyền và bảo đảm việc xử lý tội phạm vừa nghiêm minh, vừa nhân văn, thuyết phục.

Việc sửa đổi bộ luật cũng nhằm đổi mới thủ tục tố tụng theo hướng tiến bộ hơn, bảo đảm tăng cường tranh tụng, kiểm soát quyền lực chặt chẽ, bảo vệ tốt hơn quyền con người, quyền công dân.

Rà soát, kế thừa các quy định còn phù hợp, đang phát huy hiệu quả; sửa đổi, bổ sung hoặc bãi bỏ các quy định không còn phù hợp…

Dự thảo Bộ luật có nhiều nội dung mới và tiến bộ, dựa trên các nguyên tắc nền tảng của pháp luật hiện đại: công bằng, công khai, minh bạch, hiệu quả, nhân văn, trong đó, có những nội dung mới cơ bản sau:

Thứ nhất, đổi mới thủ tục tố tụng theo hướng tinh gọn, hiệu quả.

Trong đó, cải tiến, đơn giản hóa thủ tục cấp đăng ký người bào chữa theo hướng sửa cụm từ "xuất trình", thay "bản sao có chứng thực" thành "bản sao"; lược bỏ một số thủ tục hành chính tư pháp để quy định trong văn bản hướng dẫn thi hành.

Thứ hai, đổi mới thủ tục tố tụng bảo đảm phân hóa và khoan hồng trong xử lý tội phạm.

Thúc đẩy đổi mới sáng tạo, khơi thông nguồn lực, mở đường cho phát triển kinh tế; tạo động lực, cơ hội để người phạm tội đầu thú, tự thú, thành khẩn khai báo, tích cực hợp tác với cơ quan tố tụng.

Ngoài ra, chủ động bồi thường, khắc phục hậu quả; bảo đảm nghiêm minh, nhân văn, thuyết phục; góp phần rút ngắn quy trình tố tụng, đẩy nhanh tiến độ giải quyết vụ việc, vụ án, bảo đảm xử lý tội phạm nhanh chóng, hiệu quả; nâng cao hiệu quả thu hồi tài sản.

Giảm xử lý hình sự, giảm số vụ án phải giải quyết theo thủ tục thông thường; giảm chi phí, nguồn lực tố tụng; tăng tính công khai, minh bạch trong giải quyết vụ việc, vụ án, xử lý tội phạm.

Thứ ba, hoàn thiện chế định thẩm quyền tố tụng; tăng cường kiểm soát quyền lực; bảo đảm tốt hơn quyền con người.

Theo đó, quy định rõ hơn, bảo đảm phân định rành mạch về thẩm quyền giữa các cấp tố tụng và đẩy mạnh phân quyền cho Điều tra viên, Kiểm sát viên, Thẩm phán.

Đồng thời bảo đảm sự phân công, phối hợp, kiểm soát quyền lực chặt chẽ, tăng cường trách nhiệm của các chủ thể và bảo đảm phù hợp với mô hình tổ chức bộ máy mới của cơ quan tiến hành tố tụng.

Hoàn thiện cơ chế kiểm soát nội bộ của các cơ quan có thẩm quyền tiến hành tố tụng, các cơ chế giám sát của cơ quan, tổ chức và Nhân dân đối với hoạt động tố tụng; tăng cường bảo đảm quyền con người, nhất là quyền bào chữa của người bị buộc tội trong quá trình giải quyết vụ việc, vụ án.

Thứ tư, đổi mới phương thức hoạt động tố tụng hình sự theo hướng thực hiện tố tụng điện tử, tố tụng trực tuyến.

Thứ năm, đổi mới thủ tục tố tụng hình sự đáp ứng yêu cầu hội nhập quốc tế.

Và cuối cùng là luật hóa các chế định đã triển khai thí điểm; sửa đổi, bổ sung thủ tục tố tụng hình sự để khắc phục vướng mắc, bất cập qua tổng kết thực tiễn.

Đọc bản gốc tại đây