Người dân trung tâm TPHCM mong được thuê vỉa hè để buôn bán hợp pháp

Tháng 5.2024, anh Trần Huy Hoàng - chủ quán phở trên đường Hải Triều (phường Sài Gòn, Quận 1 trước đây) - là một trong những hộ đầu tiên đăng ký sử dụng tạm thời vỉa hè để kinh doanh theo quy định của TPHCM.

Anh Hoàng đăng ký sử dụng 8 m2 vỉa hè trước quán với mức phí 100.000 đồng/m2 mỗi tháng. Phần diện tích này giúp quán có thêm không gian bố trí hai bàn phục vụ khách nhưng vẫn đảm bảo lối đi thông thoáng.

“Ban đầu tôi đóng phí theo từng quý, sau đó chuyển sang đóng cả năm vì thấy mức phí phù hợp với vị trí trung tâm. Có giấy phép đàng hoàng nên yên tâm buôn bán hơn” - anh Hoàng chia sẻ.

Tuy nhiên, từ tháng 11.2025, khi TPHCM bãi bỏ Quyết định 32/2023/QĐ-UBND về quản lý, sử dụng tạm thời một phần lòng đường, hè phố, anh Hoàng không còn được tiếp tục đăng ký sử dụng vỉa hè để kinh doanh.

“Tôi mong thành phố sớm cho phép triển khai lại để người dân có thể sử dụng hợp pháp, vừa thuận tiện kinh doanh vừa đảm bảo mỹ quan đô thị” - anh Hoàng nói.

Theo thống kê, từ tháng 5.2024 đến tháng 7.2025, TPHCM thu khoảng 8,5 tỉ đồng từ hoạt động cho thuê tạm thời lòng đường, vỉa hè phục vụ kinh doanh dịch vụ, buôn bán hàng hóa và giữ xe.

Tuy nhiên, sau khi Luật Đường bộ và Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ có hiệu lực, từ tháng 11.2025, thành phố không còn cấp phép cho hoạt động kinh doanh trên vỉa hè. Hiện nay, chỉ một số trường hợp đặc biệt được xem xét sử dụng tạm thời vỉa hè như phục vụ thi công công trình, tập kết vật liệu, tổ chức tang lễ hoặc giữ xe.

Dù vậy, nhu cầu sử dụng vỉa hè để kinh doanh tại TPHCM vẫn rất lớn, đặc biệt ở khu vực trung tâm.

Mới đây, phường An Đông (Quận 5 trước đây) trở thành địa phương đầu tiên thí điểm phần mềm đăng ký sử dụng tạm thời lòng đường, vỉa hè trực tuyến thông qua website và ứng dụng từ ngày 15.5. Sau 10 ngày triển khai, địa phương tiếp nhận 58 hồ sơ.

Ông Nguyễn Xuân Thành - Phó Chủ tịch UBND phường An Đông - cho biết phần lớn nhu cầu hiện nay là sử dụng vỉa hè để kinh doanh, buôn bán nhưng pháp lý chưa cho phép.

“Từ thực tế này, địa phương kiến nghị TPHCM sớm ban hành cơ sở pháp lý phù hợp để người dân được đăng ký kinh doanh hợp pháp trên vỉa hè, vừa đáp ứng nhu cầu sinh kế, vừa phù hợp thực tiễn phát triển đô thị” - ông Thành nói.

Thời gian qua, lực lượng chức năng tại TPHCM duy trì kiểm tra, xử lý vi phạm trật tự đô thị trên toàn địa bàn. Theo Công an TPHCM, từ ngày 6.2 đến 18.5, lực lượng chức năng đã xử phạt hơn 33.000 trường hợp vi phạm trật tự đô thị với tổng số tiền gần 29 tỉ đồng; tháo dỡ hơn 2.200 bảng hiệu, quảng cáo lấn chiếm và xử lý 408 bãi giữ xe không phép.

Công an TPHCM cho biết sẽ phối hợp các sở, ngành rà soát những tuyến đường có vỉa hè rộng để tham mưu triển khai các mô hình đặc thù như phố ẩm thực, kinh tế đêm với quy hoạch rõ ràng, tách bạch khu vực dành cho người đi bộ, kinh doanh và lưu thông.

Theo định hướng này, thành phố sẽ quy định tiêu chuẩn quầy, xe bán hàng; yêu cầu về phòng cháy chữa cháy, vệ sinh môi trường và lối thoát hiểm nhằm đảm bảo mỹ quan, an toàn đô thị nhưng vẫn tạo điều kiện cho người dân mưu sinh hợp pháp.

Sở Xây dựng TPHCM cho biết, sau sáp nhập, nhu cầu sử dụng tạm thời lòng đường, vỉa hè phục vụ kinh doanh, sản xuất tăng mạnh, số hồ sơ đề nghị cấp phép tăng hơn 200% so với trước đây.

Phó Chủ tịch UBND TPHCM Bùi Xuân Cường cho biết, trong thời gian tới, TPHCM có thể nghiên cứu vận dụng các quy định mới của Luật Xây dựng, Luật Trật tự, an toàn giao thông đường bộ và Luật Đô thị đặc biệt để chủ động hơn trong quản lý, khai thác lòng đường, vỉa hè phù hợp thực tiễn đô thị đặc biệt.

Sở Xây dựng TPHCM mới đây đề xuất triển khai phần mềm cấp phép và thu phí sử dụng tạm thời lòng đường, vỉa hè trên toàn địa bàn nhằm giảm thủ tục hành chính, tăng hiệu quả quản lý.

Hệ thống dự kiến số hóa toàn bộ quy trình từ tiếp nhận hồ sơ, xử lý, cấp phép đến thu phí; đồng thời tích hợp bản đồ số, quản lý hồ sơ điện tử, thống kê và điều hành tập trung.

Lãnh đạo UBND TPHCM yêu cầu triển khai phần mềm cấp phép sử dụng vỉa hè ngay đầu tháng 6.2026 nhằm giúp người dân giảm thời gian, chi phí thực hiện thủ tục và từng bước xây dựng mô hình quản lý vỉa hè minh bạch, hiện đại hơn.

Đọc bản gốc tại đây