Nhiều người mắc hội chứng ruột kích thích nhưng không được phát hiện sớm

Suốt gần một năm, chị N.T.H. (38 tuổi, nhân viên văn phòng tại TPHCM) sống trong cảm giác thấp thỏm vì những cơn đau bụng âm ỉ tái diễn. Có những ngày, chị phải vào nhà vệ sinh 4-5 lần vì tiêu chảy, nhưng cũng có giai đoạn nhiều ngày liền không thể đi ngoài. Mỗi lần ăn xong, bụng lại đầy hơi, chướng tức khiến chị không dám tham gia các buổi họp hay đi công tác xa.

Lo lắng mắc ung thư đại trực tràng hoặc bệnh lý tiêu hóa nguy hiểm, chị lần lượt thực hiện nội soi dạ dày, nội soi đại tràng, siêu âm ổ bụng và nhiều xét nghiệm khác. Tuy nhiên, tất cả kết quả đều gần như bình thường.

Chỉ đến khi được bác sĩ chuyên khoa tiêu hóa thăm khám kỹ về triệu chứng, tần suất đau bụng, đặc điểm phân và loại trừ các dấu hiệu cảnh báo, chị mới được chẩn đoán mắc hội chứng ruột kích thích (IBS), một rối loạn chức năng đường tiêu hóa khá phổ biến nhưng thường khiến người bệnh hoang mang vì triệu chứng kéo dài dù không phát hiện tổn thương thực thể.

Tại Hội thảo Khoa học Cập nhật chẩn đoán và Điều trị các bệnh tiêu hoá gan mật 2026 diễn ra tại Bệnh viện Quốc tế Hồng Bàng ngày 1.8, TS.BS Hồ Tấn Phát, Trưởng khoa Nội tiêu hóa, Bệnh viện Chợ Rẫy cho biết, IBS là bệnh lý chức năng của đường tiêu hóa dưới, thường gặp ở mọi tuyến y tế, từ phòng khám đến bệnh viện chuyên khoa. Người bệnh có thể xuất hiện đau bụng, đầy hơi, táo bón, tiêu chảy hoặc xen kẽ cả hai tình trạng, kéo dài nhiều tháng nhưng không phát hiện tổn thương thực thể qua các xét nghiệm thông thường.

Theo bác sĩ, các nghiên cứu trên thế giới cho thấy khoảng 4,3% dân số mắc IBS. Tại Việt Nam, một nghiên cứu năm 2020 ghi nhận tỷ lệ mắc khoảng 14,4% trong nhóm đối tượng khảo sát. Mặc dù không phải bệnh nguy hiểm, IBS ảnh hưởng đáng kể đến chất lượng cuộc sống và có thể gây nhiều triệu chứng ngoài đường tiêu hóa như đau cơ, đau lưng, rối loạn giấc ngủ, lo âu và căng thẳng.

Để điều trị cho những bệnh nhân mắc hội chứng IBS này, các bác sĩ hiện nay sẽ sử dụng bộ tiêu chuẩn chẩn đoán mới là Romve V giúp phát hiện bệnh sớm và hạn chế bỏ sót người bệnh.

Một thay đổi quan trọng khác là bác sĩ có thể chẩn đoán IBS dựa trên các triệu chứng điển hình, thay vì bắt buộc phải nội soi để loại trừ bệnh như trước. Tuy nhiên, người bệnh vẫn cần nội soi đại tràng nếu có các dấu hiệu cảnh báo như sụt cân không rõ nguyên nhân, đi ngoài ra máu, sốt kéo dài, triệu chứng xuất hiện về đêm hoặc có tiền sử gia đình mắc ung thư đại trực tràng.

Theo TS.BS Hồ Tấn Phát, điều trị IBS cần lấy người bệnh làm trung tâm, dựa trên triệu chứng nổi bật và nhu cầu của từng người. Mục tiêu không chỉ là giảm đau bụng, táo bón hay tiêu chảy mà còn giúp người bệnh phục hồi chất lượng sống và chủ động kiểm soát bệnh lâu dài.

Đọc bản gốc tại đây