Nữ tài xế gồng mình mưu sinh cận ngày sinh, trăn trở vì không được đóng BHXH

Ngày 15.9, Trung tâm Tư vấn và Hỗ trợ người lao động thuộc Công đoàn TPHCM phối hợp với Bảo hiểm xã hội TPHCM tổ chức hội thảo “An sinh cho tài xế xe công nghệ - Thực trạng và giải pháp”. Sự kiện thu hút sự quan tâm của nhiều tài xế xe ôm công nghệ trên địa bàn TPHCM.

Gánh nặng phía sau tay lái và nỗi lo thai sản

Gắn bó với nghề tài xế xe ôm công nghệ hơn 10 năm qua, ông Phạm Mi Sên trải lòng, nỗi đau lớn nhất của tài xế công nghệ xuất phát từ hai chữ "định danh". Trên giấy tờ, họ được các ứng dụng gọi là "đối tác". Nhưng thực tế ngoài xã hội, họ bị nhìn nhận là "xe ôm".

Việc chưa được công nhận là người lao động chính thức đồng nghĩa với việc họ bị tước bỏ mọi quyền lợi an sinh tối thiểu, hoàn toàn tự xoay xở khi đau ốm hay gặp rủi ro.

Từ thực tế đó, ông kiến nghị các cơ quan quản lý sớm đưa tài xế công nghệ vào khung khổ pháp lý, tạo dựng mối quan hệ bình đẳng để người lao động có quyền đàm phán về giá cước, thời gian làm việc và tỉ lệ chiết khấu.

Khoảng trống an sinh còn hiện rõ qua câu chuyện của các nữ tài xế. Chị Lê Thị Thúy Hoa (32 tuổi), dù đã mang thai gần 8 tháng và chỉ còn vài tuần nữa là đến ngày sinh, vẫn gồng mình chạy xe 10 giờ mỗi ngày. Từng có 8 năm làm việc tại doanh nghiệp với đầy đủ chế độ bảo hiểm xã hội, bảo hiểm y tế và bảo hiểm thất nghiệp, chị Hoa nghỉ việc chuyển sang chạy xe để linh hoạt thời gian chăm sóc con nhỏ.

Tuy nhiên, việc không thuộc diện đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc khiến chị đứng trước thực tế cay đắng là hoàn toàn không có trợ cấp thai sản. Chị nghẹn ngào chia sẻ việc dừng chạy xe đồng nghĩa với ngưng thu nhập, buộc chị phải vắt kiệt sức làm việc cận ngày sinh để gom góp chi phí sinh nở. Chị mong muốn các cơ quan chức năng và hãng xe sớm có cơ chế bảo vệ nữ tài xế, tạo điều kiện cho họ được đóng bảo hiểm xã hội để có điểm tựa lúc sinh con cũng như khi về già.

Cần định danh pháp lý và bảo hiểm xã hội bắt buộc

PGS.TS Nguyễn Đức Lộc, Viện trưởng Viện Nghiên cứu Đời sống xã hội, cho biết khảo sát trên 400 tài xế chỉ ra thu nhập hiện tại đã giảm sâu. Nếu để tài xế tự tham gia bảo hiểm xã hội tự nguyện thì họ khó bảo đảm cuộc sống. Do đó, cần có định danh rõ ràng và cơ chế phân bổ thu nhập hợp lý để doanh nghiệp cùng tài xế trích đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc.

Ông Phùng Thái Quang, Phó Chủ tịch Liên đoàn Lao động TPHCM, Giám đốc Trung tâm Tư vấn và Hỗ trợ người lao động Công đoàn TPHCM nhấn mạnh trung tâm sẽ phối hợp với các bên liên quan để kiến nghị các nền tảng minh bạch thuật toán, thúc đẩy thương lượng tỉ lệ chiết khấu và mở rộng bảo hiểm xã hội bắt buộc cho lực lượng tài xế công nghệ, giúp họ được bảo vệ tương xứng với những đóng góp cho nền kinh tế.

Xem bản gốc tại đây