Bí mật phía sau cánh tủ - dấu tích của Biệt động Sài Gòn năm xưa

NHƯ QUỲNH (báo lao động) 21/04/2025 13:53 (GMT+7)

TPHCM - Quán cà phê Đỗ Phủ - một điểm dừng chân yêu thích của thực khách, từng là nơi hoạt động bí mật của lực lượng Biệt động Sài Gòn năm xưa.

Giữa lòng thành phố nhộn nhịp, quán cà phê Đỗ Phủ tại số 113A Đặng Dung, Quận 1, không chỉ là điểm dừng chân hoài cổ của thực khách, mà còn ẩn chứa một câu chuyện lịch sử đặc biệt, nơi hoạt động bí mật của lực lượng Biệt động Sài Gòn.

Căn nhà này được xây dựng từ những năm 40 của thế kỉ trước. Nơi đây vốn là quán bán cà phê, cơm tấm của vợ chồng ông Đỗ Miễn và vợ là bà Nguyễn Thị Sự. Ảnh: Như Quỳnh
Căn nhà này được xây dựng từ những năm 40 của thế kỉ trước. Nơi đây vốn là quán bán cà phê, cơm tấm của vợ chồng ông Đỗ Miễn và vợ là bà Nguyễn Thị Sự. Ảnh: Như Quỳnh

Trước năm 1975, nơi đây chính là cơ sở hoạt động bí mật của lực lượng Biệt động Sài Gòn, dưới sự quản lý của ông Trần Văn Lai, còn gọi là Năm Lai, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Bên trong quán, ít ai ngờ được, ngay dưới đáy tủ quần áo bằng gỗ, cũ kĩ đặt ở một góc nhà lại là căn hầm bí mật, nơi từng là điểm trú ẩn của lực lượng Biệt động Sài Gòn trong những năm tháng kháng chiến ác liệt.

Căn hầm bí mật của đội Biệt động Sài Gòn năm xưa. Ảnh: Như Quỳnh
Căn hầm bí mật của đội Biệt động Sài Gòn năm xưa. Ảnh: Như Quỳnh

Căn hầm chỉ rộng khoảng vài mét vuông, đủ để 2 - 3 người ẩn náu. Khi cánh cửa tủ mở ra, phần đáy được thiết kế như một cánh cửa nhỏ dẫn xuống lòng đất. Chính nơi đây từng lưu dấu bước chân của những chiến sĩ biệt động gan dạ, là nơi họ lên kế hoạch, trú ẩn, giao liên, hội họp, giao nhận thư từ, tài liệu mật, nuôi giấu cán bộ…

Khi có động, các chiến sĩ biệt động vào bên trong tủ khóa trái cửa, mở nắp hầm và thoát ra con đường phía sau căn nhà. Ảnh: Như Quỳnh
Khi có động, các chiến sĩ biệt động vào bên trong tủ khóa trái cửa, mở nắp hầm và thoát ra con đường phía sau căn nhà. Ảnh: Như Quỳnh

Cạnh đó, một căn hầm nổi rộng chưa đến 20 cm được ngụy trang sát vách tường, dưới lớp sàn gỗ. Căn hầm này do chính ông Trần Văn Lai thiết kế và xây dựng dùng để cất giấu thư từ, tài liệu, thuốc men, tiền, vàng…

Hầm nổi được thiết kế sát vách tường, giữa nhà 113A Đặng Dung và 113B Đặng Dung. Ảnh: Như Quỳnh
Hầm nổi được thiết kế sát vách tường, giữa nhà 113A Đặng Dung và 113B Đặng Dung. Ảnh: Như Quỳnh

Ngày nay, quán cà phê Đỗ Phủ vẫn được duy trì mở cửa đón thực khách đến tham quan, tìm hiểu lịch sử và lưu giữ nhiều kỷ vật của lực lượng Biệt động Sài Gòn năm xưa.

Lá cờ của Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam tung bay phấp phới trước quán. Ảnh: Như Quỳnh
Lá cờ của Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam tung bay phấp phới trước quán. Ảnh: Như Quỳnh
Nhiều hình ảnh, bút tích của các vị lãnh đạo từng tới thăm quán cà phê Đỗ Phủ. Ảnh: Như Quỳnh
Nhiều hình ảnh, bút tích của các vị lãnh đạo từng tới thăm quán cà phê Đỗ Phủ. Ảnh: Như Quỳnh
Du khách vừa tham quan, vừa chụp ảnh lưu niệm tại quán cà phê Đỗ Phủ. Ảnh: Như Quỳnh
Du khách vừa tham quan, vừa chụp ảnh lưu niệm tại quán cà phê Đỗ Phủ. Ảnh: Như Quỳnh

Đọc bản gốc tại đây

Cùng chuyên mục