Bộ Y tế chính thức thông tin việc lấy ý kiến trẻ em về hiến, ghép mô tạng

Bộ Y tế vừa ra thông cáo báo chí về Dự án Luật Hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người và hiến, lấy xác (sửa đổi) đang được trình Quốc hội xem xét, cho ý kiến tại Kỳ họp thứ 2, Quốc hội khóa XVI.

Bộ Y tế cho biết, trong quá trình xây dựng và trình Dự án Luật, dự thảo đã nhận được sự quan tâm rộng rãi của đại biểu Quốc hội, chuyên gia và người dân.

Về việc lấy ý kiến dự thảo Luật và cơ chế kiểm soát, ngăn ngừa mua bán và bảo vệ trẻ em, Bộ Y tế khẳng định, Dự án Luật được xây dựng theo đúng trình tự Luật Ban hành văn bản quy phạm pháp luật.

Hiện nay, Dự thảo Luật đang tiếp tục được tiếp thu ý kiến của đại biểu Quốc hội, ý kiến của Nhân dân, để tiếp tục chỉnh lý, hoàn thiện, trình Quốc hội thông qua.

Trước những lo ngại trên mạng xã hội về nguy cơ mua bán mô, bộ phận cơ thể người, kể cả ở trẻ em, Ban soạn thảo chia sẻ đây là mối quan tâm chính đáng.

Dự thảo Luật quy định nghiêm cấm mua bán, ép buộc, lấy trộm, môi giới mô, bộ phận cơ thể người và lợi dụng quan hệ giám hộ, chăm sóc thay thế, nuôi con nuôi để lấy mô, bộ phận cơ thể của trẻ; người vi phạm có thể bị xử lý hình sự theo quy định.

Đồng thời, việc ghép phải được điều phối qua mã quốc gia và danh sách chờ ghép công bằng; người hiến còn sống được xác minh nhân thân và đánh giá bởi Hội đồng tư vấn độc lập.

Quy trình xác định chết não, chết tuần hoàn được bảo đảm độc lập, khách quan, ngăn ngừa xung đột lợi ích và hành vi làm sai lệch kết quả. Đồng thời, đề nghị người dân thông báo ngay cho cơ quan công an hoặc cơ quan có thẩm quyền khi phát hiện dấu hiệu môi giới, mua bán mô, bộ phận cơ thể người.

Ban soạn thảo khẳng định, việc hoàn thiện chính sách về hiến, lấy, ghép mô, bộ phận cơ thể người phải đặt sự an toàn, quyền và lợi ích tốt nhất của trẻ em lên hàng đầu.

Ban soạn thảo sẽ tiếp tục phối hợp với các cơ quan có thẩm quyền nghiên cứu, tiếp thu ý kiến, hoàn thiện dự thảo Luật; đồng thời mong muốn người dân tiếp tục đồng hành và đóng góp ý kiến để chính sách được hoàn thiện theo hướng chặt chẽ, nhân văn, mang lại cơ hội sống cho người bệnh và bảo vệ tốt nhất quyền, lợi ích của trẻ em.

Trong thông cáo báo chí, Bộ Y tế cũng dẫn quy định về việc hiến mô, bộ phận cơ thể ở người dưới 18 tuổi trong dự thảo Luật.

Với nguyên tắc xuyên suốt là bảo đảm lợi ích tốt nhất của trẻ em, dự thảo Luật hướng tới tạo thêm cơ hội cứu chữa cho trẻ mắc bệnh hiểm nghèo, nhất là các trường hợp cần mô, bộ phận cơ thể có kích thước, đặc điểm giải phẫu phù hợp mà nguồn hiến từ người trưởng thành khó đáp ứng.

Đồng thời, quy định này tôn trọng nguyện vọng hiến tặng của người dưới 18 tuổi và gia đình, kể cả mong muốn hiến tặng sau khi qua đời để sự sống được tiếp nối ở những người bệnh khác.

Dự thảo không khuyến khích hiến tặng ở trẻ em mà nhằm thiết lập khung pháp lý chặt chẽ, bảo đảm an toàn và quyền lợi của trẻ, tạo cơ sở xem xét các trường hợp hiến tặng phù hợp mà Luật hiện hành chưa quy định.

Đối với người dưới 18 tuổi, dự thảo Luật phân biệt rõ việc hiến khi còn sống và hiến sau khi qua đời, đây là hai trường hợp khác nhau về bản chất:

+ Khi còn sống: Chỉ được hiến mô tái sinh (như tế bào gốc tạo máu) để điều trị cho người thân khi không có người hiến trưởng thành phù hợp. Người từ đủ 15 đến dưới 18 tuổi hiến cho thành viên gia đình; người dưới 15 tuổi chỉ hiến cho cha, mẹ, anh, chị, em ruột. Trẻ phải đủ sức khỏe, được tư vấn độc lập, có sự đồng ý của cả trẻ và cha mẹ hoặc người giám hộ. Dự thảo Luật tiếp tục nghiêm cấm lấy thận, gan, tim, phổi hay bất kỳ bộ phận cơ thể lành nào của người dưới 18 tuổi đang sống.

+ Sau khi qua đời: Việc lấy mô, bộ phận cơ thể chỉ đặt ra khi trẻ đã được Hội đồng chuyên môn độc lập xác định chết não hoặc chết tuần hoàn, đã đăng ký hoặc có nguyện vọng hiến trước khi qua đời và được cha mẹ hoặc người giám hộ đồng ý.

+ Đăng ký hiến: Người dưới 18 tuổi được đăng ký hiến khi có văn bản đồng ý của cha mẹ hoặc người giám hộ; có thể thay đổi, hủy đăng ký bất cứ lúc nào.

Đọc bản gốc tại đây