Đề xuất thêm tiêu chí bố trí phó trưởng thôn, phó tổ trưởng tổ dân phố khi sáp nhập

Ngày 2.6, HĐND TP Hà Nội khóa XVII, nhiệm kỳ 2026-2031 tiến hành phiên khai mạc kỳ họp thứ ba (kỳ họp chuyên đề) để xem xét, quyết định nhiều nội dung quan trọng.

Tiêu chuẩn độ tuổi đối với trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố

Phát biểu tại phiên thảo luận tổ về các dự thảo nghị quyết, đại biểu Đỗ Thị Lan Hương - Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND phường Tùng Thiện đã có những ý kiến đóng góp đối với dự thảo Nghị quyết về việc ban hành quy định tổ chức và hoạt động của thôn, tổ dân phố.

Theo bà Hương, sau khi thực hiện sắp xếp đơn vị hành chính, phường Tùng Thiện tuy mang tên phường nhưng thực tế có tới 70% diện tích và dân cư là khu vực nông thôn, chỉ khoảng 30% là đô thị.

Từ thực tế này, bà cho rằng khi xây dựng cơ chế, chính sách cần xem xét yếu tố đặc thù của từng địa phương. Địa bàn phường Tùng Thiện hiện nay gồm các xã Xuân Sơn và Thanh Mỹ (trước khi sắp xếp). Trong đó, xã Xuân Sơn là nơi đặt khu xử lý chất thải rắn, đồng thời là khu vực khó khăn, trũng thấp và nghèo nhất địa phương. Tuy nhiên, hiện nay khi áp dụng giá đất và nghĩa vụ thuế, người dân khu vực này lại phải thực hiện theo mức cao hơn so với các xã, dẫn đến những thiệt thòi nhất định.

Đối với dự thảo Nghị quyết quy định về tổ chức và hoạt động của thôn, tổ dân phố, bà Hương cho biết theo Nghị định số 185/2026/NĐ-CP của Chính phủ, quy mô thôn là 500 hộ, tổ dân phố là 700 hộ.

Tuy nhiên, theo dự thảo nghị quyết của thành phố, quy mô thôn từ 800 hộ và tổ dân phố từ 1.000 hộ. Mỗi thôn có trưởng thôn và phó trưởng thôn; mỗi tổ dân phố có tổ trưởng tổ dân phố và phó tổ trưởng tổ dân phố. Thôn đặc biệt khó khăn được bố trí tối đa 2 phó trưởng thôn hoặc phó tổ trưởng tổ dân phố. Đối với thôn, tổ dân phố không thuộc trường hợp trên được bố trí 1 phó trưởng thôn hoặc phó tổ trưởng tổ dân phố.

Theo bà Hương, quy định này chưa thực sự phù hợp với điều kiện thực tế của một số địa phương.

Bà Hương dẫn chứng, đối với phường Tùng Thiện, có những tổ dân phố dự kiến sắp xếp trong thời gian tới có diện tích tới 7km2 nhưng chỉ khoảng 720 hộ dân. Nếu chỉ căn cứ vào số lượng hộ dân để xác định số lượng phó tổ trưởng tổ dân phố thì chưa phù hợp.

Thêm vào đó, với những tổ dân phố có trên 1.000 hộ dân nhưng diện tích chỉ khoảng 0,5-1km2. Khi đó, công tác quản lý sẽ thuận lợi hơn nhiều so với các tổ dân phố có diện tích rộng hàng km2 nhưng số hộ dân thấp hơn.

Từ đó, bà đề nghị ngoài tiêu chí số hộ dân, cần nghiên cứu bổ sung tiêu chí về diện tích.

Góp ý về tiêu chuẩn độ tuổi đối với tổ trưởng, phó tổ trưởng tổ dân phố, bà Hương cho biết qua thời gian thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp đã bộc lộ nhiều vấn đề liên quan đến năng lực, trình độ của đội ngũ bí thư chi bộ, tổ trưởng tổ dân phố trong quá trình thực hiện nhiệm vụ.

Theo bà, dự thảo hiện quy định độ tuổi từ 21 đến 70 tuổi. Tuy nhiên, điều kiện thực tế giữa khu vực đô thị và nông thôn có sự khác biệt lớn.

Tại khu vực đô thị, có nhiều cán bộ nghỉ hưu vẫn đủ sức khỏe, năng lực và có thể tham gia công tác tại cơ sở dù đã ngoài 70 tuổi. Trong khi đó, ở khu vực nông thôn, nguồn nhân sự có trình độ, năng lực phù hợp để đảm nhận vị trí này lại không nhiều.

"Nếu quy định đến 70 tuổi, chúng tôi rất khó khăn trong việc bố trí. Vì vậy, nội dung này nên để ưu tiên những người trong độ tuổi lao động, để khi về cơ sở chúng tôi sẽ thuận lợi hơn trong việc sắp xếp, bố trí, sử dụng" - bà Hương cho biết.

Chế độ, chính sách cao hơn cho trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố

Đại biểu Nguyễn Minh Hồng - Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Tây Phương cho biết, dự thảo nghị quyết đã cụ thể hóa quy định về số lượng phó trưởng thôn, phó tổ trưởng tổ dân phố.

Ông Hồng cho rằng trong thực tế có những địa bàn rộng, điều kiện quản lý khó khăn. Tuy nhiên, nếu đồng thời áp dụng cả tiêu chí về dân số và diện tích đất đai để xác định số lượng cán bộ thì sẽ khó triển khai trên thực tế.

Đối với chế độ, chính sách, ông Hồng đánh giá mức hỗ trợ trong dự thảo nghị quyết cao hơn so với quy định tại Nghị định số 185 là phù hợp với yêu cầu thực tiễn.

Theo ông, Nghị định số 185 quy định đối với thôn có trên 800 hộ hoặc tổ dân phố có trên 1.000 hộ thì mức phụ cấp được tính theo hệ số gắn với mức lương cơ sở. Trong khi đó, dự thảo nghị quyết của Hà Nội đề xuất mức hỗ trợ cao hơn.

Ông Hồng cho biết xã Tây Phương hiện có 42 thôn, tổ dân phố, tất cả đều có quy mô trên 500 hộ. Theo phương án dự kiến, địa phương sẽ sắp xếp còn 21 thôn, tổ dân phố để bảo đảm hoạt động hiệu quả hơn.

“Xã hiện có khoảng 102.000 dân. Sau sắp xếp, có những thôn quy mô trên 7.500 dân. Vì vậy, việc nghị quyết đề xuất chế độ, chính sách cao hơn Nghị định số 185 là phù hợp và thể hiện sự quan tâm đối với đội ngũ cán bộ cơ sở" - ông Hồng nêu ý kiến.

Góp ý về tiêu chuẩn đối với trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố, ông Hồng cho rằng dự thảo đã cụ thể hóa hơn các quy định của Nghị định số 185 khi yêu cầu người đảm nhiệm chức danh này phải tốt nghiệp trung học phổ thông trở lên và có trình độ chuyên môn từ trung cấp.

Theo ông, đây là quy định phù hợp với yêu cầu thực tiễn hiện nay. Trong bối cảnh thực hiện mô hình chính quyền địa phương hai cấp và đẩy mạnh chuyển đổi số, đội ngũ cán bộ ở thôn, tổ dân phố cần có trình độ để tiếp cận, triển khai hiệu quả các chủ trương, chính sách của Đảng và Nhà nước.

Đọc bản gốc tại đây