Sắp xếp thôn, tổ dân phố: Đề xuất thay đổi tiêu chí lựa chọn trưởng thôn

Tại Nghị quyết số 122/NQ-CP về phiên họp Chính phủ thường kỳ tháng 4.2026, Chính phủ yêu cầu khẩn trương hoàn thành việc sắp xếp thôn, tổ dân phố (TTDP), bản và các đơn vị sự nghiệp công lập theo chỉ đạo, hướng dẫn của Trung ương.

Trong bối cảnh đó, nhiều ý kiến bạn đọc Báo Lao Động cho rằng cùng với việc sắp xếp tổ chức, cần đặc biệt quan tâm tới tiêu chí lựa chọn đội ngũ trưởng thôn, tổ trưởng dân phố - những người trực tiếp gắn bó với đời sống hằng ngày của người dân ở cơ sở.

Bạn đọc Nguyễn Văn Xuân cho rằng sau sắp xếp, vai trò của trưởng thôn, tổ trưởng tổ dân phố cần được nhìn nhận thực chất hơn vì đây là những người trực tiếp giải quyết hầu hết công việc thường ngày ở cơ sở.

Thực tế, người dân chủ yếu tìm đến trưởng thôn khi xảy ra các vấn đề trong đời sống, từ mâu thuẫn gia đình, hàng xóm đến các vấn đề sản xuất, hạ tầng ở địa phương. Trong khi đó, nhiều chức danh khác ở TTDP ít được người dân tìm đến hơn.

Theo bạn đọc, tiêu chí lựa chọn trưởng thôn không nên quá nặng về bằng cấp hay hình thức, mà quan trọng là uy tín, trách nhiệm, sự hiểu biết địa bàn và khả năng tập hợp người dân.

“Người làm trưởng thôn cần có tiếng nói trong cộng đồng, sống trách nhiệm, không vụ lợi, biết gắn kết và phát huy sức mạnh của người dân địa phương” - bạn đọc chia sẻ.

Theo bạn đọc Nguyễn Văn Xuân, sau sắp xếp TTDP cần lựa chọn được những trưởng thôn, tổ trưởng dân phố thật sự gần dân, hiểu dân và có uy tín trong cộng đồng.

Trao đổi về nội dung này, ThS Nguyễn Minh Nhựt - chuyên gia chính sách công - cho rằng hoạt động của TTDP thời gian qua chưa thực sự hiệu quả.

Theo ông, nguyên nhân là vai trò, chức năng của tổ trưởng, trưởng thôn chưa được đặt trong bối cảnh mới của quản lý ở cơ sở và kỳ vọng ngày càng cao của người dân.

Ông Nhựt nhận định, việc TTDP chủ yếu thực hiện các hoạt động do cấp trên triển khai không còn phù hợp. Thay vào đó, TTDP cần có khả năng tập hợp, vận động người dân và thúc đẩy các mô hình tự quản trong cộng đồng.

Dẫn kinh nghiệm từ một số nước, ông cho biết nhiều cộng đồng tự quản được hình thành trên cơ sở tự nguyện để giải quyết các vấn đề chung như an ninh trật tự, vệ sinh môi trường, phát triển du lịch cộng đồng, thương mại điện tử, làng nghề truyền thống, an sinh xã hội, phòng chống thiên tai hay cứu trợ.

“TTDP sẽ vận hành hiệu quả hơn nếu các mô hình hoạt động gắn với nếp sống, sinh hoạt văn hóa và đặc điểm sinh kế của người dân” - ông Nhựt nói.

Về tiêu chí lựa chọn trưởng thôn, tổ trưởng dân phố trong bối cảnh yêu cầu quản lý ở cơ sở ngày càng cao, ông Nhựt cho rằng cần rà soát lại nhiệm vụ, quyền hạn của các chức danh này theo Thông tư số 14/2018/TT-BNV và Nghị định số 59/2023/NĐ-CP.

Theo ông, cần bổ sung thêm một số nhiệm vụ mới như: Hỗ trợ địa phương xác minh dữ liệu dân cư, hướng dẫn người dân thực hiện dịch vụ công, tổ chức hòa giải ở cơ sở, tiếp nhận phản ánh tại hiện trường.

"Điều này đồng nghĩa với việc tiêu chí lựa chọn tổ trưởng, trưởng thôn cũng phải cao hơn. Người đảm nhiệm không chỉ cần nắm chắc địa bàn mà còn phải hiểu hệ thống chính trị và mô hình chính quyền địa phương 2 cấp" - ông nhận định.

Đọc bản gốc tại đây