Công đoàn đổi mới cách làm để thực hiện tốt hơn vai trò đại diện, chăm lo, bảo vệ

Phối hợp để tạo sức mạnh tổng hợp

Góp ý Dự thảo Báo cáo của Ban Chấp hành Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam (khóa XIII) tại Đại hội XIV Công đoàn Việt Nam, nhiệm kỳ 2026-2031, bà Lâm Thị Vỹ - Chủ tịch Công đoàn xã Nam Phước, thành phố Đà Nẵng cho rằng, trong giai đoạn mới, tổ chức Công đoàn muốn thực hiện tốt vai trò đại diện, chăm lo, bảo vệ người lao động thì phải đổi mới cách làm.

Đặc biệt, phải biết phối hợp để tạo sức mạnh tổng hợp; phải bám cơ sở, gần đoàn viên, gần người lao động đồng thời phải chuẩn bị tốt điều kiện phát triển tổ chức cho từng địa bàn trong thời gian tới.

Theo bà Vỹ, đổi mới cách làm không phải là nhận định suông, mà điều này đã được kiểm chứng từ thực tế hoạt động của Công đoàn xã Nam Phước trong thời gian qua.

Công đoàn xã Nam Phước được giao tiếp nhận, quản lý 20 công đoàn cơ sở trên địa bàn 3 xã Nam Phước, Duy Nghĩa, Thu Bồn từ ngày 4.7.2025, với nhiều loại hình lao động từ khối sự nghiệp công lập, doanh nghiệp ngoài khu vực nhà nước đến chợ và nghiệp đoàn nghề cá.

Từ thực tế đó, Công đoàn xã xác định muốn thực hiện tốt chức năng đại diện, chăm lo, bảo vệ đoàn viên, người lao động thì phải coi trọng công tác phối hợp với chính quyền, chủ doanh nghiệp và các tổ chức liên quan; xem đây là điều kiện để nắm tình hình, bám cơ sở và tổ chức hoạt động sát thực tế.

Thời gian đầu triển khai mô hình mới, Công đoàn xã gặp nhiều khó khăn. Ngoài địa bàn rộng, nhu cầu từng nhóm lao động khác nhau, đội ngũ cán bộ còn mỏng, nhiều đơn vị hoạt động kiêm nhiệm và các nghiệp đoàn gần như không có nguồn thu ổn định, thì khó khăn lớn hơn là đây là mô hình quản lý liên 3 xã, trong khi trụ sở đặt tại Nam Phước.

Vì vậy, nếu muốn hoạt động hiệu quả trên cả 3 địa bàn thì không thể chỉ dựa vào mối liên hệ hành chính nơi đặt trụ sở, mà phải chủ động tạo cơ chế phối hợp và sự đồng hành của cấp ủy, chính quyền, Mặt trận, đoàn thể và các cơ quan liên quan ở cả Duy Nghĩa, Thu Bồn. Đây cũng là điểm khác của mô hình công đoàn quản lý liên xã so với công đoàn hoạt động trong phạm vi 1 xã.

Từ đó, Công đoàn xã xác định bước đi đầu tiên là đi cơ sở để vừa tiếp cận, vừa nắm tình hình, từng bước hiểu rõ thực trạng tổ chức, hoạt động và nhu cầu của từng đơn vị, từng nhóm lao động; từ đó lựa chọn nội dung phối hợp và định hướng cách làm phù hợp.

Mở rộng công tác chăm lo

Từ cách làm đó, kết quả bước đầu đã thể hiện khá rõ. Đến nay, Công đoàn xã Nam Phước quản lý 2.924 đoàn viên trên tổng số 5.300 lao động, tăng 917 đoàn viên so với thời điểm mới tiếp nhận.

Một nội dung nổi bật là công tác chăm lo từng bước được mở rộng bằng việc huy động, kết nối thêm nguồn lực. Việc chăm lo được thực hiện theo hướng kết hợp giữa thường xuyên, theo dịp và đột xuất; tập trung vào phúc lợi đoàn viên, thăm hỏi người lao động khó khăn, mắc bệnh hiểm nghèo, gặp rủi ro trong cuộc sống và hỗ trợ cải thiện sinh kế khi có điều kiện.

Đối với con đoàn viên, người lao động có hoàn cảnh khó khăn, Công đoàn xã xây dựng Câu lạc bộ “Chắp cánh ước mơ – Vì tương lai con em đoàn viên, người lao động” theo hướng xã hội hóa.

Mô hình “Heo đất Công đoàn sẻ chia” cũng tiếp tục được duy trì, nhân rộng ở công đoàn cơ sở để hỗ trợ kịp thời đoàn viên, người lao động ốm đau, hoạn nạn, khó khăn đột xuất. Điều đáng quý là qua các hoạt động đó, đoàn viên, người lao động thấy rõ tổ chức Công đoàn luôn đồng hành khi cần thiết.

Đối với nhóm lao động yếu thế, nhất là các nghiệp đoàn nghề cá, Công đoàn xã tổ chức kết nghĩa giữa các công đoàn cơ sở có điều kiện với các nghiệp đoàn còn khó khăn.

Mô hình điểm là Công đoàn cơ sở Ban Quản lý Di sản Văn hóa Thế giới Mỹ Sơn kết nghĩa với Nghiệp đoàn Nghề cá Duy Vinh, với các nội dung hỗ trợ thiết thực như hỗ trợ kinh phí, trao cờ Tổ quốc, hỗ trợ bảo hiểm tai nạn nghề nghiệp trên biển, dụng cụ thu gom rác; đồng thời tranh thủ nguồn lực từ địa phương để hỗ trợ thêm sinh kế cho ngư dân.

Từ mô hình này, hiện đã có 2 công đoàn cơ sở là Công ty TNHH VLXD Phan Ngọc và Công ty TNHH Phát triển Nam Hội An đăng ký đồng hành để nhân rộng tại 2 nghiệp đoàn Duy Nghĩa và Duy Hải.

Trong chăm lo sức khỏe, Công đoàn xã có cách làm chủ động ngay từ đầu năm 2026: khảo sát nhu cầu, xây dựng kế hoạch và huy động nguồn lực để tổ chức thực hiện.

Trên cơ sở đó, Công đoàn xã phối hợp ký kết với lãnh đạo 3 đơn vị y tế có công đoàn cơ sở trực thuộc, tạo nền tảng triển khai các hoạt động khám, tư vấn, tầm soát bệnh, cấp phát thuốc và chăm sóc sức khỏe miễn phí cho đoàn viên, người lao động trên địa bàn.

Đến nay, đã thực hiện hơn 1.200 suất khám, tư vấn và tặng voucher chăm sóc sức khỏe, với tổng giá trị trên 700 triệu đồng. Công đoàn xã cũng ra mắt chuyên mục hướng dẫn chăm sóc sức khỏe theo từng chủ đề trên Trang Công đoàn xã Nam Phước, tạo thêm kênh thông tin thiết thực để đoàn viên, người lao động chủ động hơn trong chăm sóc sức khỏe bản thân và gia đình.

Qua gần một năm hoạt động theo mô hình mới, Công đoàn xã Nam Phước đã từng bước hình thành cách làm phù hợp với mô hình quản lý liên 3 xã.

Từ chỗ vừa tiếp nhận tổ chức, vừa nắm địa bàn, đến nay Công đoàn xã đã từng bước nắm rõ đặc điểm, khó khăn của từng loại hình công đoàn cơ sở, từng nhóm lao động và từng nội dung cần phối hợp; đồng thời biết phát huy thế mạnh của từng đơn vị để vừa hỗ trợ công đoàn cơ sở, vừa tạo điều kiện để công đoàn cơ sở phát huy chuyên môn và vai trò trong đơn vị.

Qua đó, vai trò của tổ chức Công đoàn ngày càng rõ hơn đối với lãnh đạo đơn vị, đoàn viên và người lao động; đồng thời cho thấy hướng đi của Công đoàn xã là phù hợp với thực tiễn địa bàn và yêu cầu của mô hình mới.

Xem bản gốc tại đây