Tai nạn phải nghỉ chạy nhiều tháng, tài xế công nghệ mong được đóng BHXH
TPHCM - Chịu nhiều rủi ro va chạm và không có chế độ ốm đau, hàng nghìn tài xế công nghệ tại TPHCM mong mỏi được đóng bảo hiểm xã hội bắt buộc.
Bắt đầu làm tài xế cho Grab từ năm 2019, anh Khưu Thanh Tâm (đoàn viên Nghiệp đoàn Xe ôm Công nghệ Bình Tân, TPHCM) kể, trong một lần chạy xe đêm khuya, anh bị tai nạn giao thông gãy chân phải, phải nằm điều trị tại bệnh viện 3 tháng.
Khi bị tai nạn, anh có thông báo cho phía Grab và Grab thông báo cho công ty bảo hiểm nơi mua bảo hiểm tai nạn và công ty bảo hiểm đã chi những khoản tiền có hóa đơn, còn khoản ngoài hóa đơn anh phải tự lo liệu. Sau thời gian điều trị ở bệnh viện, anh mất thêm hơn 2 tháng tự tập luyện ở nhà mới bình phục sức khỏe.
"Lúc đó, tôi rất mệt mỏi vì đang trả góp tiền mua xe, lại không có thu nhập từ chạy xe, trong khi phải tốn thêm một phần tiền chi phí chữa bệnh, cuộc sống vô cùng khó khăn. May mà có anh em trong nghiệp đoàn đóng góp hỗ trợ được một ít tiền để sinh sống và nuôi gia đình", anh Tâm chia sẻ.
Mấy lần đi khám, chữa bệnh sau này, nhờ được Nghiệp đoàn Xe ôm Công nghệ Bình Tân tặng thẻ BHYT nên anh Tâm chỉ phải chi trả một ít tiền.
"Nếu bây giờ tôi sẵn sàng tham gia BHXH, BHYT bắt buộc để được hưởng tiền chế độ ốm đau, tai nạn lao động và có tiền lương hưu khi về già", anh Tâm nói.
Tương tự, chị Lê Thanh Nhã Trúc - cũng là đoàn viên Nghiệp đoàn Xe ôm Công nghệ Bình Tân cho biết hợp tác chạy xe công nghệ với Grab từ năm 2019. Chị Nhã chia sẻ, trước đó chị từng làm cho doanh nghiệp, nhưng do có con nhỏ đang tuổi đi học, và một cháu bị tự kỷ, nên chị chuyển qua chạy xe công nghệ để có thời gian chủ động chăm con.

Một lần bị tai nạn ngã xe đứt dây chằng, chị phải nghỉ chạy mất 5 tháng và công ty bảo hiểm nơi Grab mua bảo hiểm tai nạn đã chi trả chi phí chữa bệnh. Tuy nhiên, do không có BHXH nên chị không được hưởng chế độ ốm đau như những người lao động trong lĩnh vực khác, vì thế thời gian chị phải nghỉ chạy xe, cuộc sống của 3 mẹ con chị rất khó khăn, may mà có anh em đoàn viên trong nghiệp đoàn đóng góp hỗ trợ.
"Tôi rất muốn được tham gia BHXH để có tiền chế độ ốm đau, tai nạn lao động và có lương hưu khi về già, nhưng chưa bao giờ phía Grab đưa vấn đề này ra để bàn bạc. Nếu Nhà nước quy định doanh nghiệp công nghệ nền tảng bắt buộc phải tham gia BHXH cho đối tác của mình thì tôi cũng sẵn sàng trích một phần thu nhập để tham gia", chị Trúc nói.
Ông Lê Tấn Lưu - Chủ tịch Nghiệp đoàn Xe ôm công nghệ Bình Tân cho biết, hiện nghiệp đoàn có hơn 1.000 đoàn viên đang hoạt động trên các nền tảng ứng dụng công nghệ như Grab, Be... và tất cả đều đang không được tham gia BHXH bắt buộc, BHYT như những người lao động ở các ngành nghề, lĩnh vực khác. Qua khảo sát cho thấy, hầu hết các đoàn viên đều mong muốn được tham gia BHXH bắt buộc như những người lao động trong các loại hình lao động khác để được hưởng các chế độ như ốm đau, tai nạn lao động, hưu trí…

Tuy nhiên, một số doanh nghiệp cung cấp nền tảng ứng dụng công nghệ đều xác định mối quan hệ giữa doanh nghiệp và tài xế là quan hệ hợp tác kinh doanh theo mô hình đối tác và tài xế không phải là người lao động theo hợp đồng lao động với doanh nghiệp. Vì vậy, hiện chưa có căn cứ pháp lý để doanh nghiệp thực hiện các nghĩa vụ về an sinh xã hội đối với đối tác, như tham gia BHXH bắt buộc, BHYT hoặc các chế độ phúc lợi khác dành cho người lao động.
Theo ông Lưu, việc tham gia BHXH bắt buộc không nhất thiết phải có quan hệ lao động, tương tự quy định áp dụng cho chủ hộ kinh doanh từ 1.7.2026. Khoản chi phí BHXH này sẽ được tính vào giá dịch vụ để khách hàng chi trả chứ không ảnh hưởng tới lợi nhuận doanh nghiệp. Do vậy, nếu quy định bắt buộc các doanh nghiệp nền tảng phải tham gia BHXH bắt buộc cho tài xế là giải pháp cốt lõi để tài xế được hưởng chính sách an sinh xã hội.
Xem bản gốc tại đây