Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IV của Công đoàn Việt Nam
Đại hội Công đoàn Việt Nam lần thứ IV diễn ra từ ngày 08/05/1978 đến ngày 11/05/1978 tại Thủ đô Hà Nội.
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IV của Công đoàn Việt Nam họp tại Hà Nội từ ngày 8 đến ngày 11 tháng 5 năm 1978. Đại hội hoàn toàn tán thành bản Báo cáo tình hình và nhiệm vụ của Ban Chấp hành Tổng Công đoàn Việt Nam.
Đại hội nhất trí nhận định và quyết nghị:
I
Dưới sự lãnh đạo đúng đắn, sáng tạo của Đảng Cộng sản Việt Nam, giương cao hai ngọn cờ độc lập dân tộc và chủ nghĩa xã hội, phong trào đấu tranh cách mạng trong hơn hai mươi năm qua của công nhân, lao động và Công đoàn Việt Nam đã lập được những thành tích rất to lớn, rất vẻ vang, góp phần xứng đáng cùng toàn dân, toàn quân ta thực hiện thắng lợi cùng một lúc hai nhiệm vụ chiến lược do Đại hội lần thứ III của Đảng đề ra là: "Tiến hành cách mạng xã hội chủ nghĩa ở miền Bắc và đấu tranh giải phóng miền Nam, thực hiện thống nhất nước nhà, hoàn thành độc lập và dân chủ trong cả nước"
Ở miền Nam, suốt hơn hai mươi năm, anh chị em công nhân, lao động luôn luôn đi đầu và là lực lượng nòng cốt trong phong trào đấu tranh của nhân dân các đô thị và đồn điền, kết hợp đấu tranh hợp pháp, nửa hợp pháp với bất hợp pháp, đánh địch bằng ba mũi giáp công: quân sự, chính trị, binh vận, chống áp bức, bóc lột, chống chính sách cướp nước và bán nước của Mỹ - ngụy.
Trong cuộc Tổng tiến công và nổi dậy vĩ đại mùa Xuân năm 1975, công nhân, lao động các đô thị và đồn điền đã nhất loạt nổi dậy, hợp lực với bộ đội giải phóng thành phố, đô thị, tạo nên sức mạnh vĩ đại của sự kết hợp đấu tranh chính trị và nổi dậy với đấu tranh vũ trang.
Từ sau ngày miền Nam được hoàn toàn giải phóng, với niềm phấn khởi của người làm chủ đất nước, công nhân, lao động đã nhanh chóng khôi phục, ổn định tình hình sản xuất của các xí nghiệp, bảo đảm cung cấp điện, nước liên tục cho nhu cầu sản xuất và sinh hoạt bình thường của các thành phố, thị trấn; tích cực tham gia và thật sự là chỗ dựa vững chắc của Nhà nước trong việc xây dựng và củng cố chính quyền cách mạng, giữ vững an ninh chính trị, trật tự xã hội.
Ở miền Bắc, giai cấp công nhân đã nêu cao vai trò tiên phong cách mạng, cùng toàn dân hoàn thành thắng lợi công cuộc cải tạo xã hội chủ nghĩa đối với công, thương nghiệp tư bản tư doanh, cải tạo nông nghiệp và thủ công nghiệp; thực hiện thắng lợi nhiệm vụ bảo vệ và xây dựng miền Bắc xã hội chủ nghĩa, căn cứ địa cách mạng của cả nước vững mạnh về mọi mặt; chi viện đắc lực và đáp ứng kịp thời mọi yêu cầu của công cuộc đấu tranh giải phóng miền Nam và gánh vác nghĩa vụ quốc tế cao cả của mình.
Ba năm qua, kể từ sau khi nước nhà được hoàn toàn giải phóng và thống nhất, giai cấp công nhân nhận thức được trách nhiệm là giai cấp đã nắm chính quyền trong cả nước, đã nêu cao vai trò tiên phong và tinh thần làm chủ tập thể xã hội chủ nghĩa, tinh thần tự lực tự cường, ra sức thi đua lao động, sản xuất, khắc phục những khó khăn to lớn trong sản xuất và đời sống, hàn gắn những vết thương chiến tranh, khôi phục, phát triển kinh tế, văn hóa, hoàn thành thắng lợi kế hoạch Nhà nước, cải tạo xã hội cũ, xây dựng xã hội mới ở miền Nam.
Tuy nhiên, do sinh ra và lớn lên từ một nước nông nghiệp lạc hậu, sản xuất nhỏ và phân tán là chủ yếu; do thu hút ngày càng nhiều người xuất thân từ nông dân, học sinh, và các tầng lớp lao động khác, nên đội ngũ công nhân, viên chức còn chịu những ảnh hưởng về ý thức tư tưởng, nếp nghĩ, nếp sống, tác phong tự do, tản mạn của người sản xuất nhỏ là những cái trái với đạo đức của giai cấp công nhân và tác phong đại công nghiệp. Riêng ở miền Nam, do phải sống lâu ngày dưới chế độ Mỹ - ngụy, ngoài những ảnh hưởng tiêu cực của người sản xuất nhỏ, công nhân lao động cũng còn ít nhiều chịu ảnh hưởng của những lề thói xấu của chủ nghĩa thực dân mới.
Những thành tích cũng như những nhược điểm của phong trào công nhân gắn liền với hoạt động của Công đoàn.
Ở miền Nam, Liên hiệp công đoàn giải phóng miền Nam tập hợp, đoàn kết công nhân, lao động đấu tranh vạch mặt bọn thủ lĩnh nghiệp đoàn phản động, tay sai đế quốc Mỹ và bè lũ bán nước, góp phần cùng các đoàn thể khác trong Mặt trận dân tộc giải phóng miền Nam Việt Nam và cùng quân, dân cả nước tạo nên một phong trào đấu tranh cách mạng liên tục, ngày càng mạnh mẽ của nhân dân các đô thị, các đồn điền.... mà đỉnh cao là cuộc Tổng tiến công và nổi dậy vĩ đại mùa Xuân năm 1975.
Ở miền Bắc, Công đoàn đã đạt nhiều thành tích to lớn trong việc tập hợp, đoàn kết, giáo dục, động viên, tổ chức công nhân, viên chức dấy lên các phong trào cách mạng sôi nổi, vượt qua mọi gian khổ hy sinh, giữ vững và đẩy mạnh sản xuất, xây dựng cơ sở vật chất - kỹ thuật của chủ nghĩa xã hội ngay trong hoàn cảnh chiến tranh ác liệt, chi viện mọi mặt cho tiền tuyến lớn miền Nam, khôi phục và phát triển kinh tế, phát triển văn hóa, chăm lo tổ chức đời sống của công nhân, viên chức.
Sau ngày đất nước hoàn toàn giải phóng, cùng với việc hoàn thành thống nhất nước nhà về mặt Nhà nước, Công đoàn đã hoàn thành việc thống nhất tổ chức trong toàn quốc, nhanh chóng vươn lên làm tốt nhiệm vụ của mình trong giai đoạn mới, giai đoạn cả nước đi lên chủ nghĩa xã hội. Công đoàn đã tập hợp, đoàn kết công nhân, lao động cả nước hăng hái đi đầu trong việc thực hiện thắng lợi đường lối của Đảng, kế hoạch khôi phục và phát triển kinh tế, phát triển văn hóa.
Thành tích hoạt động của Công đoàn trong thời gian qua là to lớn và đáng tự hào.
Có được những thành tích đó là do đường lối đúng đắn, sự lãnh đạo chặt chẽ của Đảng và sự chăm sóc ân cần của Hồ Chủ tịch kính yêu và các đồng chí lãnh đạo khác của Đảng đối với Công đoàn; do giai cấp công nhân nước ta rất giàu lòng yêu nước và tinh thần cách mạng, dũng cảm chiến đấu vì độc lập tự do của Tổ quốc và chủ nghĩa xã hội; là kết quả của sự quán triệt tính chất giai cấp và tính chất quần chúng, sự kết hợp ngày càng chặt chẽ chức năng giáo dục, vận động công nhân, viên chức với chức năng tham gia quản lý trong mọi mặt hoạt động của Công đoàn. Những thành tích đó cũng là kết quả của sự cộng tác, giúp đỡ của Nhà nước, sự phối hợp của Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh, Hội Liên hiệp Phụ nữ Việt Nam và các tổ chức khác trong Mặt trận Tổ quốc Việt Nam với công đoàn; sự đồng tình ủng hộ của phong trào công nhân và công đoàn thế giới.
Đại hội thay mặt lao động và công đoàn cả nước chân thành cảm ơn giai cấp công nhân, các tổ chức Công đoàn Liên Xô, Trung Quốc và các nước xã hội chủ nghĩa anh em khác, Liên hiệp Công đoàn thế giới, giai cấp công nhân và tổ chức Công đoàn các nước trên thế giới đã dành cho công cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước trước đây cũng như đang dành cho sự nghiệp xây dựng đất nước hiện nay của nhân dân ta sự ủng hộ to lớn và sự giúp đỡ quý báu.
Khẳng định thành tích to lớn đạt được, Đại hội đồng thời cũng chỉ ra những chỗ yếu hiện nay của Công đoàn:
Công đoàn chưa phát động được mạnh mẽ tư tưởng làm chủ tập thể của công nhân, viên chức; chưa tổ chức được quần chúng hoạt động bằng nhiều hình thức, tạo nên phong trào cách mạng thật sự sôi nổi, liên tục, đều khắp; chưa phát huy mạnh mẽ quyền làm chủ tập thể xã hội chủ nghĩa của công nhân, viên chức trong lao động, trong sản xuất, trong phân phối và trong tổ chức quản lý. Hoạt động của Công đoàn chưa thật sự đi sâu vào sản xuất, đi sát công nhân, viên chức để tác động một cách có hiệu quả vào việc tăng cường quản lý kinh tế, thúc đẩy tiến bộ kỹ thuật, xây dựng con người mới và chăm lo đời sống, bảo vệ lợi ích chính đáng của người lao động.
II
Thắng lợi vĩ đại của cuộc Tổng tiến công và nổi dậy mùa Xuân năm 1975 đã kết thúc vẻ vang quá trình 30 năm chiến tranh bảo vệ và giải phóng Tổ quốc; chấm dứt vĩnh viễn ách thống trị kéo dài hơn một thế kỷ của chủ nghĩa đế quốc trên đất nước ta, mở ra kỷ nguyên vĩnh viễn độc lập, thống nhất của Tổ quốc, đưa cách mạng nước ta bước sang giai đoạn cả nước cùng tiến lên chủ nghĩa xã hội.
Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IV của Đảng đã đề ra đường lối cách mạng xã hội chủ nghĩa ở nước ta trong giai đoạn mới là:
"Nắm vững chuyên chính vô sản, phát huy quyền làm chủ tập thể của nhân dân lao động, tiến hành đồng thời ba cuộc cách mạng: cách mạng về quan hệ sản xuất, cách mạng khoa học - kỹ thuật, cách mạng tư tưởng và văn hóa, trong đó cách mạng khoa học - kỹ thuật là then chốt; đẩy mạnh công nghiệp hóa xã hội chủ nghĩa là nhiệm vụ trung tâm của cả thời kỳ quá độ lên chủ nghĩa xã hội; xây dựng chế độ làm chủ tập thể xã hội chủ nghĩa, xây dựng nền văn hóa mới, xây dựng con người mới xã hội chủ nghĩa; xóa bỏ chế độ người bóc lột người, xóa bỏ nghèo nàn và lạc hậu; không ngừng đề cao cảnh giác, thường xuyên củng cố quốc phòng, giữ gìn an ninh chính trị và trật tự xã hội; xây dựng thành công Tổ quốc Việt Nam hòa bình, độc lập, thống nhất và xã hội chủ nghĩa; góp phần tích cực vào cuộc đấu tranh của nhân dân thế giới vì hòa bình, độc lập, dân tộc, dân chủ và chủ nghĩa xã hội".
Là giai cấp tiên phong lãnh đạo cách mạng, là lực lượng quyết định công cuộc xây dựng chủ nghĩa xã hội, giai cấp công nhân có trách nhiệm đi đầu thực hiện đường lối cách mạng xã hội chủ nghĩa của Đảng, phát huy mạnh mẽ quyền làm chủ tập thể, ra sức xây dựng Đảng, xây dựng và bảo vệ Nhà nước chuyên chính vô sản, luôn luôn nâng cao cảnh giác, ra sức củng cố quốc phòng vững mạnh, hăng hái thực hiện nghĩa vụ quân sự bảo vệ Tổ quốc, bảo vệ an ninh chính trị và trật tự xã hội; thực hiện đồng thời ba cuộc cách mạng; trong đó cách mạng khoa học - kỹ thuật là then chốt; ra sức đẩy mạnh công nghiệp hóa xã hội chủ nghĩa. Trước mắt, giai cấp công nhân phải đóng góp phần tích cực nhất cùng toàn dân hoàn thành và hoàn thành vượt mức kế hoạch 5 năm lần thứ II (1976-1980).
Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ IV của Đảng đã vạch rõ nhiệm vụ công đoàn trong giai đoạn cách mạng mới là: "Công đoàn là tổ chức quần chúng rộng lớn nhất của giai cấp công nhân, là trường học của chủ nghĩa cộng sản, trường học quản lý kinh tế, quản lý Nhà nước. Công đoàn có nhiệm vụ tham gia công việc của Nhà nước và kiểm tra hoạt động của Nhà nước, tham gia quản lý xí nghiệp; Công đoàn phải coi trọng việc giáo dục công nhân về thái độ lao động xã hội chủ nghĩa, nâng cao trình độ chính trị, văn hóa, kỹ thuật, nghiệp vụ, rèn luyện tư tưởng, tác phong đại công nghiệp; đào tạo từ trong công nhân những cán bộ kỹ thuật và cán bộ quản lý giỏi; tổ chức phong trào thi đua lao động, sản xuất. Công đoàn cùng với cơ quan Nhà nước chăm lo giải quyết các vấn đề thiết thực về đời sống, về phúc lợi tập thể, về điều kiện lao động, học tập, nghỉ ngơi..., bảo đảm những quyền lợi chính đáng của công nhân, viên chức, đặc biệt chú trọng làm tốt công tác bảo hộ lao động, đề phòng và khắc phục tai nạn lao động; thi hành tốt Luật Công đoàn. Ở miền Nam, Công đoàn có nhiệm vụ giáo dục những công nhân trước đây làm việc trong chế độ cũ thành người công nhân xã hội chủ nghĩa, cần thu hút đông đảo công nhân vào tổ chức Công đoàn. Trong các xí nghiệp tư nhân và các xí nghiệp công tư hợp doanh, Công đoàn còn có nhiệm vụ bảo đảm vai trò và quyền lợi của công nhân, hướng các xí nghiệp ấy sản xuất và kinh doanh theo đúng chính sách và pháp luật Nhà nước".
Để thực hiện nhiệm vụ nặng nề mà Đảng đã giao phó, vận dụng thực hiện có hiệu quả chức năng của tổ chức Công đoàn trong cách mạng xã hội chủ nghĩa, Đại hội xác định nhiệm vụ của Công đoàn trong giai đoạn hiện nay là:
Bồi dưỡng năng lực và phát huy quyền làm chủ tập thể xã hội chủ nghĩa của công nhân, viên chức, dấy lên phong trào cách mạng rộng lớn thực hiện thắng lợi đường lối cách mạng xã hội chủ nghĩa ở nước ta, kết hợp xây dựng kinh tế với củng cố quốc phòng, thường xuyên nâng cao tinh thần cảnh giác cách mạng, sẵn sàng làm tròn nghĩa vụ bảo vệ Tổ quốc; thực hiện đồng thời ba cuộc cách mạng: cách mạng về quan hệ sản xuất, cách mạng khoa học - kỹ thuật, cách mạng tư tưởng và văn hóa, trong đó cách mạng khoa học - kỹ thuật là then chốt; tích cực hoàn thiện quan hệ sản xuất xã hội chủ nghĩa ở miền Bắc và hoàn thành cải tạo xã hội chủ nghĩa ở miền Nam; thi đua lao động, sản xuất, cần kiệm xây dựng chủ nghĩa xã hội, thi đua phục vụ nông nghiệp, thực hiện công nghiệp hóa xã hội chủ nghĩa nước nhà; trước mắt là hoàn thành và hoàn thành vượt mức kế hoạch 5 năm lần thứ II (1976 - 1980); chăm lo đời sống và bảo vệ lợi ích chính đáng của công nhân, viên chức; ra sức đào tạo và bồi dưỡng cán bộ công đoàn, cải tiến tổ chức và phương pháp công tác, nâng cao năng lực hoạt động, năng lực tham gia quản lý kinh tế, tham gia vào công việc của Nhà nước và kiểm tra hoạt động của Nhà nước; góp phần tăng cường đoàn kết và thống nhất của phong trào công đoàn và của lao động thế giới trong cuộc đấu tranh chống chủ nghĩa đế quốc, chủ nghĩa thực dân cũ và mới và các thế lực phản động khác, vì quyền lợi của người lao động, vì hòa bình, độc lập dân tộc, dân chủ và chủ nghĩa xã hội.
Nhiệm vụ chung đó chỉ rõ Công đoàn có trách nhiệm rất to lớn trong việc xây dựng giai cấp công nhân, xây dựng Công đoàn Việt Nam lớn mạnh về mọi mặt.
Công đoàn cần không ngừng phát động, xây dựng tư tưởng làm chủ tập thể xã hội chủ nghĩa của công nhân, viên chức, làm cho tư tưởng làm chủ tập thể trở thành động lực thúc đẩy phong trào cách mạng rộng lớn của công nhân, viên chức đi đầu thực hiện ba cuộc cách mạng, đẩy mạnh công nghiệp hóa xã hội chủ nghĩa nước nhà.
Công đoàn có trách nhiệm không ngừng nâng cao nghĩa vụ, trách nhiệm, vai trò làm chủ tập thể của công nhân, viên chức trong mọi mặt hoạt động của xã hội.
Công đoàn phải không ngừng nâng cao năng lực làm chủ tập thể xã hội chủ nghĩa của công nhân, viên chức về chính trị, kinh tế, văn hóa, kỹ thuật, nghiệp vụ.
Hoạt động của Công đoàn phải dấy lên phong trào cách mạng của công nhân, viên chức, trước nhất là phong trào thi đua lao động, sản xuất, cần kiệm xây dựng chủ nghĩa xã hội.
Thông qua việc tổ chức phong trào thi đua lao động, sản xuất, tiết kiệm và các phong trào cách mạng khác, Công đoàn thực hiện chức năng vận động công nhân, viên chức chấp hành đường lối, chủ trương của Đảng, chế độ, chính sách, pháp lệnh của Nhà nước; trên cơ sở đó, thay mặt công nhân, viên chức tham gia quản lý xí nghiệp, quản lý kinh tế, quản lý Nhà nước, tham gia vào công việc của Nhà nước và kiểm tra hoạt động của Nhà nước; đồng thời cùng Nhà nước làm tốt việc phối hợp, tạo nên sức mạnh đồng bộ thúc đẩy sản xuất phát triển, chăm lo đời sống của công nhân, viên chức.
Tổ chức Công đoàn phải vươn lên đáp ứng sự mong đợi của Đảng, Nhà nước, của công nhân, viên chức là làm cho Công đoàn thật sự tiêu biểu cho ý chí cách mạng tiến công, quyền làm chủ và năng lực của giai cấp công nhân đang tổ chức, xây dựng xã hội mới và quản lý nền kinh tế quốc dân.
III
Trên cơ sở nhiệm vụ chung, trong những năm trước mắt, Công đoàn phải phấn đấu thực hiện những nhiệm vụ cụ thể dưới đây:
I. Phát động phong trào cách mạng của công nhân, viên chức thi đua lao động, sản xuất, cần kiệm xây dựng chủ nghĩa xã hội nhằm tăng năng suất lao động, hoàn thành và hoàn thành vượt mức kế hoạch nhà nước
Trong phong trào lao động, sản xuất và tiết kiệm hiện nay, trước hết Công đoàn phải giáo dục, động viên công nhân, viên chức nghiêm chỉnh và tự giác chấp hành kỷ luật lao động, nâng cao ngày công, giờ công thực tế sản xuất, thực hiện nghiêm chỉnh các định mức lao động, định mức vật tư, các quy trình công nghệ, quy phạm kỹ thuật và các chế độ, nội quy quản lý xí nghiệp, đấu tranh chống những hiện tượng vi phạm kỷ luật lao động. Công đoàn cùng với cơ quan Nhà nước phải tạo ra một sự chuyển biến mạnh mẽ trong việc chấp hành kỷ luật lao động, trong công tác quản lý xí nghiệp nhằm khai thác, sử dụng các khả năng tiềm tàng về lao động, vật tư, máy móc hiện có.
Thi đua là thực hiện vượt mức nghĩa vụ lao động, thi đua xã hội chủ nghĩa trong công nhân, viên chức nhằm mục tiêu: năng suất cao, chất lượng tốt, tiết kiệm nhiều, hoàn thành và hoàn thành vượt mức kế hoạch sản xuất, công tác.
Nội dung thi đua là: hợp lý hóa sản xuất, hợp lý hóa tổ chức lao động, cải tiến kỹ thuật, cải tiến quản lý.
Công đoàn cần phải phối hợp chặt chẽ với các cơ quan Nhà nước tổ chức lại sản xuất, tổ chức lại lao động trong mọi xí nghiệp, cơ quan, từng bước áp dụng tổ chức lao động khoa học, giảm một cách rõ rệt số người chờ việc, số thời gian ngừng việc; xây dựng và thực hiện các định mức lao động tiên tiến, xóa bỏ các định mức lạc hậu; giảm bớt tỷ lệ người làm công việc hành chính, tăng thêm số người trực tiếp lao động, sản xuất và phục vụ sản xuất; tăng thêm số ca làm việc.
Phải vận động công nhân nâng cao chất lượng sản phẩm, đấu tranh chống tệ làm dối, làm ẩu, tăng cường quản lý kỹ thuật, phấn đấu nâng cao chất lượng sản phẩm.
Khẩu hiệu "Tiết kiệm toàn diện, tiết kiệm triệt để" phải trở thành nếp suy nghĩ và hành động tự giác của mỗi người lao động. Công đoàn giáo dục, vận động công nhân, viên chức phấn đấu giảm mức tiêu hao vật tư trên một đơn vị sản phẩm, thu hồi và sử dụng dữ liệu, phế liệu; phục hồi các máy móc, phụ tùng, dùng vật liệu trong nước thay thế nguyên liệu, vật liệu phải nhập khẩu, cải tiến thiết kế công trình, sản phẩm để tiết kiệm vật tư. Phối hợp với các cơ quan quản lý xây dựng và thực hiện các định mức vật tư.
Để dấy lên phong trào thi đua lao động, sản xuất, cần kiệm xây dựng chủ nghĩa xã hội sôi nổi, đều khắp, liên tục trong công nhân, viên chức, Công đoàn cần tập trung sức làm tốt một số mặt công tác sau đây:
1. Tăng cường giáo dục lòng yêu nước xã hội chủ nghĩa, bản chất và truyền thống cách mạng tốt đẹp của giai cấp công nhân Việt Nam; kịp thời làm cho công nhân, lao động nắm vững tình hình và nhiệm vụ mới, trên cơ sở đó, nâng cao giác ngộ và ý thức trách nhiệm của người làm chủ tập thể, chủ động, tích cực, đoàn kết thi đua.
2. Phối hợp chặt chẽ với chính quyền tổ chức đều đặn các hội nghị công nhân, viên chức một cách thiết thực để xây dựng và bàn biện pháp thực hiện kế hoạch Nhà nước, thi hành các chế độ, chính sách lao động, cải thiện đời sống và mở rộng phúc lợi tập thể của công nhân, viên chức, tổ chức các hội nghị chuyên đề về kinh tế - kỹ thuật, động viên quần chúng phát huy sáng kiến, vượt mọi khó khăn trong sản xuất. Đẩy mạnh việc ký kết và thực hiện hợp đồng tập thể. Nội dung của hợp đồng tập thể phải thể hiện sự gắn chặt nghĩa vụ, trách nhiệm và quyền lợi, lợi ích cá nhân với lợi ích tập thể và lợi ích Nhà nước, làm sao cho việc thực hiện triệt để và đầy đủ hợp đồng tập thể trở thành trung tâm chú ý và mối quan tâm lớn nhất của các cơ quan lãnh đạo xí nghiệp, của tất cả các tổ chức quần chúng và của toàn thể cán bộ, công nhân, viên chức trong xí nghiệp.
3. Tổ chức các phong trào cách mạng của quần chúng mà phong trào tập trung nhất, chủ yếu nhất là phong trào đồng khởi thi đua lao động, sản xuất, cần kiệm xây dựng chủ nghĩa xã hội.
Phát triển mạnh phong trào ghi tên thi đua hoàn thành vượt mức kế hoạch; phong trào sáng kiến với khẩu hiệu: "Mỗi công nhân một sáng kiến hoặc áp dụng sáng kiến, mỗi cán bộ kỹ thuật một đề tài nghiên cứu" và phong trào tiết kiệm, dưới nhiều hình thức sinh động, có mục tiêu thiết thực. Đẩy mạnh phong trào phấn đấu trở thành tổ, đội lao động xã hội chủ nghĩa ở miền Bắc; phát triển phong trào phấn đấu trở thành tổ, đội lao động tiên tiến và từng bước phát triển phong trào phấn đấu trở thành tổ, đội lao động xã hội chủ nghĩa ở miền Nam. Tổ chức ở các ngành, các địa phương phong trào liên kết thi đua phục vụ sản xuất nông nghiệp. Cần tổ chức nhiều phong trào với những khẩu hiệu và mục tiêu cụ thể, sát với từng đối tượng công nhân, viên chức. Phát triển mạnh các phong trào thi đua theo từng ngành nghề.
4. Coi trọng việc tăng cường quản lý và khuyến khích bằng lợi ích vật chất trong thi đua. Thi hành đầy đủ, kịp thời, đúng đắn các chính sách khen thưởng thi đua. Sử dụng đúng các quỹ khen thưởng và quỹ phúc lợi tập thể, phát huy tác dụng đòn bẩy của tiền lương, tiền thưởng.
5. Cùng với chính quyền hết sức chăm lo đời sống của công nhân, viên chức, coi đó là một điều kiện để bảo đảm sản xuất. Đẩy mạnh công tác bảo hộ lao động, cải thiện điều kiện lao động, quán triệt phương châm "sản xuất phải an toàn". Tăng cường kiểm tra về an toàn kỹ thuật và vệ sinh công nghiệp.
6. Phong trào thi đua của công nhân, viên chức phải gắn với các phong trào cách mạng khác như: phong trào làm chủ trong việc tổ chức đời sống, phong trào xây dựng nếp sống văn minh, gia đình văn hóa mới; phong trào tham gia cải tạo xã hội chủ nghĩa đối với công, thương nghiệp tư bản tư doanh, phong trào đấu tranh chống tiêu cực trong đời sống, trong xã hội... tạo ra phong trào cách mạng rộng lớn, sôi nổi, liên tục của giai cấp công nhân thực hiện quyền làm chủ về chính trị, về kinh tế, về văn hóa và xã hội.
7. Công đoàn vận động công nhân, viên chức thi đua phải đi đôi với vận động công nhân, viên chức và thay mặt công nhân, viên chức tham gia cải tiến quản lý xí nghiệp; vận động công nhân, viên chức hăng hái thực hiện các chủ trương cải tiến quản lý xí nghiệp để tạo điều kiện thuận lợi cho phong trào thi đua phát triển.
8. Cần cải tiến công tác tổ chức chỉ đạo thi đua. Phải kết hợp khéo léo các biện pháp chính trị và kinh tế, giáo dục và hành chính, tư tưởng và tổ chức, có sự phối hợp chặt chẽ các hoạt động của cơ quan quản lý, của Công đoàn và đoàn thanh niên dưới sự lãnh đạo của Đảng. Kịp thời phát hiện các nhân tố mới, bồi dưỡng điển hình và tổ chức phong trào thi đua điển hình tiên tiến.
Quán triệt các nguyên tắc tổ chức thi đua là công khai, so sánh, áp dụng rộng rãi những kinh nghiệm tiên tiến, kết hợp việc giáo dục tư tưởng làm chủ tập thể với khuyến khích bằng lợi ích vật chất một cách thích đáng.
II. Đẩy mạnh phong trào công nhân, viên chức thi đua phục vụ nông nghiệp
Phát triển sản xuất nông nghiệp là nhiệm vụ trọng đại của cả giai cấp công nhân và giai cấp nông dân tập thể. Công nhân và nông dân lao động cùng có trách nhiệm thực hiện thắng lợi Nghị quyết Hội nghị lần thứ II của Ban Chấp hành Trung ương Đảng, đưa nông nghiệp nước ta tiến lên sản xuất lớn xã hội chủ nghĩa.
Nhiệm vụ của Công đoàn trong phát triển sản xuất nông nghiệp là:
1. Giáo dục làm cho công nhân, viên chức hiểu rõ phát triển vượt bậc sản xuất nông nghiệp, lâm nghiệp, ngư nghiệp để bảo đảm lương thực, thực phẩm cho toàn xã hội, cung ứng nguyên liệu cho công nghiệp, tăng nhanh hàng xuất khẩu là nhiệm vụ hàng đầu trên mặt trận kinh tế của giai cấp công nhân và nhân dân ta hiện nay.
2. Vận động, tổ chức phong trào thi đua phục vụ nông nghiệp của công nhân, viên chức trong tất cả các ngành kinh tế quốc dân thật sâu rộng, sôi nổi, nhằm sản xuất, cung ứng ngày càng nhiều và kịp thời nông cụ, máy móc, phân bón, thuốc trừ sâu, vật tư nông nghiệp; đẩy mạnh cơ giới hóa khâu làm đất, làm thủy lợi, khai hoang, vận chuyển, chế biến tốt lương thực, thực phẩm và các loại nông sản khác, tạo điều kiện cho việc xây dựng vùng kinh tế mới; nghiên cứu ứng dụng các tiến bộ khoa học - kỹ thuật trong nông nghiệp.
3. Liên hiệp công đoàn các tỉnh phải dựa trên cơ sở kế hoạch phát triển sản xuất nông nghiệp, tổ chức liên kết các ngành trong địa phương thành phong trào phục vụ nông nghiệp trong tỉnh, đáp ứng yêu cầu kịp thời vụ, thâm canh, tăng vụ, mở rộng diện tích, tham gia vào việc xây dựng cơ cấu kinh tế công, nông nghiệp của tỉnh.
4. Công đoàn huyện phải dựa trên cơ sở kế hoạch sản xuất nông nghiệp của huyện, tổ chức kết hợp phong trào thi đua phục vụ nông nghiệp của công nhân, viên chức thành từng mũi giáp công, từng khâu kỹ thuật trong sản xuất nông nghiệp; trước nhất là đối với cây trồng, đáp ứng yêu cầu kịp thời vụ, thực hiện thâm canh, tăng vụ, mở rộng diện tích tăng năng suất cây trồng; tổ chức lại sản xuất trên địa bàn huyện. Trước hết, chú trọng khâu cơ giới làm đất, cơ khí sửa chữa nông nghiệp, trạm bơm thủy nông, phân bón, cơ khí sửa chữa nông nghiệp, giao thông vận tải, các ngành lưu thông phân phối.
Công đoàn huyện phải tổ chức, giáo dục, vận động công nhân, viên chức nghiêm chỉnh và gương mẫu chấp hành đường lối liên minh công nông của Đảng, chính sách của Chính phủ, đưa khoa học - kỹ thuật vào nông nghiệp; đưa phương thức quản lý công nghiệp vào quản lý nông nghiệp; đưa tác phong lao động công nghiệp vào lao động nông nghiệp; đưa tư tưởng làm chủ tập thể xã hội chủ nghĩa, nếp sống tập thể, văn minh của giai cấp công nhân vào giai cấp nông dân.
5. Công đoàn ngành nông nghiệp vận động, tổ chức công nhân, viên chức các nông trường thi đua lao động, sản xuất, thực hành tiết kiệm, làm tròn trách nhiệm là lực lượng đi đầu trong việc thực hiện các chỉ tiêu sản xuất, kỹ thuật và áp dụng những kinh nghiệm tiên tiến trong trồng trọt và chăn nuôi, trong quản lý sản xuất nông nghiệp; đồng thời, hết sức giúp đỡ các hợp tác xã xung quanh nông trường về mọi mặt, nêu gương cho nông dân trong việc xây dựng cuộc sống mới vui tươi, lành mạnh, có văn hóa.
III. Ra sức xây dựng và bảo vệ nhà nước chuyên chính vô sản, củng cố quốc phòng
Ra sức xây dựng và bảo vệ Nhà nước chuyên chính vô sản, làm cho Nhà nước đủ năng lực tiến hành ba cuộc cách mạng, xây dựng chế độ mới, nền kinh tế mới, nền văn hóa mới và con người mới, bảo vệ lợi ích của tập thể, lợi ích chính đáng của cá nhân, đủ sức giữ vững an ninh chính trị và trật tự xã hội, bảo vệ Tổ quốc xã hội chủ nghĩa. Đó là nhiệm vụ thường xuyên của giai cấp công nhân và nhân dân ta.
Nhiệm vụ của Công đoàn trong việc xây dựng và bảo vệ Nhà nước chuyên chính vô sản, củng cố quốc phòng là:
1. Giáo dục, tổ chức công nhân, viên chức đi đầu chấp hành nghiêm chỉnh chủ trương, chính sách, pháp luật của Nhà nước.
2. Giáo dục, động viên, tổ chức công nhân, viên chức đi đôi với hăng hái thi đua lao động, sản xuất, tích cực tham gia bảo vệ sản xuất. Phát động trong công nhân, viên chức phong trào quần chúng bảo vệ an ninh Tổ quốc và trật tự, an toàn xã hội; không ngừng nâng cao cảnh giác, chủ động phòng ngừa, kiên quyết đánh bại mọi âm mưu, hành động của bọn gián điệp đế quốc và các thế lực phản động quốc tế, đập tan mọi mưu mô ngóc đầu dậy của các giai cấp bóc lột và của bọn phản động; ra sức đấu tranh bài trừ tệ nạn xã hội, các hiện tượng tiêu cực trong sản xuất và đời sống, trong trật tự công cộng.
3. Phối hợp với cơ quan quân sự xây dựng các đơn vị tự vệ công nhân, viên chức ở tất cả các xí nghiệp, cơ quan, làm tốt công tác huấn luyện quân sự; tích cực tham gia xây dựng nền quốc phòng toàn dân vững mạnh.
4. Giáo dục, động viên công nhân, viên chức sẵn sàng gia nhập quân đội, thực hiện tốt chế độ nghĩa vụ quân sự; làm tốt công tác hậu phương quân đội.
IV. Tổ chức và từng bước cải thiện đời sống, phát triển phúc lợi, bảo vệ lợi ích chính đáng của công nhân, viên chức
Chăm lo đời sống công nhân, viên chức là một mặt rất quan trọng của việc xây dựng giai cấp công nhân, phát huy quyền làm chủ tập thể của công nhân, viên chức.
Công đoàn cần làm cho công nhân, viên chức hiểu rõ những khó khăn của đất nước, hiểu rõ đời sống chỉ có thể được cải thiện từng bước trên cơ sở sản xuất phát triển; do đó, phải ra sức lao động, sản xuất và tiết kiệm. Công đoàn phải giáo dục công nhân, viên chức nâng cao ý thức tự mình làm chủ cuộc sống. Trong những năm sắp tới, Công đoàn cần thực hiện những công tác chủ yếu sau đây:
1. Cộng tác với Nhà nước xúc tiến việc cải tiến chế độ tiền lương theo hướng quán triệt hơn nữa nguyên tắc phân phối theo lao động, khuyến khích tăng năng suất lao động, khuyến khích lao động kỹ thuật, ưu tiên thích đáng đối với lao động nặng nhọc, lao động trong môi trường độc hại; sớm thực hiện thống nhất các chế độ lao động, tiền lương trong cả nước. Trên cơ sở vận động công nhân xây dựng, điều chỉnh định mức lao động đạt mức tiến bộ, Công đoàn phối hợp với các cơ quan Nhà nước, cải tiến và thực hiện rộng rãi chế độ trả lương theo sản phẩm và các chế độ thưởng. Kết hợp với các cơ quan Nhà nước, tiếp tục nghiên cứu quy định cụ thể và hướng dẫn thực hiện chế độ trả lương, chế độ trích lãi xí nghiệp phân phối cho người làm công và các chế độ quyền lợi khác trong xí nghiệp tư bản tư doanh ở miền Nam theo đúng chính sách của Nhà nước.
2. Công đoàn tham gia với Nhà nước xem xét, quy định lại tiêu chuẩn và phương thức cung cấp, phân phối lương thực, thực phẩm, hàng tiêu dùng cho công nhân, viên chức nhằm bảo đảm cho công nhân, viên chức, trước hết là công nhân ăn đủ no, mặc đủ ấm, được phân phối hàng hóa thiết yếu theo tiêu chuẩn.
Công đoàn phối hợp với ủy ban nhân dân các cấp và các ngành thương nghiệp, lương thực, thực phẩm phân phối hợp lý quỹ hàng hóa, cải tiến phương thức phân phối để công nhân, viên chức không mất nhiều thời giờ trong việc mua hàng. Cần quan tâm việc cung cấp, phân phối cho những đơn vị xa xôi, hẻo lánh.
Tiếp tục đẩy mạnh xây dựng các nhà ăn tập thể đạt tiêu chuẩn "ba tốt" theo phương châm công nhân, viên chức tự làm chủ cuộc sống. Hướng dẫn công nhân, viên chức ở những nơi có điều kiện tích cực trồng rau, màu, chăn nuôi... để có thêm nguồn thực phẩm tăng chất lượng bữa ăn.
Phối hợp với các cơ quan Nhà nước thực hiện từng bước việc tổ chức bữa ăn giữa ca cho công nhân.
3. Kết hợp với chính quyền cùng cấp chỉ đạo chặt chẽ việc thực hiện kế hoạch xây dựng nhà ở, đồng thời phát động phong trào công nhân, viên chức tự xây dựng nhà ở, huy động lao động chưa có việc làm, lao động dôi ra trong sản xuất để làm nhà ở, tham gia với Nhà nước quy định cụ thể và kiểm tra thực hiện chính sách phân phối nhà ở, phân phối trước nhất cho những người chưa có nhà hoặc đang ở quá chật, ưu tiên đối với những người có nhiều thành tích trong lao động, sản xuất, những cán bộ khoa học và những công nhân kỹ thuật giỏi.
4. Phải kết hợp chặt chẽ chức năng giáo dục, vận động quần chúng và chức năng quản lý do Nhà nước giao cho tổ chức Công đoàn để nâng cao tính quần chúng và tính pháp lý trong công tác quản lý chính sách và các sự nghiệp bảo hiểm xã hội và phúc lợi tập thể. Hướng mọi hoạt động bảo hiểm xã hội và phúc lợi tập thể vào mục tiêu tăng cường sức khoẻ công nhân, viên chức, giảm ngày nghỉ vì ốm đau, thai sản, tai nạn lao động, nâng cao ngày công sản xuất thực tế.
Phối hợp với các cơ quan Nhà nước phát triển nhanh các nhà giữ trẻ, trường mẫu giáo theo đường phố hoặc theo khu vực nhà ở tập thể. Cần chú ý đầy đủ đến việc học hành của con em công nhân, viên chức ở những nơi xa xôi, hẻo lánh.
V. Vận động công nhân, viên chức tích cực thực hiện cải tạo quan hệ sản xuất ở miền Nam
Cải tạo công, thương nghiệp tư bản tư doanh ở miền Nam là một cuộc cách mạng sâu sắc, toàn diện nhằm xoá bỏ chế độ chiếm hữu tư nhân về tư liệu sản xuất, xóa bỏ bóc lột, tổ chức lại toàn bộ công, thương nghiệp theo quan hệ sản xuất lớn xã hội chủ nghĩa.
Nhiệm vụ của Công đoàn trong cuộc cải tạo công, thương nghiệp tư bản tư doanh là:
1. Giáo dục nâng cao giác ngộ giai cấp, giác ngộ xã hội chủ nghĩa và vai trò làm chủ tập thể của công nhân, lao động; phát động, tổ chức công nhân, lao động làm chỗ dựa vững mạnh của Đảng và Nhà nước để tiến hành cải tạo và quản lý tài sản, quản lý xí nghiệp, quản lý thị trường và giá cả; thực hiện quyền làm chủ tập thể của công nhân, lao động trong xí nghiệp, cửa hàng...
2. Trong quá trình cải tạo và xây dựng, phải ra sức xây dựng và củng cố tổ chức Công đoàn trong tất cả các xí nghiệp, kết nạp những công nhân, lao động đủ tiêu chuẩn vào công đoàn. Công đoàn phải tuyển chọn được những công nhân ưu tú tại xí nghiệp để giới thiệu với cơ quan Nhà nước đề bạt vào những cương vị phụ trách trong xí nghiệp.
3. Đối với tiểu công nghiệp, thủ công nghiệp, Công đoàn có trách nhiệm tập hợp nước người lao động tiểu, thủ công nghiệp vào hội lao động hợp tác để giáo dục họ về đường lối cách mạng xã hội chủ nghĩa, về chế độ, chính sách cải tạo xã hội chủ nghĩa đối với kinh tế cá thể, vận động họ tự nguyện đi vào con đường làm ăn tập thể, đẩy mạnh sản xuất tiểu, thủ công nghiệp theo phương hướng kế hoạch của Nhà nước, có lợi cho quốc kế dân sinh, đúng chế độ, chính sách của Nhà nước.
4. Ở các tỉnh miền Nam, Công đoàn có trách nhiệm giáo dục, vận động, tổ chức công nhân, viên chức tham gia việc cải tạo quan hệ sản xuất trong nông nghiệp, thực hiện hợp tác hóa nông nghiệp.
VI. Tích cực tham gia cải tiến quản lý xí nghiệp, quản lý Nhà nước nhằm củng cố và hoàn thiện quan hệ sản xuất xã hội chủ nghĩa
Công đoàn tham gia quản lý kinh tế, quản lý Nhà nước nhằm mục tiêu tăng năng suất lao động, tăng nhanh sản phẩm xã hội, xây dựng cơ chế làm chủ tập thể: Đảng lãnh đạo, Nhà nước quản lý, nhân dân làm chủ.
Trong những năm tới, Công đoàn cần làm tốt những công việc sau đây:
1. Vận động công nhân, viên chức tích cực tham gia cải tiến quản lý xí nghiệp, khâu quyết định của việc cải tiến quản lý kinh tế.
Nội dung cải tiến quản lý xí nghiệp thể hiện một cách tập trung trong bản Điều lệ quản lý xí nghiệp công nghiệp quốc doanh của Chính phủ mới ban hành.
Đồng thời với việc thực hiện Điều lệ quản lý xí nghiệp, Đoàn Chủ tịch Tổng Công đoàn đã ban hành bản Điều lệ về nhiệm vụ, quyền hạn của Công đoàn xí nghiệp. Công đoàn có trách nhiệm vận động công nhân, viên chức thực hiện đầy đủ hai bản điều lệ ấy.
2. Liên hiệp công đoàn các tỉnh, thành phố phải tích cực tham gia với chính quyền cùng cấp trong việc xây dựng và quản lý kinh tế địa phương theo sự phân cấp của Nhà nước; đặc biệt là việc xây dựng và phát triển công nghiệp địa phương nhằm đẩy mạnh sản xuất nông, lâm, ngư nghiệp, xây dựng công, nông nghiệp thành một cơ cấu kinh tế thống nhất trong địa phương
Liên hiệp công đoàn tỉnh, thành phố phải hết sức coi trọng việc tham gia với chính quyền tổ chức đời sống vật chất và văn hóa, mở rộng phúc lợi tập thể và phúc lợi xã hội cho toàn thể dân cư, trong đó có công nhân, viên chức. Trong tình hình hiện nay, việc tổ chức các hoạt động quần chúng kiểm tra khâu lưu thông phân phối, đặc biệt là việc phân phối lương thực, thực phẩm, hàng tiêu dùng và các dịch vụ công cộng, phải được phát triển mạnh mẽ nhằm giảm bớt những khó khăn trong đời sống hằng ngày của công nhân, viên chức.
3. Các công đoàn ngành trung ương cần nâng cao năng lực hoạt động, đi sâu vào việc tham gia quản lý kinh tế - kỹ thuật trong ngành. Phải coi trọng việc tham gia xây dựng quy hoạch, kế hoạch phát triển của ngành, đi sâu vào việc tham gia xây dựng và thực hiện các kế hoạch lao động, tiến bộ kỹ thuật, tăng năng suất lao động, bảo hộ lao động, tăng cường công tác quản lý kỹ thuật. Phải tích cực tham gia việc xây dựng và thực hiện các chính sách, chế độ lao động, tiền lương, tiền thưởng và phúc lợi tập thể; chăm lo đào tạo, bồi dưỡng và quản lý, sử dụng tốt đội ngũ cán bộ, công nhân kỹ thuật.
4. Cần nâng cao năng lực tham gia quản lý kinh tế, quản lý Nhà nước của Tổng Công đoàn Việt Nam.
Tổng Công đoàn phải coi trọng việc tham gia xây dựng và thực hiện các kế hoạch Nhà nước dài hạn và ngắn hạn; trong đó đặc biệt chú ý tới việc xây dựng các biện pháp thực hiện kế hoạch, chỉ đạo thực hiện kế hoạch gắn với tổ chức phong trào thi đua. Cần chú trọng tham gia với Nhà nước một cách thiết thực và có hiệu quả về các chính sách và biện pháp nhằm tăng năng suất lao động, tăng hiệu quả vốn đầu tư và hiệu quả sản xuất, kinh doanh. Tổng Công đoàn cần chú trọng tham gia xây dựng và đề xuất các chính sách về lao động, tiền lương, tiền thưởng, giá cả hàng tiêu dùng, mở rộng phúc lợi tập thể và phúc lợi xã hội cho công nhân, viên chức.
Tổng Công đoàn cùng với Hội đồng Chính phủ nghiên cứu xây dựng các quy định về mối quan hệ giữa cơ quan quản lý và công đoàn các cấp nhằm cụ thể hóa cơ chế làm chủ tập thể xã hội chủ nghĩa ở từng cấp, bảo đảm nguyên tắc chỉ huy tập trung, thống nhất của thủ trưởng, đồng thời phát huy được quyền làm chủ tập thể của công nhân, viên chức và vai trò tham gia quản lý của Công đoàn. Tổng Công đoàn cùng với Hội đồng Chính phủ nghiên cứu để trình Quốc hội thông qua Luật lao động và Luật công đoàn mới cho phù hợp với tình hình, nhiệm vụ cách mạng trong giai đoạn cả nước tiến lên chủ nghĩa xã hội. Tổng Công đoàn phải thực hiện tốt việc tổ chức, hướng dẫn toàn thể công nhân, viên chức thảo luận, xây dựng, học tập và chấp hành bản Hiến pháp mới, đạo luật cơ bản của nước Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam.
VII. Đẩy mạnh giáo dục chính trị, văn hóa, kỹ thuật và nghiệp vụ cho công nhân, viên chức
Một trong những nhiệm vụ quan trọng của tổ chức Công đoàn là phải giáo dục, rèn luyện người công nhân, viên chức về mọi mặt.
Nội dung của công tác giáo dục trong những năm tới là:
1. Luôn luôn bồi dưỡng, phát huy lòng yêu nước, yêu chủ nghĩa xã hội, tư tưởng làm chủ tập thể xã hội chủ nghĩa, ý chí độc lập tự chủ, tinh thần cảnh giác cách mạng gắn liền với hành động cách mạng của công nhân, viên chức, vừa xây dựng vừa kiên quyết bảo vệ Tổ quốc Việt Nam Xã hội chủ nghĩa.
Công đoàn cần giáo dục cho công nhân, viên chức nắm vững đường lối, nhiệm vụ cách mạng xã hội chủ nghĩa ở nước ta; nắm vững tình hình, nhiệm vụ cụ thể trong mỗi thời kỳ; nhận rõ vai trò, trách nhiệm to lớn của giai cấp công nhân và tổ chức Công đoàn trong giai đoạn mới của cách mạng.
2. Nêu cao tinh thần tự lực, tự cường, phấn đấu vượt qua mọi khó khăn trong sản xuất, trong đời sống, phát huy đến mức cao khả năng tiềm tàng hiện có nhằm hoàn thành xuất sắc những nhiệm vụ được giao.
3. Xây dựng người công nhân, viên chức mới xã hội chủ nghĩa theo nội dung lao động với động cơ tư tưởng làm chủ tập thể, với tinh thần trách nhiệm của người làm chủ tập thể, lao động có kỷ luật, có kỹ thuật, lao động sáng tạo, đạt năng suất cao, chất lượng tốt, tiết kiệm nhiều; trung thực, thật thà; tôn trọng và bảo vệ tài sản xã hội chủ nghĩa; say sưa học tập; tôn trọng pháp chế xã hội chủ nghĩa; đoàn kết thương yêu giai cấp; sinh hoạt lành mạnh, giản dị, có văn hóa.
4. Phải nhanh chóng nâng cao trình độ văn hóa, kiến thức khoa học - kỹ thuật, kiến thức quản lý và nghiệp vụ cho công nhân, viên chức. Chú trọng bồi dưỡng, nâng cao tay nghề đối với công nhân trực tiếp sản xuất.
5. Đấu tranh chống thói lười lao động, tác phong lề mề, tự do tuỳ tiện, thiếu ý thức tổ chức và kỷ luật, làm ẩu, làm dối, chống tư tưởng tự tư, tự lợi, xâm phạm tài sản xã hội chủ nghĩa, chống lối làm ăn phi pháp, tệ móc ngoặc, thói quan liêu, cửa quyền, gây trở ngại cho sản xuất, gây phiền hà cho nhân dân, chống thái độ bàng quan, vô trách nhiệm trước những khó khăn chung, chống tư tưởng ỷ lại trông chờ, đổ lỗi cho khách quan.
Đối với công nhân, viên chức ở các tỉnh miền Nam, ngoài những nội dung trên đây, coi trọng việc phát động tư tưởng làm chủ tập thể, đấu tranh tẩy trừ tận gốc những nọc độc của chủ nghĩa thực dân mới về tư tưởng và văn hóa, kiên quyết khắc phục những biểu hiện của tư tưởng, thái độ lao động cũ còn rơi rớt trong một số công nhân, viên chức.
Cần đặc biệt quan tâm đào tạo, bồi dưỡng lớp công nhân mới, tăng cường giáo dục chính trị, tư tưởng đoàn viên cán bộ khoa học - kỹ thuật. Phối hợp với các cơ quan Nhà nước và Đoàn Thanh niên Cộng sản Hồ Chí Minh tiến hành giáo dục về giai cấp công nhân trong các trường đại học, trung học chuyên nghiệp, các trường dạy nghề và các trường phổ thông cấp 2, cấp 3.
Trong công tác giáo dục, phải coi trọng cả hai mặt: xây và chống, song xây phải là mặt chủ yếu, là mục đích của công tác giáo dục. Một mặt, coi trọng việc nêu gương người tốt, việc tốt, tuyên truyền đề cao những điển hình cá nhân, tập thể tiên tiến; mặt khác, phải chú trọng đấu tranh ngăn ngừa làm giảm hẳn những hiện tượng tiêu cực trong sản xuất, công tác, trong sinh hoạt và trật tự công cộng, thu hẹp diện người chậm tiến, phát triển không ngừng lực lượng tiên tiến. Phải bám sát và xoay quanh các vấn đề lao động, sản xuất, đời sống và tư tưởng, tâm tư, nguyện vọng của công nhân, viên chức ở từng đơn vị mà tiến hành công tác tuyên truyền, giáo dục.
Phải sử dụng linh hoạt các hình thức, biện pháp giáo dục phối hợp với cơ quan quản lý tổ chức các lớp học chính trị, văn hóa, kỹ thuật, bảo đảm tất cả công nhân, viên chức đều được học các vấn đề chính trị cơ bản, chương trình kỹ thuật, nghiệp vụ sơ cấp. Đẩy mạnh các hoạt động câu lạc bộ, hệ thống thư viện, tủ sách, phòng truyền thống ở các xí nghiệp, cơ quan.
Củng cố và tăng cường hoạt động của các cơ quan tuyên truyền, báo chí, xuất bản của Công đoàn.
Đẩy mạnh các hoạt động văn nghệ quần chúng, phát triển rộng khắp các hoạt động thể dục, thể thao quần chúng.
Cần coi trọng công tác giáo dục ở tổ công đoàn, tổ sản xuất và công tác, thông qua các hoạt động hằng ngày ở tổ, kịp thời biểu dương, cổ vũ những gương tốt, nhắc nhở, uốn nắn những việc làm sai trái của công nhân, viên chức.
VIII. Tích cực góp phần tăng cường đoàn kết lao động và phong trào công đoàn thế giới đấu tranh vì quyền lợi của những người lao động, vì hòa bình, độc lập dân tộc, dân chủ và chủ nghĩa xã hội
Thực hiện đường lối, chính sách đối ngoại đúng đắn của Đảng Cộng sản Việt Nam, lao động và các Công đoàn Việt Nam tiếp tục góp phần tích cực nhất của mình vào việc tăng cường đoàn kết, thống nhất của lao động và phong trào công đoàn thế giới, vào cuộc đấu tranh chung của giai cấp công nhân quốc tế nhằm chấm dứt ách thống trị của bọn tư bản lũng đoạn, xây dựng một trật tự xã hội mới.
Lao động và các Công đoàn Việt Nam coi việc tăng cường tình đoàn kết chiến đấu, sự hợp tác anh em trên tất cả các mặt với lao động và công đoàn các nước xã hội chủ nghĩa là nhiệm vụ hàng đầu trong hoạt động đối ngoại của mình.
Lao động và các Công đoàn Việt Nam kịch liệt lên án nhà cầm quyền Cam-pu-chia đã biến mình thành tay sai của lực lượng phản động quốc tế, theo đuổi chính sách thù hằn dân tộc, liên tiếp tiến hành các cuộc đánh phá, xâm phạm biên giới, lấn chiếm lãnh thổ Việt Nam, làm tổn thương sâu sắc đến tình đoàn kết, chiến đấu giữa nhân dân hai nước Việt Nam và Cam-pu-chia; kiên quyết đòi nhà cầm quyền Cam-pu-chia phải đáp ứng đề nghị của Chính phủ Cộng hòa Xã hội chủ nghĩa Việt Nam nêu trong Tuyên bố ngày 5-2-1978, sớm đi tới thương lượng để giải quyết một cách hợp tình, hợp lý vấn đề quan hệ giữa Việt Nam và Cam-pu-chia phù hợp với lợi ích của nhân dân hai nước, đáp ứng lòng mong đợi của nhân dân thế giới.
Lao động và các Công đoàn Việt Nam ủng hộ lao động và nhân dân các nước Á, Phi, Mỹ la tinh đang kiên quyết đấu tranh chống lại sự tước đoạt, áp bức của chủ nghĩa đế quốc, chủ nghĩa thực dân cũ và mới, bảo vệ tài nguyên của đất nước, củng cố nền độc lập thật sự về chính trị và kinh tế, thiết lập một trật tự kinh tế quốc tế mới trên cơ sở bình đẳng, tôn trọng chủ quyền dân tộc.
Lao động và các Công đoàn Việt Nam kiên quyết ủng hộ cuộc đấu tranh của công nhân, nhân dân lao động các nước tư bản chủ nghĩa chống bọn tư bản lũng đoạn, vì những quyền dân sinh, dân chủ và tiến bộ xã hội.
Thực hiện nghĩa vụ hội viên, các Công đoàn Việt Nam sẽ làm hết sức mình để góp phần tăng cường và mở rộng hơn nữa hoạt động và ảnh hưởng của Liên hiệp Công đoàn thế giới.
IX. Cải tiến phương pháp công tác, xây dựng công đoàn vững mạnh
Để thực hiện được nhiệm vụ và phát huy được vai trò của Công đoàn trong giai đoạn mới, điều kiện quyết định là phải xây dựng Công đoàn vững mạnh, cải tiến mạnh mẽ tổ chức và phương pháp công tác của Công đoàn.
Phương hướng xây dựng tổ chức Công đoàn trong thời gian tới là:
1. Phải làm tốt công tác đoàn viên trên ba mặt: phát triển về số lượng; củng cố sinh hoạt, nâng cao chất lượng đoàn viên; quản lý chặt chẽ đoàn viên. Phải tập hợp hầu hết công nhân, viên chức vào tổ chức Công đoàn trên cơ sở tự nguyện tự giác. Phải có biện pháp quản lý đoàn viên, bảo đảm thực hiện đầy đủ những nhiệm vụ và quyền lợi của đoàn viên như Điều lệ đã quy định.
2. Khâu quan trọng nhất trong việc xây dựng Công đoàn vững mạnh là xây dựng và củng cố công đoàn cơ sở. Yêu cầu xây dựng, củng cố công đoàn cơ sở là làm cho hoạt động của Công đoàn cơ sở trở thành hoạt động của đông đảo đoàn viên và công nhân, viên chức.
3. Hệ thống tổ chức, chế độ trách nhiệm, tổ chức bộ máy của các cấp công đoàn phải được xây dựng phù hợp với chức năng của mọi cấp và phù hợp với sự phân cấp quản lý kinh tế của Nhà nước, quan hệ chỉ đạo phụ thuộc hai chiều ngang, dọc, phải phát huy được sức mạnh tổng hợp đáp ứng yêu cầu đẩy mạnh hoạt động của Công đoàn cơ sở.
Xây dựng, kiện toàn tổ chức các công đoàn ngành nhằm bảo đảm: tổ chức, vận động phong trào thi đua trong ngành đi sâu vào kinh tế - kỹ thuật, đi sâu vào ngành nghề; đấy mạnh tiến bộ kỹ thuật của ngành; tham gia xây dựng, kiểm tra và cùng cơ quan quản lý tổ chức thực hiện các chính sách, chế độ lao động trong ngành; giáo dục công nhân, viên chức trong ngành về ngành nghề; tham gia xây dựng kế hoạch và quản lý ngành.
Xây dựng, kiện toàn tổ chức các liên hiệp công đoàn địa phương nhằm bảo đảm: tổ chức, vận động các phong trào cách mạng của công nhân, viên chức, liên kết phong trào thi đua phục vụ nông nghiệp ở địa phương; kiểm tra và cùng chính quyền địa phương thực hiện các chính sách lao động và chăm lo mọi mặt đời sống vật chất, tinh thần của công nhân, viên chức trong địa phương; giáo dục chính trị, tư tưởng cho công nhân, viên chức trong địa phương, tham gia quản lý kinh tế, tham gia xây dựng chính quyền địa phương.
Xây dựng, kiện toàn tổ chức Công đoàn huyện nhằm bảo đảm tổ chức kết hợp phong trào thi đua của công nhân, viên chức phục vụ nông nghiệp; giáo dục, xây dựng đội ngũ công nhân, viên chức trong huyện; chăm lo đời sống vật chất và tinh thần của công nhân, viên chức trong huyện; tham gia quản lý và xây dựng chính quyền, góp phần xây dựng cơ cấu kinh tế nông - công nghiệp trên địa bàn huyện.
4. Đối tượng vận động của các cấp công đoàn là công nhân, viên chức. Phương pháp công tác của Công đoàn là quần chúng hoạt động.
Phương pháp hoạt động cơ bản của Công đoàn là tập hợp quần chúng vào các hình thức tổ chức thích hợp, tiến hành vận động, giáo dục, tổ chức quần chúng tự giác hoạt động và hành động cách mạng.
Phương pháp chỉ đạo của các cấp công đoàn là: phải nắm cơ sở, hiểu sản xuất, kinh doanh, hiểu đời sống, hiểu tâm tư, nguyện vọng của quần chúng; phải chú trọng tổng kết kinh nghiệm các mặt hoạt động của Công đoàn; phải thực hiện nghiêm chỉnh nguyên tắc tập trung dân chủ, phát huy vai trò tập thể lãnh đạo, đề cao trách nhiệm cá nhân phụ trách, chế độ thông tin, thông báo, báo cáo, thỉnh thị kịp thời trong hệ thống Công đoàn.
Các cấp công đoàn phải kiên trì thực hiện phương pháp chỉ đạo điểm.
5. Xây dựng đội ngũ cán bộ công đoàn có nhiệt tình cách mạng, hết lòng, hết sức vì lợi ích cách mạng, kiên quyết phấn đấu thực hiện đường lối của Đảng, pháp luật của Nhà nước, nghị quyết của Công đoàn; có kiến thức cần thiết về quản lý xí nghiệp, quản lý kinh tế, về khoa học - kỹ thuật; có hiểu biết về phương pháp tổ chức, phương pháp hoạt động của Công đoàn; có liên hệ mật thiết với công nhân, viên chức, có tinh thần thẳng thắn; bảo vệ lợi ích chính đáng và chăm lo đời sống của công nhân, viên chức; có ý thức tôn trọng tập thể, tôn trọng kỷ luật, chí công vô tư.
Phải coi trọng việc đào tạo cán bộ kế cận trong từng cấp lãnh đạo của Công đoàn từ cơ sở đến trung ương. Ra sức đào tạo cán bộ từ trong công nhân trực tiếp sản xuất; mạnh dạn đề bạt cán bộ trẻ, cán bộ phụ nữ, cán bộ thuộc dân tộc ít người có năng lực, phẩm chất và có triển vọng.
Tích cực bồi dưỡng có hệ thống cho cán bộ công đoàn chuyên trách hiện có. Cán bộ ở ngành nào, làm nghiệp vụ gì phải được học qua chương trình trung cấp trở lên về quản lý và khoa học - kỹ thuật của ngành đó, hoặc chương trình nghiệp vụ trung cấp trở lên về nghiệp vụ đang làm. Tất cả cán bộ công đoàn phải phấn đấu có trình độ văn hóa ít nhất từ cấp hai trở lên. Phải rất coi trọng việc bồi dưỡng đội ngũ tổ trưởng công đoàn.
Phải xây dựng và từng bước hoàn thiện lý luận về công tác công đoàn trên cơ sở tổng kết các mặt công tác công đoàn; xây dựng giáo trình, giáo án chính thức của hệ thống trường công đoàn các cấp.
Khẩn trương củng cố và xây dựng các trường công đoàn trung ương 1 và 2, trường công đoàn ngành, trường công đoàn địa phương. Tổ chức hệ bồi dưỡng lý luận tại chức cho cán bộ công đoàn.
Căn cứ vào nguyên tắc phân cấp quản lý cán bộ của Đảng, cải tiến sự phân cấp quản lý cán bộ của tổ chức Công đoàn.
*
* *
Đại hội lần thứ IV của Đảng kêu gọi toàn thể nhân dân ta "hãy biến cả nước ta và mỗi địa phương, mỗi đơn vị thành những công trường xây dựng vĩ đại, tràn ngập khí thế cách mạng tiến công, tràn ngập chủ nghĩa anh hùng cách mạng".
Là tổ chức quần chúng rộng lớn nhất của giai cấp công nhân, là sợi dây chuyền nối liền giữa Đảng với quần chúng công nhân, viên chức, là chỗ dựa vững chắc của Nhà nước chuyên chính vô sản, tổ chức Công đoàn có trách nhiệm biến lời kêu gọi hào hùng đó của Đảng thành hành động hằng ngày của mỗi người công nhân, viên chức, trong phong trào thi đua lao động, sản xuất, thực hành tiết kiệm, thi đua nghiên cứu khoa học, thi đua công tác và học tập, đi đầu trong công cuộc xây dựng nền sản xuất lớn xã hội chủ nghĩa, nền văn hóa mới xã hội chủ nghĩa và con người mới xã hội chủ nghĩa.
Đại hội lần thứ IV của Công đoàn Việt Nam kêu gọi toàn thể công nhân, viên chức, đoàn viên, cán bộ công đoàn cả nước hãy hăng hái tham gia hoạt động công đoàn: góp phần tích cực vào việc cải tiến mạnh mẽ tổ chức, phương pháp hoạt động, phương pháp công tác của Công đoàn, nâng cao năng lực vận động, tổ chức quần chúng hoạt động, năng lực tham gia quản lý kinh tế, quản lý Nhà nước của Công đoàn, làm cho Công đoàn ngày càng lớn mạnh về mọi mặt, hoàn thành xuất sắc nhiệm vụ của Công đoàn trong giai đoạn cách mạng mới mà Đại hội lần thứ IV của Đảng đã đề ra; xứng đáng là trường học của chủ nghĩa cộng sản; trường học quản lý kinh tế, quản lý Nhà nước, trường học làm chủ tập thể xã hội chủ nghĩa của giai cấp công nhân.
Vì Tổ quốc, vì chủ nghĩa xã hội, công nhân, viên chức, các tổ chức Công đoàn trong cả nước hãy dấy lên phong trào thi đua lao động, sản xuất, cần kiệm xây dựng chủ nghĩa xã hội thật sôi nối, đều khắp, liên tục, thực hiện thắng lợi đường lối cách mạng xã hội chủ nghĩa, đường lối xây dựng nền kinh tế xã hội chủ nghĩa của Đảng, hoàn thành và hoàn thành vượt mức kế hoạch 5 năm lần thứ II (1976 - 1980)!
Đảng Cộng sản Việt Nam, đội tiên phong quang vinh của giai cấp công nhân Việt Nam, người tổ chức mọi thắng lợi của cách mạng Việt Nam muôn năm!
Giai cấp công nhân Việt Nam anh hùng muôn năm!
Nước Cộng hòa xã hội chủ nghĩa Việt Nam quang vinh muôn năm!
Tình đoàn kết quốc tế của lao động toàn thế giới muôn năm!
Chủ tịch Hồ Chí Minh vĩ đại sống mãi trong sự nghiệp của chúng ta!
Trích cuốn sách Công đoàn Việt Nam từ Đại hội I đến Đại hội X của NXB Lao động.
- Bài nói của đồng chí Lê Duẩn, Tổng Bí thư Ban Chấp hành Trung ương Đảng Cộng sản Việt Nam tại Đại hội lần thứ V của Công đoàn Việt Nam
- Bài nói của đồng chí Lê Duẩn, Tổng Bí thư Trung ương Đảng tại Đại hội lần thứ IV Công đoàn Việt Nam
- Nghị quyết về nhiệm vụ của Tổ chức Công đoàn trong những năm tới (1974 - 1978)
- Nghị quyết của Đại hội đại biểu Công đoàn Việt Nam lần thứ hai