Giữ bản sắc văn hóa, mở hướng sinh kế thoát nghèo cho người dân Gia Lai

Hỗ trợ nguồn vốn, đào tạo nghề giúp người dân thoát nghèo

Những ngày này, Gia Lai rộn ràng không khí Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc, đồng thời quảng bá hình ảnh du lịch thông qua văn hóa cồng chiêng và bản sắc đa dạng của đồng bào các dân tộc thiểu số trên địa bàn.

Trên từng góc phố, tiếng cồng chiêng, tiếng trống, điệu múa xoang truyền thống hòa cùng sắc màu thổ cẩm tạo nên nét văn hóa độc đáo, thu hút người dân và du khách từ nhiều tỉnh, thành phố.

Không chỉ đời sống văn hóa, vật chất của người dân, đặc biệt là đồng bào dân tộc thiểu số Jrai, Ba Na, Xơ Đăng... những năm qua cũng từng bước được nâng cao. Trẻ em được đến trường, hạ tầng giao thông được đầu tư khang trang, nhiều tuyến đường về thôn, làng được bê tông hóa, nhựa hóa.

Diện mạo nông thôn mới ngày càng khởi sắc, giao thương thuận lợi, người dân phát huy lợi thế đất bazan màu mỡ để phát triển sản xuất nông nghiệp.

Làng Têng, xã Biển Hồ là một trong những địa bàn có nhiều chuyển biến tích cực về đời sống, văn hóa. Hiện làng có 360 hộ với 1.576 nhân khẩu. Trên 90% đường trục thôn, xóm đã được bê tông hóa, nhựa hóa. Các hoạt động vệ sinh môi trường, chỉnh trang khu dân cư được duy trì thường xuyên. Năm 2026, làng có 92,77% hộ đạt danh hiệu “Gia đình văn hóa”.

Ông Nay Kiên – Bí thư Đảng ủy xã Biển Hồ cho biết, những năm qua, chính quyền và các đoàn thể tích cực tuyên truyền, vận động Nhân dân thực hiện phong trào thi đua “Toàn dân đoàn kết xây dựng nông thôn mới, đô thị văn minh” và Cuộc vận động “Làm thay đổi nếp nghĩ, cách làm trong đồng bào dân tộc thiểu số để từng bước vươn lên thoát nghèo”.

Các công trình giao thông nông thôn khang trang, sạch đẹp có sự đóng góp công sức, ngày công của người dân. Bà con cùng chính quyền xây dựng hạ tầng, bảo vệ môi trường, giữ gìn an ninh, trật tự và xây dựng đời sống văn hóa ở khu dân cư.

Đặc biệt, các già làng, người có uy tín cùng người dân tích cực gìn giữ hồn cốt văn hóa Jrai, Ba Na thông qua những bộ cồng chiêng, đàn đá, nhạc cụ tre nứa... Những giá trị này được truyền lại cho thế hệ trẻ qua các buổi sinh hoạt tại nhà rông, nhà cộng đồng.

Đối với người dân, bên cạnh sản xuất nông nghiệp, mưu sinh trên nương rẫy, tiếng cồng chiêng đại ngàn, âm thanh trong trẻo của các loại nhạc cụ còn góp phần thắt chặt tình đoàn kết, làm phong phú đời sống tinh thần cộng đồng.

Từ trẻ em đến người lớn tuổi đều phấn khởi khi được tham gia biểu diễn trong các ngày hội văn hóa trên đường phố, bên mái nhà rông, trước sự chứng kiến của đông đảo người dân và du khách.

Tháng 11.2026, trong chuyến công tác tại xã Biển Hồ, Chủ tịch UBND tỉnh Gia Lai Phạm Anh Tuấn yêu cầu địa phương tiếp tục rà soát, giải quyết những tồn tại, vướng mắc và kiến nghị của người dân làng Têng; hướng tới xây dựng khu dân cư trở thành mô hình tiêu biểu để nghiên cứu, nhân rộng.

Chính quyền cơ sở cần thường xuyên bám sát địa bàn, gần gũi, lắng nghe tâm tư, nguyện vọng của Nhân dân, kịp thời tháo gỡ khó khăn; chú trọng bảo đảm an ninh, trật tự, chủ động phòng ngừa tội phạm, tệ nạn xã hội, không để phát sinh điểm nóng, vụ việc phức tạp.

Chủ tịch UBND tỉnh cũng đề nghị xã Biển Hồ, địa phương có danh thắng núi lửa Chư Đang Ya và Lâm viên Biển Hồ, nghiên cứu tổ chức các hoạt động văn hóa gắn với phát triển kinh tế, thương mại, dịch vụ, kích cầu tiêu dùng. Qua đó, tạo thêm không gian giao lưu, gắn kết cộng đồng, góp phần nâng cao đời sống vật chất và tinh thần của người dân.

Cũng như nhiều làng quê khác ở Tây Nguyên, làng Têng có điều kiện tự nhiên, đất đai và nguồn nước thuận lợi để phát triển sản xuất. Người dân cần mạnh dạn thay đổi tư duy, phương thức canh tác, chuyển từ sản xuất tự phát sang sản xuất hàng hóa, gắn với các mô hình liên kết chuỗi giá trị, hợp tác xã và doanh nghiệp nhằm bảo đảm đầu ra, nâng cao giá trị nông sản.

Chính quyền địa phương, Ngân hàng Chính sách xã hội và Mặt trận cần tăng cường hướng dẫn, hỗ trợ người dân tiếp cận khoa học kỹ thuật, nguồn vốn; tổ chức sản xuất theo quy trình, xây dựng thương hiệu và kết nối tiêu thụ sản phẩm.

Mỗi người dân làng Têng cần tiếp tục phát huy tinh thần đoàn kết, tin tưởng vào sự lãnh đạo của Đảng, Nhà nước; chủ động trao đổi, phản ánh với chính quyền khi gặp khó khăn, vướng mắc để được xem xét, giải quyết kịp thời.

Hằng năm, các lớp đào tạo nghề thuộc chương trình mục tiêu quốc gia đã góp phần trang bị kiến thức, kỹ năng cho hàng nghìn lao động nông thôn, miền núi, giúp người lao động nâng cao tác phong công nghiệp và ý thức kỷ luật.

Đối với thanh thiếu niên đồng bào dân tộc thiểu số, đào tạo nghề có vai trò quan trọng trong việc nâng cao trình độ, kỹ năng, tạo điều kiện để các em tham gia thị trường lao động, làm việc tại các nhà máy, doanh nghiệp, khu công nghiệp hoặc phục vụ hoạt động sản xuất, kinh doanh tại địa phương.

Do đó, chính quyền tỉnh lưu ý các xã, phường cần đẩy mạnh tuyên truyền, vận động thanh thiếu niên tham gia học nghề, thực hành nghề nghiệp, nâng cao năng suất và giá trị lao động. Đây là giải pháp tạo thêm việc làm, thu nhập ổn định, góp phần cải thiện đời sống vật chất, tinh thần và xây dựng quê hương ngày càng giàu đẹp, văn minh.

Có chính sách đối với nghệ nhân văn hóa

Một ngôi làng khác ở Gia Lai cũng giàu truyền thống đấu tranh cách mạng, có nhiều chuyển biến tích cực trong xây dựng nông thôn mới và nâng cao đời sống Nhân dân. Đó là làng Mơhra, xã Tơ Tung, quê hương của Anh hùng Núp.

Theo UBND xã Tơ Tung, làng Mơhra có 270 hộ với hơn 1.000 nhân khẩu, gồm các dân tộc Bahnar, Tày, Nùng, Kinh... cùng chung sống đoàn kết, gắn bó qua nhiều thế hệ.

Người dân làng Mơhra luôn tin tưởng vào sự lãnh đạo của Đảng, sự quản lý, điều hành của Nhà nước; phát huy truyền thống đoàn kết, tinh thần tương thân, tương ái, tích cực tham gia các phong trào thi đua và cuộc vận động tại khu dân cư.

Người dân trong làng chủ yếu sinh sống bằng sản xuất nông nghiệp và chăn nuôi. Hiện làng duy trì 5 đội cồng chiêng, gồm 3 đội cồng chiêng nam, nữ, 1 đội chiêng nhí và 1 đội cồng chiêng nữ; có 2 nghệ nhân ưu tú.

Chính quyền xã xác định đây là lực lượng nòng cốt trong gìn giữ, truyền dạy và phát huy giá trị văn hóa cồng chiêng; đồng thời phục vụ các hoạt động văn hóa, lễ hội, bảo tồn bản sắc dân tộc và phát triển du lịch cộng đồng.

Người dân làng Mơhra vẫn gìn giữ nhà rông, không gian sinh hoạt cộng đồng, tổ chức nhiều lễ hội, nghi thức tín ngưỡng truyền thống. Các giá trị văn hóa như cồng chiêng, múa xoang, nghề thủ công truyền thống, đan lát, dệt thổ cẩm... tiếp tục được lưu truyền qua nhiều thế hệ.

Chị Mai Thị Lan, du khách đến từ tỉnh Quảng Ngãi, chia sẻ: “Ngôi làng trên cao nguyên rất yên bình, được bao quanh bởi những cánh đồng mía bạt ngàn. Các nghề thủ công như dệt thổ cẩm, đan lát được gìn giữ gần như nguyên bản, với những sản phẩm mộc mạc, đậm tính thẩm mỹ.

Đặc biệt, ngôi làng của người dân bản địa rất sạch sẽ, vẫn giữ được nét truyền thống. Người dân đoàn kết, thân thiện, mến khách. Người lớn tuổi tài hoa, có thể chơi nhiều loại nhạc cụ như đàn goong, ting ning, kní...”.

Tại Ngày hội Đại đoàn kết toàn dân tộc năm 2026, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Gia Lai Nguyễn Tuấn Thanh đề nghị cấp ủy, chính quyền, Mặt trận và các đoàn thể địa phương tiếp tục thực hiện hiệu quả công tác giảm nghèo, nâng cao đời sống Nhân dân.

Trong đó, cần xây dựng các mô hình chuyển đổi cơ cấu cây trồng, vật nuôi phù hợp với điều kiện thực tế; đẩy mạnh liên kết sản xuất nhằm nâng cao hiệu quả và giá trị sản xuất nông nghiệp.

Cùng với phát triển kinh tế, địa phương cần duy trì, phát triển du lịch cộng đồng, nghiên cứu chính sách hỗ trợ, ưu đãi đối với nghệ nhân; chú trọng gìn giữ và phát huy các giá trị văn hóa truyền thống.

Mỗi người dân cần tiếp tục phát huy tinh thần đoàn kết, yêu thương, chung sức xây dựng làng Mơhra ngày càng xanh, sạch, đẹp, văn minh, giàu bản sắc; từng bước nâng cao đời sống vật chất và tinh thần.

Dịp này, lãnh đạo tỉnh đã trao quà của Tỉnh ủy, HĐND, UBND, Ủy ban MTTQ Việt Nam tỉnh cho làng Mơhra và làng Têng. Trong đó, tỉnh hỗ trợ xây dựng nhà Đại đoàn kết, mỗi căn trị giá 60 triệu đồng; đồng thời trao hàng chục suất quà cho hộ nghèo, cận nghèo và hộ có hoàn cảnh khó khăn.

Xem bản gốc tại đây