Đề xuất nới quy định hoán đổi ngày nghỉ để người lao động được nghỉ liền mạch

Lịch nghỉ phải bám rất sát thực tế

Thông tin liên quan đến lịch nghỉ dịp Giỗ Tổ Hùng Vương và lễ 30.4 - 1.5 đang nhận được nhiều sự quan tâm, đặc biệt trước đề xuất hoán đổi ngày nghỉ bù, bà Nguyễn Thị Băng Tuyền - Chủ tịch Công đoàn cơ sở Công ty TNHH MTV Ấn Độ Dương (Cần Thơ), cho biết hiện doanh nghiệp mới chỉ có lịch nghỉ chung theo khối hành chính, còn khối sản xuất phải chờ sát thời điểm mới có thể bố trí cụ thể.

Theo bà Tuyền, đặc thù sản xuất phụ thuộc nhiều vào nguyên liệu đầu vào nên việc sắp xếp lịch làm việc, nghỉ lễ không thể quyết định sớm.

"Nguyên liệu, nhất là thủy sản, đến thời điểm thu hoạch là phải xử lý ngay, không thể để trễ hoặc làm sớm hơn kế hoạch. Vì vậy, lịch sản xuất phải bám rất sát thực tế” - bà nói.

Do đó, nếu có phương án hoán đổi ngày nghỉ bù để kéo dài kỳ nghỉ, doanh nghiệp vẫn có thể chủ động cân đối, nhưng sẽ phụ thuộc vào tình hình đơn hàng và nguồn nguyên liệu tại thời điểm đó.

Thông thường, doanh nghiệp vẫn thực hiện lịch nghỉ theo quy định của Nhà nước. Tuy nhiên, trong những năm các dịp lễ gần nhau, công ty cũng có thể linh hoạt bố trí cho người lao động nghỉ liền mạch nếu điều kiện sản xuất cho phép.

Nghiên cứu điều chỉnh quy định theo hướng linh hoạt hơn

Bà Hồ Thị Kim Ngân - Phó Trưởng ban Quan hệ Lao động (Tổng Liên đoàn Lao động Việt Nam), cho biết từ thực tế tại doanh nghiệp, nhiều ý kiến đã đề xuất phương án hoán đổi ngày nghỉ, nhất là đối với nhóm lao động làm việc cả thứ Bảy.

"Việc hoán đổi sẽ giúp người lao động có thời gian nghỉ ngơi tốt hơn, tái tạo sức lao động. Nếu không hoán đổi, người lao động trong doanh nghiệp sẽ nghỉ Giỗ Tổ 2 ngày (Chủ nhật 26.4 và thứ Hai 27.4), sau đó đi làm tiếp 2 ngày, rồi lại nghỉ 2 ngày dịp 30.4 - 1.5, sau đó quay lại làm việc 1 ngày thứ Bảy (2.5) rồi mới nghỉ tiếp vào Chủ nhật, khiến kỳ nghỉ bị chia nhỏ" - bà Hồ Thị Kim Ngân phân tích.

Trong khi đó, nếu được hoán đổi hợp lý, người lao động có thể có kỳ nghỉ dài hơn, thuận tiện cho sinh hoạt và phục hồi sức khỏe. Tuy nhiên, theo quy định của Bộ luật Lao động, phương án hoán đổi này lại không khả thi.

Trong công văn Bộ Nội vụ gửi các bộ, ngành, địa phương về lịch nghỉ dịp Giỗ Tổ Hùng Vương, ngày Giải phóng miền Nam thống nhất đất nước 30.4 và Ngày Quốc tế Lao động 1.5, Bộ cho biết lịch nghỉ được thực hiện theo đúng quy định của Bộ luật Lao động năm 2019.

“Hiện chưa có chủ trương điều chỉnh lịch nghỉ và Bộ Nội vụ cũng không đề xuất phương án hoán đổi ngày làm việc để kéo dài kỳ nghỉ. Do đó, không có phương án hoán đổi để nghỉ liền 9 ngày trong dịp này” - công văn nêu rõ.

Từ thực tiễn triển khai, bà Hồ Thị Kim Ngân cho rằng đã đến lúc cần nghiên cứu điều chỉnh quy định theo hướng linh hoạt hơn, thay vì "cứng" như hiện nay.

"Nên xem xét quy định mở, cho phép doanh nghiệp và công đoàn thỏa thuận để sắp xếp lịch nghỉ phù hợp với tình hình sản xuất và nhu cầu nghỉ ngơi của người lao động" - bà đề xuất.

Bà cũng nhấn mạnh, lịch nghỉ giữa khu vực Nhà nước và khu vực doanh nghiệp thực tế có sự liên thông, tác động qua lại. Lịch nghỉ của 2 khu vực tưởng không liên quan nhưng thực tế lại ảnh hưởng lẫn nhau.

Việc công bố lịch nghỉ sớm ngay từ đầu năm là cần thiết, giúp doanh nghiệp chủ động kế hoạch sản xuất, đồng thời góp phần kích cầu tiêu dùng, du lịch. Ngoài ra, việc xây dựng lịch nghỉ cần có sự trao đổi, phối hợp giữa cơ quan quản lý và doanh nghiệp để đảm bảo hài hòa lợi ích.

Từ thực tế lịch nghỉ năm 2026, bà Hồ Thị Kim Ngân kiến nghị khi sửa Bộ luật Lao động cần bổ sung quy định cho phép linh hoạt hơn trong bố trí ngày nghỉ lễ, nghỉ bù.

Xem bản gốc tại đây