Chị Mừng thường gấp hoa sau giờ làm. Chị xem đây là thói quen, niềm vui không thể thiếu trong cuộc sống. Ảnh: Minh Hương
Chị Mừng thường gấp hoa sau giờ làm. Chị xem đây là thói quen, niềm vui không thể thiếu trong cuộc sống. Ảnh: Minh Hương

Rời nhà máy, công nhân trở về với những niềm vui riêng

Minh Hương (báo lao động) 03/10/2026 15:22 (GMT+7)

Sau những ca làm kéo dài, đời sống văn hóa, tinh thần của công nhân hiện lên với nhiều sắc thái.

Niềm vui nhỏ trong căn phòng trọ

Chiều xuống ở khu nhà trọ công nhân tại thôn Bầu (xã Thiên Lộc, Hà Nội), sau những giờ làm việc tại nhà máy, mỗi người trở về với một nhịp sống riêng.

Công việc của chị Nguyễn Thị Mừng (sinh năm 1991) gắn với những ca làm thay đổi liên tục. Ca sáng từ 6h đến 14h, ca chiều từ 14h đến 22h, ca đêm từ 22h đến 6h sáng.

Có những ngày chị làm 12 tiếng. Một tuần, thời gian làm việc có thể lên tới 60 giờ. Với những ca dài, cơ thể mệt mỏi, nhưng khi có thời gian nghỉ, chị không chọn cách khép mình trong căn phòng nhỏ.

Những sợi kẽm, giấy và vật liệu nhỏ được chị tận dụng để làm những bông hoa thủ công. Khi rảnh, chị làm bánh, làm khô gà rồi mang đến công ty cho đồng nghiệp cùng ăn. Có người thích những món đồ chị làm, nhờ chị làm giúp, chị cũng vui vẻ nhận lời.

Những thú vui tưởng chừng nhỏ bé ấy lại tạo ra một khoảng nghỉ khác với nhịp sống của nhà máy. Sau nhiều giờ đứng làm việc, sự thư giãn của chị không phải là một chuyến đi xa hay những hoạt động tốn kém.

Đó có thể chỉ là ngồi làm một món đồ thủ công, trò chuyện với những người cùng xóm trọ hoặc cùng nhau chuẩn bị một bữa ăn.

Xóm trọ của chị Mừng có những người đến từ nhiều quê khác nhau. Mỗi người một hoàn cảnh, một công việc, một giọng nói. Nhưng sau giờ làm, những khác biệt ấy dường như được thu hẹp lại bên mâm cơm chung.

“Xóm trọ của tôi thi thoảng tập trung nấu ăn. Nhờ những bữa ăn mà chúng tôi hòa đồng và chia sẻ với nhau nhiều hơn” - chị kể.

Với chị Mừng, sự giao lưu ấy không đơn thuần là để vui. Nó còn là cách những người sống xa quê tìm được sự gần gũi trong một không gian vốn không phải nhà mình.

Chị từng có thời gian sống khá khép kín. Đi làm về rồi về nhà, ít quan tâm đến những người xung quanh. Nhưng sau đó, chị nhận ra rằng ở chung một dãy trọ, nếu ai cũng “mạnh ai người ấy sống”, những bất tiện rất nhỏ cũng có thể trở thành nguyên nhân gây khó chịu.

Từ chuyện giữ vệ sinh khu vực chung đến cách góp ý với nhau, chị cho rằng, nếu mọi người thân thiện, cởi mở, những lời nhắc nhở cũng trở nên nhẹ nhàng hơn.

Với nữ công nhân này, đời sống tinh thần vì thế không phải điều gì xa xôi. Nó được tạo nên từ chính những mối quan hệ ở nơi mình sống, từ một bữa cơm chung, một câu chuyện sau giờ làm hay vài giờ ngồi làm đồ thủ công.

Khi hết ca cũng là lúc bắt đầu một ca khác

Ở một khu trọ công nhân khác, câu chuyện của chị Đặng Thị Thực (sinh năm 1993) lại cho thấy một khoảng đời sống tinh thần khác.

Chúng tôi tìm đến phòng trọ của chị khi trời chập choạng tối. Chị Thực tất tưởi lo cơm nước cho các con để chuẩn bị bước vào ca ba lúc 20h30.

Chị Thực - có 14 năm làm công nhân ở Khu công nghiệp Thăng Long. Ảnh: Minh Hương.
Chị Thực có 14 năm làm công nhân ở Khu công nghiệp Thăng Long. Ảnh: Minh Hương

Chị phải làm thật nhanh. Nấu cơm xong còn phải cho hai con đi tắm, chị thu xếp mọi thứ trước khi rời phòng trọ. Con trai đầu đang học lớp 6, con thứ hai mới 2 tuổi, đang gửi trẻ tư thục.

Chị Thực có 14 năm làm công nhân tại Khu công nghiệp Thăng Long. Gia đình chị thuê hai căn phòng đối diện nhau, một phòng để ngủ nghỉ, phòng còn lại chứa đồ và là nơi học tập của con trai. Tính cả tiền điện, chi phí thuê khoảng 2,8 triệu đồng mỗi tháng.

Với chị, đời sống tinh thần quan trọng nhưng cái khó nhất là không có thời gian.

Sau giờ làm, thay vì có một khoảng nghỉ đúng nghĩa, chị lại bắt đầu một chuỗi công việc khác: đón con, cơm nước, vệ sinh cá nhân rồi chuẩn bị cho ca tiếp theo.

Khoảng thời gian hiếm hoi chị có thể dành cho bản thân thường chỉ là trước khi đi ngủ.

“Tôi chỉ lướt xem điện thoại hoặc có khi nấu cơm thì nghe nhạc. Khi mệt quá thì đi ngủ, tôi cũng không có tâm sức để xem phim gì” - chị Thực chia sẻ.

Ở người phụ nữ đã có 14 năm gắn bó với khu công nghiệp, đời sống tinh thần không phải không cần thiết. Ngược lại, chị hiểu đó là một phần quan trọng của cuộc sống. Nhưng giữa công việc, con cái, tiền thuê nhà và những khoản chi tiêu hằng ngày, khoảng trống dành cho bản thân ngày càng thu hẹp.

"Du lịch với gia đình vì thế trở thành điều xa xỉ. Tiền làm ra chủ yếu để trang trải cuộc sống, có lúc còn phải vay thêm anh em" - chị Thực nói.

Nữ công nhân mong muốn có thêm thời gian nghỉ ngơi. Sau nhiều năm làm việc tại khu công nghiệp, chị vẫn phải xoay vòng giữa ca làm, chăm con, cơm nước và những công việc gia đình.

Hai câu chuyện ở hai phòng trọ cho thấy đời sống văn hóa, tinh thần của công nhân không có một khuôn mẫu chung. Sau giờ làm, có người tìm thấy niềm vui từ những điều nhỏ bé, chủ động tạo ra sự kết nối với cộng đồng xóm trọ. Có người lại chỉ mong có đủ thời gian để ngả lưng sau một ngày dài.

Ông Nguyễn Đình Thắng - Chủ tịch Công đoàn các Khu công nghệ cao và Khu công nghiệp thành phố Hà Nội nhận định, chăm lo cho công nhân, người lao động không chỉ dừng lại ở tiền lương, việc làm, nhà ở hay các chế độ phúc lợi.

Đời sống văn hóa, tinh thần cũng là một phần quan trọng cấu thành chất lượng cuộc sống của người lao động.

Những năm qua, song song với việc chăm lo đời sống vật chất, các cấp Công đoàn ngày càng chú trọng nâng cao đời sống tinh thần cho đoàn viên thông qua nhiều hoạt động văn hóa, văn nghệ, thể dục thể thao được tổ chức; các Điểm sinh hoạt văn hóa công nhân, không gian văn hóa Hồ Chí Minh được xây dựng và duy trì, tạo thêm những không gian sinh hoạt, giao lưu lành mạnh sau giờ làm…

Theo ông Nguyễn Đình Thắng, những hoạt động này không chỉ giúp công nhân giải tỏa áp lực, tái tạo sức lao động mà còn góp phần xây dựng môi trường sống văn minh, lành mạnh, tăng sự gắn kết trong công nhân và từng bước đẩy lùi các tệ nạn xã hội.

Xem bản gốc tại đây