Ông Trần Dũng Hà - Phó Giám đốc BHXH TPHCM - trao thẻ BHYT miễn phí cho các phụ nữ có hoàn cảnh khó khăn. Ảnh: Nam Dương
Ông Trần Dũng Hà - Phó Giám đốc BHXH TPHCM - trao thẻ BHYT miễn phí cho các phụ nữ có hoàn cảnh khó khăn. Ảnh: Nam Dương

Những “lỗ hổng” của an sinh y tế

Hà Lê (báo lao động) 12/12/2025 10:29 (GMT+7)

TS Nguyễn Huy Quang - nguyên Vụ trưởng Vụ Pháp chế (Bộ Y tế) - cho rằng, tỉ lệ trên 95% người dân tham gia BHYT là đáng ghi nhận, nhưng chưa phản ánh đầy đủ chất lượng bao phủ. Mặc dù người dân có thẻ BHYT, không ít khoản chi vẫn nằm ngoài phạm vi thanh toán.

Thực tế nhiều bệnh viện chưa đấu thầu đủ thuốc, vật tư y tế; bệnh nhân dù có BHYT vẫn phải mua thêm ngoài danh mục. Tỉ lệ chi tiền túi của người dân hiện vào khoảng 40% - con số được Tổ chức Y tế thế giới (WHO) xếp vào mức cao và tiềm ẩn nguy cơ khiến nhiều hộ gia đình rơi vào nghèo hóa vì bệnh tật.

Một vấn đề khác là sự chênh lệch giữa các vùng: Nhiều đô thị đạt hơn 95%, nhưng vùng sâu, vùng xa hoặc nhóm lao động phi chính thức vẫn còn rất thấp. Nhìn tổng thể, tỉ lệ bao phủ cao nhưng vẫn còn hơn 4% dân số - tương đương khoảng 5 triệu người - chưa có BHYT, phần lớn rơi vào nhóm yếu thế. Tâm lý “ngại thủ tục”, “ngại chờ đợi”, “không thấy cần thiết” cùng với việc thiếu truyền thông hiệu quả khiến BHYT chưa thực sự đi vào đời sống như một nhu cầu thiết yếu.

Thứ trưởng Thường trực Bộ Y tế Vũ Mạnh Hà cho biết, Việt Nam đạt nhiều tiến bộ trong chăm sóc sức khỏe, với tỉ lệ bao phủ BHYT năm 2024 trên 94%, mạng lưới khám chữa bệnh ngày càng mở rộng và chất lượng dịch vụ được cải thiện.

Tuy nhiên, thách thức lớn nhất hiện nay là chi tiêu tiền túi của người dân vẫn khoảng 40% - mức cao theo khuyến cáo của WHO, tạo nguy cơ nghèo hóa do bệnh tật, nhất là với người nghèo, nhóm yếu thế và bệnh nhân điều trị dài ngày.

Trong bối cảnh đó, chủ trương từng bước tiến tới miễn viện phí được xem là cần thiết, vừa thể hiện tính nhân văn của chính sách an sinh, vừa bảo đảm quyền chăm sóc sức khỏe cho người dân.

Bà Trần Thị Trang, Vụ trưởng Vụ BHYT (Bộ Y tế) thông tin: Hiện mức đóng BHYT là 4,5% lương cơ sở, nhưng Bộ Y tế cho rằng, nếu mở rộng quyền lợi và tiến tới miễn viện phí thì cần sửa Luật BHYT và điều chỉnh mức đóng để bảo đảm khả năng chi trả.

Năm 2024, cả nước có 183,6 triệu lượt khám chữa bệnh, tăng 9,7 triệu lượt so với 2023; chi phí BHYT gần 140.000 tỉ đồng, tăng 15%. Người dân vẫn phải tự chi hơn 40% chi phí y tế, trong khi y tế cơ sở chưa đáp ứng đầy đủ dịch vụ chăm sóc ban đầu và sàng lọc bệnh tật.

Xem bản gốc tại đây

Cùng chuyên mục