Dự thảo Thông tư tiêu chuẩn chức danh, chuẩn nghề nghiệp giáo viên còn phân biệt công, tư

Trao đổi với PV Lao Động bên lề Hội thảo góp ý dự thảo Thông tư quy định chuẩn nghề nghiệp giáo viên phổ thông, cơ sở giáo dục đại học, dự bị đại học, TS Chu Cẩm Thơ - Phó Tổng Thư ký Hội Khoa học Tâm lí Giáo dục Việt Nam - cho rằng, dự thảo Thông tư tiêu chuẩn chức danh và chuẩn nghề nghiệp giáo viên cơ sở giáo dục phổ thông, giảng viên đại học còn phân biệt công, tư.

TS Chu Cẩm Thơ phân tích các nội dung của dự thảo Thông tư sẽ ảnh hưởng đến động lực phát triển nghề nghiệp.

Thăng tiến "nhảy vọt" bị hạn chế: Chuẩn nghề nghiệp hiện tại quy định khá rõ ràng về thời gian giữ chức danh (ví dụ: cần có thời gian giữ hạng chính để thăng lên hạng cao cấp). Điều này là cần thiết nhưng cũng có thể hạn chế động lực cho những giáo viên có năng lực phát triển vượt bậc, đạt chuẩn cao cấp sớm hơn quy định về thâm niên; hoặc cần thêm một văn bản quy định “đặc cách”, như vậy dẫn đến chồng chéo.

Nguy cơ "hoàn thành nhiệm vụ": Khi đạt đến một hạng nhất định, đặc biệt là giáo viên cao cấp, nếu không có mục tiêu rõ ràng hơn ngoài việc "hướng dẫn, hỗ trợ đồng nghiệp", giáo viên có thể giảm động lực cá nhân để tiếp tục đổi mới và sáng tạo, dẫn đến tình trạng duy trì thay vì phát triển chuyên môn.

Tạo áp lực thành tích: Giáo viên/giảng viên sẽ tập trung vào việc chạy đua danh hiệu (thường là những tiêu chí mang tính hình thức, chưa chắc phản ánh hiệu quả giảng dạy thực chất) thay vì tập trung vào cải tiến chuyên môn, nghiên cứu khoa học sư phạm ứng dụng, hoặc phát triển phẩm chất/năng lực học sinh/sinh viên.

Thiếu công bằng cho giáo viên tư thục: Việc sử dụng các danh hiệu thi đua công lập (chiến sĩ thi đua, chứng chỉ nghề nghiệp được cấp bởi các cơ sở công lập) tiếp tục tạo ra rào cản lớn, cản trở giáo viên tư thục thăng tiến lên các cấp cao cấp, dù họ có thể có những đóng góp xuất sắc.

Quan liêu hóa giáo dục: Đề cao tính hành chính, giấy tờ trong đánh giá và xếp hạng thay vì đánh giá năng lực thực chất qua hiệu quả giáo dục, sự phát triển của học sinh, và sự đổi mới trong phương pháp.

Chồng chéo tiêu chí: Một giáo viên chính có thể có nhiều thành tích và thâm niên để thăng hạng, nhưng chưa chắc có kỹ năng sư phạm dẫn dắt cần thiết để trở thành cốt cán. Ngược lại, một giáo viên trẻ, chưa thăng hạng nhưng có năng lực chuyên môn vượt trội và uy tín lại khó được công nhận là cốt cán nếu dự thảo gắn vai trò này quá chặt với chức danh.

Thiếu sự linh hoạt: Nếu quy trình lựa chọn cốt cán quá phụ thuộc vào xếp hạng (hạng chính mới được chọn lên cao cấp), nó sẽ bỏ sót những nhân tố tài năng, sáng tạo ở hạng thấp hơn nhưng lại có tầm ảnh hưởng lớn về chuyên môn.

Xem bản gốc tại đây