Doanh nghiệp gặp khó vì môi giới xuất khẩu lao động trái phép

“Thông tin bẩn” bủa vây thị trường lao động

Tổng Giám đốc Công ty Cổ phần Nhân lực Việt Thành Mai Sĩ Ngọc cho biết, doanh nghiệp hiện đang gặp nhiều khó khăn trong công tác tuyển chọn lao động. Đây là vấn đề khó khăn chung mà nhiều doanh nghiệp hoạt động trong lĩnh vực xuất khẩu lao động gặp phải.

Dù doanh nghiệp được Cục Quản lý lao động ngoài nước (Bộ Nội vụ) cấp phép và tổ chức tuyển chọn qua nhiều kênh, nhưng hiện phải cạnh tranh trực tiếp với các cá nhân và tổ chức môi giới không được cấp phép.

“Họ là những người ở ngay địa phương, tổng hợp đơn hàng từ nhiều công ty nên đơn hàng rất đa dạng. Doanh nghiệp chính thống thì không thể quảng bá, tô vẽ như các đơn vị môi giới này”, ông Mai Sĩ Ngọc cho biết.

Mặt khác, hoạt động môi giới tự phát là nguyên nhân khiến chi phí đi làm việc ở nước ngoài bị đẩy lên cao. Vì vậy, đơn vị này kiến nghị cơ quan chức năng cần có cơ chế quản lý chặt, thậm chí yêu cầu người tư vấn phải được đào tạo và cấp chứng chỉ hành nghề như trong lĩnh vực bất động sản.

Đáng lo ngại hơn, người lao động ngày càng chìm trong thông tin hỗn loạn. “Người lao động rơi vào ma trận thông tin, không biết đâu là doanh nghiệp chính thống… Thông tin trên mạng xã hội tôi đánh giá là giống thông tin bẩn” - ông Mai Sĩ Ngọc chia sẻ và thừa nhận trong khi đó, doanh nghiệp lại khó truyền tải thông tin chuẩn xác qua các kênh chính thống.

Giám đốc Công ty MD Việt Nam Nguyễn Đức Việt cũng nhận định, lực lượng môi giới này hoạt động rất sâu ở cơ sở, thường xuyên tiếp cận trực tiếp người lao động và thậm chí “chạy doanh nghiệp”. Ông cho biết, khi ứng viên đến công ty, doanh nghiệp buộc phải trình bày đầy đủ hồ sơ pháp lý, nhưng “ở địa phương thì họ chỉ cần nói trước vài câu là xong”.

Theo ông, môi giới địa phương đang mở rộng ảnh hưởng ở nhiều thị trường, từ kỹ sư Nhật Bản, chương trình ngắn hạn tại Đức, cho đến Hàn Quốc (E7, E7.2). Không chỉ cạnh tranh nguồn, họ còn có thể vượt qua doanh nghiệp bằng cách kết nối trực tiếp với đơn vị tiếp nhận ở nước ngoài.

“Họ gửi nguồn cho chúng tôi trước, sau đó họ móc nối trực tiếp với chủ xí nghiệp bên kia và quay lại đặt vấn đề rằng doanh nghiệp chỉ cần làm thủ tục cho họ thôi. Khi đó, doanh nghiệp gần như không còn quyền quyết định”, ông Việt bức xúc.

Xây dựng ứng dụng chặn môi giới trái phép

Trước thực trạng đó, ông Vũ Trường Giang - Quyền Cục trưởng Cục Quản lý lao động ngoài nước (Bộ Nội vụ), cho biết tình trạng môi giới bất hợp pháp đã được nhận diện từ 5- 6 năm trước.

Theo ông Giang, lực lượng môi giới này ban đầu chỉ là cộng tác viên của doanh nghiệp, nhưng khi doanh nghiệp không kiểm soát được, họ nhanh chóng lớn mạnh, liên kết với địa phương và khoanh vùng toàn bộ lao động, khống chế lại doanh nghiệp.

Để khắc phục, cơ quan quản lý đã phối hợp với phía Nhật Bản xây dựng ứng dụng việc làm ngoài nước DOLAB-JICA cho phép người lao động kết nối trực tiếp với doanh nghiệp, xem hợp đồng đã phê duyệt trên điện thoại. “Môi giới có đầu tư đến mấy cũng không thể xen vào chuyện này được”, ông Giang nói.

Theo ông Giang, khi ứng dụng hoạt động hiệu quả, các khoản phí lên đến 40% mà môi giới hưởng sẽ bị loại bỏ, giảm gánh nặng cho người lao động. Đồng thời, Bộ sẽ phối hợp Bộ Công an lập đoàn kiểm tra, xử lý nghiêm các trường hợp tuyển dụng trái phép. Người lao động có thể cập nhật quá trình đào tạo, phản hồi khi ở nước ngoài, năng lực trước khi về… và app sẽ kết nối với đơn vị trong nước để họ tìm việc tiếp theo.

Xem bản gốc tại đây