Lao động lười học nghề để chuyển đổi nghề nghiệp

Anh Phùng Văn Đức (phường Mỹ Đình, Hà Nội) đang nhận trợ cấp thất nghiệp được 2 tháng, hằng tháng đều phải đến Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội để thông báo tình trạng việc làm. Dù được cán bộ Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội tư vấn, anh Đức vẫn không có ý định học nghề.

“Tôi đang tìm việc làm mới. Thời điểm này nhu cầu tuyển dụng ngành điện lạnh không nhiều nên tôi xác định không dễ dàng gì”, anh Đức nói.

Về nguyên nhân không tham gia các lớp đào tạo để nâng cao tay nghề hoặc học nghề khác để chuyển đổi việc làm theo tư vấn của Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội, anh Đức cho hay, ngay khi tới đăng ký hưởng trợ cấp thất nghiệp đã được nhân viên của Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội tư vấn về các khóa học nâng cao tay nghề miễn phí nhưng anh ngại học vì lớn tuổi.

“Tôi đã 38 tuổi rồi, giờ đi học nghề để chuyển đổi công việc thấy khó thích nghi. Tôi đang nghỉ hưởng trợ cấp thất nghiệp và tranh thủ tìm việc làm mới. Sau khi hưởng 6 tháng trợ cấp thất nghiệp, nếu tìm việc quá khó khăn, tôi sẽ tính tiếp”, anh Đức chia sẻ.

Theo bà Vũ Thị Thanh Liễu, Phó Giám đốc Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội, số người đăng ký học nghề tại Trung tâm Dịch vụ việc làm Hà Nội năm 2023 là 778 người; năm 2024 là 1.162 người; 7 tháng đầu năm 2025 là 647.

“Nhiều lao động dù đã có quyết định hỗ trợ học nghề nhưng lại không đến nhận quyết định hoặc không tham gia lớp học. Đơn cử như trong số 1.162 người có quyết định học nghề năm 2024, có đến 110 người (10%) không đến nhận, chỉ hơn 700 người tham gia khóa học. Đáng nói, trong số những người tham gia, chỉ có khoảng 60% hoàn thành khóa học, 40% bỏ dở”, bà Liễu nói.

Về nguyên nhân lao động không mặn mà học nghề hoặc đang học lại bỏ dở, bà Liễu cho rằng có thể lao động tìm được việc làm mới, có kế hoạch riêng hoặc có những người về quê, không bám trụ lại thành phố…

Bên cạnh đó, đa số lao động thất nghiệp là lao động chính của gia đình, khi mất việc làm, nguồn thu nhập bị ảnh hưởng nên họ cần có khoản tiền bù đắp thiếu hụt về tài chính mà không chú trọng quyền lợi được hỗ trợ đào tạo nghề. Chưa kể, nhu cầu học nghề của người lao động cũng khá đa dạng, không tập trung cùng thời điểm, cùng địa điểm, khiến việc tổ chức lớp học dành cho nhóm lao động đặc thù này gặp khó khăn.

Đặc biệt, mức hỗ trợ đào tạo nghề hiện hành còn thấp, tối đa là 1.500.000 đồng/người/tháng, chưa đáp ứng được yêu cầu nâng cao chất lượng đào tạo. Trong khi đó, các doanh nghiệp cũng chưa chú trọng ưu tiên người có trình độ sơ cấp, nên chưa khuyến khích được lao động hưởng bảo hiểm thất nghiệp tham gia học nghề. Vấn đề “đầu ra” cho một số ngành nghề còn hạn chế nên khó thu hút người lao động...

Lý giải về nguyên nhân lao động thất nghiệp không mặn mà học nghề, ông Lê Quang Trung – nguyên Phó Cục trưởng phụ trách Cục Việc làm cho rằng, do nhận thức, chính sách, khâu tổ chức thực hiện cả về cơ sở dạy nghề và doanh nghiệp.

Ông Trung chỉ ra nội dung và ngành nghề đào tạo chưa sát và chưa đáp ứng được nhu cầu thực tế của thị trường lao động; kỹ năng dạy không đúng với yêu cầu doanh nghiệp. Bên cạnh đó, người lao động nhận thức còn hạn chế và còn thiếu niềm tin vào chất lượng các cơ sở đào tạo hoặc không muốn tham gia đào tạo trong khi cần có việc làm ngay để trang trải cuộc sống. Chưa kể, chế độ hỗ trợ học nghề thấp (1.500.000 đồng/người/tháng), chưa hỗ trợ về sinh hoạt, đi lại… Sự phối hợp giữa cơ sở đào tạo và doanh nghiệp còn hạn chế, đầu ra của học nghề chưa cụ thể.

Xem bản gốc tại đây